Cần Thơ và định hướng phát triển du lịch đường sông

Ngày 19.3, tại Trường Đại học Nam Cần Thơ (DNC), hội thảo khoa học “Đánh giá kết quả thực hiện mô hình chuỗi cung ứng du lịch đường sông TP.Cần Thơ và giải pháp hoàn thiện” đã diễn ra, thu hút sự tham gia của nhiều nhà khoa học, nhà quản lý và doanh nghiệp. Đây là hội thảo tổng kết Dự án Khoa học và Công nghệ cấp thành phố “Xây dựng mô hình tuyến du lịch đường sông theo liên kết chuỗi cung ứng dịch vụ tại TP.Cần Thơ”, nhằm thu thập ý kiến đánh giá thực trạng và đề xuất các giải pháp phát triển du lịch đường sông theo hướng bền vững.

TS Nguyễn Quốc Nghi, Trường Kinh tế, Đại học Cần Thơ, cho rằng: “Cần Thơ có đầy đủ điều kiện để phát triển du lịch đường sông, nhưng sự thiếu liên kết trong chuỗi cung ứng dịch vụ đang là điểm nghẽn lớn”.

Hiện nay, du lịch đường sông tại Cần Thơ chủ yếu tập trung vào các điểm đến quen thuộc như chợ nổi Cái Răng, bến Ninh Kiều, nhà cổ Bình Thủy và làng du lịch Cồn Sơn. Những địa danh này góp phần tạo nên bản sắc du lịch địa phương, song việc khai thác vẫn mang tính đơn lẻ, thiếu sự kết nối thành chuỗi trải nghiệm hoàn chỉnh.

PGS-TS Đào Ngọc Cảnh, Khoa Du lịch và Quản trị Khách sạn - Nhà hàng (DNC), nhận định: “Cần Thơ nằm bên dòng sông Hậu với hệ thống kênh rạch kết nối rộng khắp. Đây là điều kiện thuận lợi để phát triển hệ sinh thái du lịch đường sông phong phú, nhưng việc tổ chức khai thác vẫn còn rời rạc”.

Theo số liệu, mỗi năm Cần Thơ đón hàng triệu lượt khách, trong đó phần lớn tham gia các tour đường sông, đặc biệt là tham quan chợ nổi vào buổi sáng. Tuy nhiên, thời gian lưu trú trung bình của du khách còn ngắn, mức chi tiêu chưa cao, cho thấy sản phẩm du lịch chưa đủ hấp dẫn để giữ chân du khách lâu dài.

TS Nguyễn Quỳnh Lâm nhận định: “Cần Thơ có đầy đủ điều kiện để trở thành trung tâm du lịch đường sông của vùng, nhưng sản phẩm hiện nay còn thiếu chiều sâu và chưa được tổ chức theo chuỗi trải nghiệm hoàn chỉnh”. ThS - Nghiên cứu sinh Nguyễn Du Hạ Long (DNC) cho rằng: “Du lịch đường sông đóng vai trò quan trọng. Trên thế giới, đây vẫn là loại hình hấp dẫn, nhưng để phát triển hiệu quả cần có sự liên kết giữa các thành phần trong chuỗi dịch vụ”.

Trong khi đó, ông Nguyễn Thanh Phong, Chủ Bến tàu du lịch Tân Đại Phong, chia sẻ: “Tình trạng cạnh tranh không lành mạnh, lôi kéo khách, thậm chí ‘chặt chém’ vẫn còn diễn ra, ảnh hưởng đến uy tín du lịch chợ nổi Cần Thơ”.

Bên cạnh đó, hạ tầng phục vụ du lịch đường sông vẫn còn nhiều hạn chế. Một số bến tàu chưa được đầu tư đồng bộ, phương tiện vận chuyển nhỏ lẻ, thiếu tiêu chuẩn chất lượng, ảnh hưởng đến hình ảnh du lịch của thành phố.

Nhiều ý kiến tại hội thảo cũng cho rằng các sản phẩm du lịch đường sông hiện còn trùng lặp, thiếu sự khác biệt. Việc thiếu liên kết giữa các dịch vụ khiến trải nghiệm của du khách chưa trọn vẹn. Trước thực trạng đó, các chuyên gia thống nhất cần chuyển sang mô hình phát triển du lịch đường sông theo chuỗi cung ứng dịch vụ. Đây là hướng đi giúp kết nối các thành phần tham gia thành một hệ thống đồng bộ, nâng cao giá trị sản phẩm du lịch.

Theo ThS Nguyễn Du Hạ Long, chuỗi cung ứng du lịch đường sông bao gồm nhiều mắt xích như doanh nghiệp lữ hành, vận chuyển, lưu trú, ẩm thực, điểm tham quan, dịch vụ giải trí và cộng đồng địa phương. Khi các thành phần này được liên kết chặt chẽ, sản phẩm du lịch sẽ hoàn chỉnh hơn và mang lại trải nghiệm tốt hơn cho du khách. Trong chuỗi này, doanh nghiệp lữ hành giữ vai trò điều phối, xây dựng sản phẩm và kết nối thị trường. Vận chuyển đường sông là yếu tố then chốt bảo đảm sự liền mạch của hành trình.

Thực tế, một số mô hình tại Cần Thơ đã bước đầu cho thấy hiệu quả của việc liên kết. Tuyến du lịch Ninh Kiều - Bình Thủy được xem là mô hình tiêu biểu, khi kết nối các điểm tham quan và dịch vụ theo hướng đồng bộ, góp phần tăng lượng khách và kéo dài thời gian lưu trú.

TS Trần Hữu Hiệp, Phó chủ tịch Hiệp hội Du lịch ĐBSCL, nhận định: “Cần Thơ chưa xây dựng tốt chuỗi du lịch đường sông. Cần phát huy vai trò của chính quyền, doanh nghiệp, cộng đồng và hiệp hội để hình thành hệ sinh thái liên kết hiệu quả”.

Không chỉ phát triển nội tại, Cần Thơ còn có lợi thế trong liên kết vùng nhờ hệ thống sông Tiền và sông Hậu. Đây là điều kiện thuận lợi để xây dựng các tuyến du lịch liên tỉnh, liên vùng và mở rộng ra quốc tế.

TS Trịnh Công Lý, Nguyên Chủ tịch Hiệp hội Du lịch Sóc Trăng, cho rằng: “Cần Thơ có thể trở thành trung tâm trung chuyển du lịch đường sông, kết nối các tuyến trong vùng và các nước tiểu vùng Mekong. Tuy nhiên, cần nghiên cứu kỹ mô hình phát triển và có sự phối hợp hài hòa giữa các sở, ngành”.

Để phát triển du lịch đường sông theo hướng bền vững, nhiều giải pháp đã được đề xuất. Trước hết là đầu tư nâng cấp hạ tầng, xây dựng các bến tàu đạt chuẩn, hiện đại hóa phương tiện vận chuyển nhằm nâng cao chất lượng dịch vụ.

Bên cạnh đó, cần đa dạng hóa sản phẩm du lịch, phát triển các tour trải nghiệm chiều sâu như du lịch đêm trên sông, du lịch văn hóa - ẩm thực, du lịch nông nghiệp gắn với đời sống người dân.

Chuyển đổi số cũng là giải pháp quan trọng, giúp kết nối các dịch vụ trong chuỗi, nâng cao hiệu quả quản lý và quảng bá du lịch.

ThS Phan Đình Huê, Công ty Dịch vụ Du lịch Vòng Tròn Việt, cho rằng: “Du lịch đường sông là lợi thế đặc thù và là ‘thương hiệu’ của Cần Thơ. Tuy nhiên, để phát triển xứng tầm, cần chuyển từ phát triển riêng lẻ sang tổ chức theo chuỗi cung ứng dịch vụ”.

Ông cũng nhấn mạnh, du lịch đường sông Cần Thơ vẫn còn nhiều vấn đề cần chấn chỉnh để phát triển đúng hướng. Khi các mắt xích được kết nối đồng bộ, loại hình du lịch này không chỉ nâng cao giá trị kinh tế mà còn góp phần bảo tồn và lan tỏa bản sắc văn hóa sông nước đặc trưng của vùng.

Đại diện Sở Văn hóa, Thể thao & Du lịch cho biết, du lịch đường sông Cần Thơ có nhiều ưu thế nhưng cũng tồn tại không ít hạn chế cần chấn chỉnh. Thời gian tới, Sở VH-TT-DL Cần Thơ sẽ lắng nghe ý kiến từ các bên liên quan, tăng cường quản lý, đặc biệt là đối với du lịch chợ nổi Cần Thơ, nhằm hướng đến phát triển bền vững.