9 hài cốt liệt sĩ ở Công viên Lê Thị Riêng: TP.HCM xác minh ADN

Xác minh danh tính liệt sĩ Huỳnh Văn Quên bằng ADN

Tối 6/7, lực lượng chức năng đã tìm thấy 9 bộ hài cốt liệt sĩ tại Công viên Lê Thị Riêng, TP.HCM. Trong số này, 7 bộ được phát hiện trong thời gian diễn ra lễ sáng 6/7. Hai bộ còn lại được tìm thấy sau khi buổi lễ kết thúc.

Điểm mới quan trọng nhất là một bộ hài cốt bước đầu có cơ sở xác định là liệt sĩ Huỳnh Văn Quên. Cơ sở nhận diện ban đầu đến từ di vật kèm theo, trong đó có mảnh giấy quyết định còn ghi được tên và đơn vị công tác. Đây hiện là trường hợp duy nhất trong 9 bộ hài cốt có thông tin cá nhân tương đối rõ.

Sau khi thông tin được công bố, ông Huỳnh Văn Mười, ngụ xã Vàm Cỏ, tỉnh Tây Ninh, đã liên hệ chính quyền địa phương và nhận là thân nhân của liệt sĩ Huỳnh Văn Quên. Chiều 6/7, Thiếu tướng Nguyễn Thành Trung, Chính ủy Bộ Tư lệnh TP.HCM, cùng đoàn công tác đã đến nhà ông Mười để xác minh.

Theo kế hoạch, sáng 7/7, Bộ Tư lệnh TP.HCM phối hợp Bộ Chỉ huy quân sự tỉnh Tây Ninh đưa gia đình đi lấy mẫu ADN. Cùng lúc, cơ quan chức năng khẩn trương lấy mẫu ADN từ hài cốt được cho là liệt sĩ Huỳnh Văn Quên để đối chiếu. Việc lấy mẫu được xem là bước quyết định nhằm tránh nhầm lẫn trong xác định danh tính.

Dù nhiều dữ liệu ban đầu tương đối khớp, hồ sơ do gia đình cung cấp vẫn có điểm chưa thống nhất. Giấy báo tử gia đình nhận từ Quân khu 9 và một số giấy tờ khác ghi tên liệt sĩ là Huỳnh Văn Quyên, hy sinh ngày 2/3/1968. Trong khi đó, bằng Tổ quốc ghi công lại ghi tên Huỳnh Văn Quên. Sự khác biệt này buộc các cơ quan chức năng phải tiếp tục đối chiếu hồ sơ, giấy tờ, lời khai thân nhân và kết quả ADN trước khi đưa ra kết luận cuối cùng.

Ông Đặng Văn Tây Lo, Chủ tịch UBND xã Vàm Cỏ, xác nhận gia đình đã báo tin với xã về việc thông tin liệt sĩ tìm thấy tại TP.HCM phù hợp với người thân mà gia đình đang tìm kiếm. Chính quyền địa phương đang phối hợp Bộ Tư lệnh TP.HCM để hỗ trợ gia đình trong quá trình xác minh.

Bộ Tư lệnh thành phố cho biết sẽ tiếp tục phối hợp các cơ quan chức năng xác minh, đối chiếu thông tin và hồ sơ để có kết luận chính xác về nhân thân liệt sĩ, tránh nhầm lẫn trong quá trình xác nhận.

Một số giấy tờ khác đang được nghiên cứu phục chế thêm.

Khu mộ tập thể Mậu Thân 1968 tại Công viên Lê Thị Riêng

Quá trình khai quật tại Công viên Lê Thị Riêng còn ghi nhận nhiều di vật quân sự và vật dụng cá nhân. Các di vật gồm ba hộp tiếp đạn, nhiều viên đạn, lược, cưa tay, ví cá nhân, tăng võng và túi tư trang của bộ đội. Lực lượng chức năng cũng phát hiện súng tiểu liên AK cùng nhiều dấu vết đặc trưng của Quân giải phóng miền nam.

Những phát hiện này là cơ sở quan trọng để khẳng định các hài cốt được tìm thấy thuộc về cán bộ, chiến sĩ Quân giải phóng. Đồng thời, kết quả khai quật bước đầu củng cố thông tin trong tư liệu lịch sử về một khu chôn cất tập thể tại khu vực Công viên Lê Thị Riêng.

Ban Chỉ đạo 515 Quân khu 7 cho biết kết quả khai quật ban đầu khẳng định thông tin về khu mộ tập thể tại đây là có cơ sở. Qua khảo sát, đối chiếu tài liệu và lời kể nhân chứng, cơ quan chức năng xác định khu vực này có ba rãnh mộ tập thể. Đây được cho là nơi chôn cất cán bộ, chiến sĩ và đồng bào hy sinh trong cuộc Tổng tiến công và nổi dậy Xuân Mậu Thân năm 1968.

Hiện lực lượng chức năng mới triển khai khai quật một rãnh mộ. Hai rãnh mộ còn lại sẽ tiếp tục được tìm kiếm trong thời gian tới. Việc khai quật được thực hiện thận trọng, theo nguyên tắc chắc đến đâu làm đến đó, dễ làm trước, khó làm sau, bảo đảm an toàn và giữ gìn tối đa di vật.

Trước đó, sau quá trình rà soát hồ sơ, khảo sát thực địa và hội thảo xác minh do Ban Chỉ đạo Quốc gia 515 tổ chức, Công viên Lê Thị Riêng được xác định là địa điểm có dấu hiệu chôn tập thể nhiều cán bộ, chiến sĩ hy sinh trong Mậu Thân 1968. Khu vực này trước đây là Nghĩa trang Đô Thành.

Theo ông Nguyễn Mạnh Cường, Phó chủ tịch UBND TP.HCM, Trưởng Ban Chỉ đạo 515 TP.HCM, thành phố đang đẩy mạnh Chiến dịch 500 ngày đêm tìm kiếm, quy tập và xác định danh tính hài cốt liệt sĩ. Công việc được chuẩn bị từ nhiều nguồn tư liệu, gồm hồ sơ lịch sử, bản đồ quân sự, ảnh, không ảnh nước ngoài, ảnh vệ tinh và lời kể nhân chứng.

Nhiều nhân chứng từng chứng kiến việc chôn cất tập thể sau Mậu Thân 1968 đã cung cấp thông tin quan trọng. Các lời kể này được đối chiếu với tài liệu lưu trữ trong và ngoài nước, giúp khoanh vùng khu vực nghi vấn tại Nghĩa trang Đô Thành cũ.

Cùng với tư liệu lịch sử, TP.HCM phối hợp Bộ Tư lệnh Quân khu 7, các đơn vị thuộc Bộ Quốc phòng, Trường Đại học Bách khoa, Trường Đại học Khoa học Tự nhiên thuộc Đại học Quốc gia TP.HCM, Trung tâm Rà phá bom mìn và Công binh để khảo sát bằng radar xuyên đất, đo điện trở suất và phân tích địa vật lý. Kết quả cho thấy nhiều tín hiệu bất thường dưới lòng đất, phù hợp với tư liệu và lời kể nhân chứng.

Trong thời gian tới, Ban Chỉ đạo 515 TP.HCM sẽ tiếp tục mở rộng phạm vi khai quật, quy tập theo quy trình chuyên môn, đúng quy định. Thành phố cũng đẩy mạnh ứng dụng công nghệ ADN, đồng thời kêu gọi cựu chiến binh, nhân chứng lịch sử, tổ chức và cá nhân trong, ngoài nước cung cấp thêm thông tin. Việc tìm thấy 9 hài cốt liệt sĩ tại Công viên Lê Thị Riêng vì vậy không chỉ là kết quả khảo sát dưới lòng đất, mà còn mở ra cơ hội xác định danh tính, đưa các liệt sĩ trở về với gia đình và quê hương.