CEO Chanel: Không để AI xóa bỏ giá trị một thương hiệu xa xỉ
Khi trí tuệ nhân tạo (AI) đang thay đổi cách doanh nghiệp vận hành, CEO Chanel Leena Nair luôn tin tưởng và đặt cược vào con người.
Từ việc trực tiếp đến các nhà máy, ghi nhớ tên nhân viên cho tới đầu tư hàng trăm triệu USD vào phụ nữ và nghệ nhân, nữ CEO đang tìm cách biến đội ngũ của Chanel thành lợi thế cạnh tranh mà công nghệ khó có thể sao chép.
.jpg)
CEO Chanel không chống lại AI, nhưng không để AI thay thế con người
Trong một thế giới mà AI đang nhanh chóng thâm nhập vào mọi lĩnh vực, từ sản xuất, marketing đến chăm sóc khách hàng, Leena Nair cho rằng ngành hàng xa xỉ lại có một lí do đặc biệt để bảo vệ yếu tố con người.
Phát biểu tại Forbes Power Women’s Summit ở New York cuối tuần trước, CEO Chanel nói rằng khi AI ngày càng phổ biến, cảm nhận của con người, trải nghiệm của con người và các mối quan hệ giữa người với người sẽ trở nên quan trọng hơn bao giờ hết.
Với Nair, câu hỏi không phải là Chanel có sử dụng AI hay không. Công ty chắc chắn sẽ sử dụng công nghệ này. Nhưng mục tiêu của AI phải là tăng cường năng lực của con người, chứ không phải xóa bỏ những giá trị khiến một thương hiệu xa xỉ trở nên khác biệt.
Quan điểm này phản ánh khá rõ triết lí quản trị mà Nair đã theo đuổi trong suốt sự nghiệp. Trước khi đến Chanel, bà có gần 30 năm làm việc tại Unilever, tập đoàn hàng tiêu dùng khổng lồ, trong đó vị trí gần nhất là giám đốc nhân sự toàn cầu.
Chính nền tảng không xuất thân từ ngành thời trang lại khiến Nair trở thành một lựa chọn đặc biệt đối với Chanel. Chủ tịch kiêm đồng sở hữu Alain Wertheimer đã dành khoảng 9 tháng thuyết phục bà gia nhập công ty. Tháng 1/2022, Nair chính thức trở thành CEO Chanel trên toàn cầu.
Thay vì bắt đầu bằng những kế hoạch lớn về sản phẩm hay doanh số, bà lại tập trung vào nhân viên. Nair cho biết một trong những việc đầu tiên bà muốn làm là đến các nhà máy của Chanel, gặp nhân viên và tìm cách nhớ tên họ. Nhưng với bà, biết tên vẫn chưa đủ. Bà muốn hiểu họ là ai, điều gì khiến họ say mê công việc và tại sao họ muốn gắn bó với Chanel.
Đó là cách tiếp cận khá khác biệt trong quản trị một tập đoàn xa xỉ toàn cầu. Chanel không chỉ bán túi xách, nước hoa hay thời trang. Giá trị của thương hiệu còn nằm ở hàng nghìn con người đứng phía sau những sản phẩm đó. Đó có thể là nhà thiết kế, thợ may, nghệ nhân, chuyên gia chất liệu, nhân viên cửa hàng hay những người làm việc trong các nhà máy.
Theo Nair, nếu doanh nghiệp thực sự quan tâm đến nhân viên, nhân viên sẽ quan tâm đến doanh nghiệp. Đến tháng 4, Nair cho biết bà đã gặp khoảng 20.000 nhân viên Chanel. Con số này đặc biệt đáng chú ý khi Chanel có khoảng 38.000 nhân viên trên toàn cầu vào cuối năm 2025. Điều đó cho thấy chiến lược “con người trước tiên” của Nair không phải một khẩu hiệu được dùng trong các bài phát biểu. Nó đang trở thành một phần trong cách bà điều hành Chanel.
Từ nữ kỹ sư Ấn Độ đến CEO Chanel
Nair lớn lên tại Kolhapur, Ấn Độ, theo học ngành kĩ thuật trước khi bắt đầu sự nghiệp tại Hindustan Unilever vào năm 1992 với vị trí học viên quản trị.
Những năm đầu tiên của bà gắn với nhà máy và các công việc liên quan đến nhân sự tại Ấn Độ. Đây là thời điểm phụ nữ còn rất ít xuất hiện trong những môi trường vốn được xem là dành cho nam giới. Nair trở thành người phụ nữ đầu tiên làm việc trực tiếp trên sàn nhà máy của Hindustan Unilever và cũng là người phụ nữ đầu tiên làm ca đêm tại đây.
Từ những vị trí ban đầu đó, bà dần tiến lên các vai trò quản lí nhân sự cấp cao. Năm 2007, Nair trở thành giám đốc điều hành nhân sự của Hindustan Unilever. Năm 2013, bà đảm nhận vị trí phó chủ tịch cấp cao toàn cầu về phát triển lãnh đạo và tổ chức tại Unilever.
Đến năm 2016, Nair trở thành giám đốc nhân sự toàn cầu của Unilever và tham gia đội ngũ lãnh đạo điều hành. Bà là người phụ nữ đầu tiên, người châu Á đầu tiên và cũng là người trẻ nhất giữ chức vụ này tại Unilever, khi mới 47 tuổi.
Trong thời gian Nair phụ trách nhân sự, tỉ lệ phụ nữ trong đội ngũ quản lí của Unilever tăng từ 38% năm 2010 lên 50% năm 2020. Khi chuyển sang Chanel, Nair tiếp tục đưa vấn đề phụ nữ và cơ hội nghề nghiệp trở thành một phần quan trọng trong chiến lược của mình.
Theo bà, hơn 76% nhân viên Chanel là phụ nữ và phụ nữ chiếm khoảng 60% vị trí lãnh đạo. Đây không chỉ là câu chuyện về bình đẳng giới. Đối với Chanel, đó còn là cách bảo vệ nguồn nhân lực đặc biệt của ngành hàng xa xỉ.
Một trong những tài sản quan trọng nhất của Chanel là hệ thống nghệ nhân. Tại khu phức hợp le19M ở Paris, công ty có khoảng 700 nghệ nhân làm việc trong các lĩnh vực thủ công khác nhau.
Những kĩ năng này không thể dễ dàng được sao chép bằng phần mềm hay tự động hóa. Một người thợ có thể mất nhiều năm để thành thạo kĩ thuật xử lí chất liệu, thêu, trang trí hoặc hoàn thiện sản phẩm.
Trong thời đại AI có thể tạo ra hình ảnh, viết nội dung và hỗ trợ thiết kế chỉ trong vài giây, những kĩ năng thủ công như vậy càng trở nên có giá trị. Đó cũng là lí do Nair xem lực lượng lao động như một lợi thế cạnh tranh dài hạn của Chanel.
Công nghệ có thể được mua, sao chép hoặc nhanh chóng trở nên phổ biến. Nhưng văn hóa doanh nghiệp, kinh nghiệm của nghệ nhân và mối quan hệ giữa nhân viên với thương hiệu cần nhiều năm để xây dựng.
Chanel muốn thế hệ Gen Z “mua ít hơn nhưng tốt hơn”
Triết lí của Nair không chỉ dừng lại ở nhân viên. Nó còn được thể hiện trong cách Chanel tiếp cận thế hệ khách hàng trẻ và câu chuyện phát triển bền vững.
Năm vừa qua, Chanel đạt doanh thu 19,3 tỉ USD và lợi nhuận hoạt động 4,7 tỉ USD. Nhưng đối với một thương hiệu xa xỉ, bài toán tương lai không đơn giản là làm thế nào để bán được nhiều sản phẩm hơn.
Nair cho rằng Chanel cần thuyết phục khách hàng trẻ hiểu giá trị của một sản phẩm xa xỉ theo một cách khác. Bà nhắc tới quan điểm nổi tiếng của nhà thiết kế công nghiệp Dieter Rams: Hãy mua ít hơn nhưng mua những thứ tốt hơn.
Đây là một thông điệp đáng chú ý trong bối cảnh Gen Z đã chiếm khoảng 30% khách hàng của Chanel. Thay vì khuyến khích khách hàng liên tục mua những sản phẩm mới, Nair muốn mỗi món đồ trở thành thứ gắn với kí ức và trải nghiệm cá nhân.
Với một chiếc túi Chanel, giá trị vì thế không chỉ nằm ở da, đường may hay logo. Nó còn nằm ở câu chuyện mà người sở hữu tạo ra cùng món đồ đó.
Cách tiếp cận này đồng thời đặt Chanel trước một yêu cầu khó hơn về môi trường. Thương hiệu từng chịu sự chú ý liên quan đến cách xử lí các sản phẩm không bán được. Một vụ kiện gần đây tại Hong Kong cáo buộc Chanel đã tiêu hủy một lượng đáng kể hàng hóa tồn kho, trong khi Chanel phản bác rằng những con số được đưa ra phản ánh một cách tiếp cận đã lỗi thời.
Công ty cho biết theo các cam kết về phát triển bền vững, những sản phẩm không bán được hiện được xử lí thông qua các sáng kiến tái chế và kinh tế tuần hoàn, trong đó có L’Atelier des Matières.
Song song với việc bảo vệ nghệ nhân và hướng tới sản xuất bền vững hơn, Nair cũng tăng mạnh nguồn lực dành cho Fondation Chanel, quỹ độc lập tập trung hỗ trợ phụ nữ và trẻ em gái.
Nguồn tài trợ hằng năm cho quỹ đã tăng từ 20 triệu USD lên 100 triệu USD. Theo kết quả mới nhất của Chanel, cam kết tài chính dành cho quỹ được duy trì ở mức 125 triệu USD mỗi năm trong năm 2025. Tất cả những điều đó tạo thành một bức tranh khá nhất quán về chiến lược của Leena Nair.
Trong kỉ nguyên AI, Chanel không tìm cách trở thành một công ty công nghệ. Thay vào đó, hãng muốn công nghệ làm những việc mà máy móc làm tốt, còn con người tập trung vào những thứ máy móc khó thay thế như sự sáng tạo, cảm xúc, kĩ năng thủ công, khả năng kết nối và xây dựng niềm tin.
Đối với một thương hiệu xa xỉ, đây có thể chính là lợi thế quan trọng nhất. Và đó là lí do Leena Nair luôn tin tưởng và đặt cược vào con người.