3 tuần xử lý 1.438 vụ vi phạm sở hữu trí tuệ, khởi tố 28 vụ

Xử lý vi phạm sở hữu trí tuệ là nhiệm vụ cốt lõi đang được các bộ, ngành và địa phương đồng loạt triển khai thần tốc.

Tại cuộc họp báo thường kỳ diễn ra sáng ngày 1/6/2026, ông Trần Lê Hồng - Phó Cục trưởng Cục Sở hữu trí tuệ (Bộ KH&CN) đã công bố những con số ấn tượng thu được sau 3 tuần thực hiện Công điện số 38 của Thủ tướng Chính phủ. Tính đến ngày 27/5/2026, các lực lượng chức năng toàn quốc đã phát hiện, xử lý tổng cộng 1.438 vụ việc xâm phạm quyền độc quyền. Đây được đánh giá là đợt ra quân có quy mô lớn nhất và đạt hiệu suất cao nhất từ trước đến nay trong lĩnh vực bảo hộ quyền tài sản trí tuệ tại Việt Nam.

Trong số đó, các cơ quan chuyên trách đã tiến hành xử lý hành chính 1.146 vụ và quyết định khởi tố hình sự thành công 28 vụ án phức tạp. Tổng số tiền phạt áp dụng đối với các hành vi sai phạm này đạt mức 12,6 tỷ đồng. Đáng chú ý, tổng trị giá số hàng hóa tang vật bị thu giữ trong đợt ra quân cao điểm này lên tới gần 36 tỷ đồng. Qua công tác thanh tra và tuần tra kiểm soát, ngành chức năng cũng bóc tách được từ 28 đến 30 vụ việc có tính chất đặc biệt nghiêm trọng, mang tính chất điển hình để làm án điểm.

Đại diện ban lãnh đạo Cục nhấn mạnh, kết quả xử lý vi phạm hành chính toàn quốc trong 3 tuần qua đã tăng vọt, gấp khoảng 3 lần so với mức trung bình một tháng của năm 2025. Riêng số vụ án bị khởi tố hình sự đã bằng khoảng 6% tổng số vụ khởi tố của cả năm ngoái. Song song đó, số lượng vụ việc mà lực lượng Quản lý thị trường cả nước trực tiếp can thiệp cũng ghi nhận mức tăng trưởng 210% so với cùng kỳ tháng 5/2025, vượt 158% chỉ tiêu đặt ra cho cả năm 2026. Những chỉ số tăng trưởng vượt bậc này cho thấy sự chuyển biến mạnh mẽ từ nhận thức đến hành động thực chiến của các lực lượng phản ứng nhanh.

Đột phá lớn nhờ hệ thống dữ liệu sở hữu trí tuệ quốc gia

Để đạt được hiệu suất thực chiến ấn tượng như trên, vai trò phối hợp liên ngành giữa Công an, Quản lý thị trường, Hải quan và Cục chuyên trách đóng vai trò then chốt. Nhiều địa phương đã chủ động thành lập các tổ công tác đặc biệt, trực tiếp bám sát địa bàn, giúp rút ngắn thời gian phá án từ vài tháng xuống còn vài ngày. Việc triệt phá tận gốc các cơ sở sản xuất, sang chiết và phân phối hàng giả thương hiệu lớn đã góp phần quan trọng trong việc làm lành mạnh hóa môi trường kinh doanh trong nước.

Đi đôi với công tác thực địa, Bộ KH&CN đang đẩy mạnh xây dựng Cơ sở dữ liệu quốc gia về thông tin sở hữu trí tuệ để đồng bộ hóa quy trình tác chiến. Đây được xem là chiếc "chìa khóa vàng" giúp thay đổi toàn diện phương thức quản lý và đấu tranh chống gian lận thương mại trong kỷ nguyên số. Hệ thống trực tuyến này đang từng bước tích hợp toàn bộ dữ liệu xử lý hành chính, hình sự lẫn kết quả giám định chuyên môn trên phạm vi cả nước, tạo nên một cơ chế vận hành thông suốt và bảo mật cao.

Kho dữ liệu tập trung không chỉ giúp các lực lượng chức năng tra cứu, đối chiếu yếu tố vi phạm tức thì mà còn hỗ trợ cộng đồng doanh nghiệp chủ động tra cứu pháp lý, phòng ngừa rủi ro tranh chấp thương hiệu và bảo vệ an toàn tài sản chiến lược của mình trên thị trường. Việc minh bạch hóa thông tin cũng giúp người tiêu dùng dễ dàng nhận biết hàng thật, hàng giả thông qua hệ thống mã định danh điện tử gắn liền với cơ sở dữ liệu quốc gia.

Hướng tới môi trường kinh doanh minh bạch và bền vững

Chiến dịch ra quân cao điểm lần này không chỉ dừng lại ở những con số xử phạt hành chính thông thường, mà còn là lời khẳng định đanh thép của Chính phủ Việt Nam trong việc thực thi cam kết quốc tế về bảo hộ quyền tác giả và quyền liên quan. Hành vi xâm phạm nhãn hiệu hiệu nay không chỉ tinh vi hơn về mặt công nghệ mà còn dịch chuyển mạnh mẽ lên các nền tảng thương mại điện tử, đặt ra thách thức lớn cho công tác kiểm tra, kiểm soát của các cơ quan quản lý.

Trong giai đoạn tiếp theo, Cục Sở hữu trí tuệ sẽ tiếp tục phối hợp với các chuyên gia công nghệ quốc tế để tích hợp trí tuệ nhân tạo (AI) vào hệ thống quét dữ liệu trực tuyến. Việc này giúp tự động phát hiện các gian hàng ảo kinh doanh sản phẩm giả mạo trên không gian mạng trước khi chúng kịp tiếp cận người tiêu dùng. Đồng thời, công tác tuyên truyền, phổ biến pháp luật cho các doanh nghiệp vừa và nhỏ cũng được đẩy mạnh để xây dựng một hệ sinh thái kinh doanh thượng tôn pháp luật.

Việc siết chặt kỷ cương và áp dụng các chế tài hình sự nghiêm khắc đối với 28 vụ án trọng điểm vừa qua gửi đi một tín hiệu mạnh mẽ đến thị trường. Những nỗ lực không ngừng nghỉ này kỳ vọng sẽ tạo dựng niềm tin vững chắc cho các tập đoàn đa quốc gia và các nhà đầu tư nước ngoài khi dòng vốn FDI đổ vào Việt Nam, đồng thời thúc đẩy các doanh nghiệp nội địa tự tin sáng tạo, đổi mới công nghệ và đăng ký bảo hộ thương hiệu Việt vươn tầm thế giới.