Chế phẩm sinh học cho sản xuất lúa: Sản lượng nhỏ, chất lượng thấp

Chế phẩm sinh học vừa ít, vừa thấp về chất lượng

PGS-TS Bùi Bá Bổng, nguyên Thứ trưởng Bộ Nông nghiệp và Phát triển Nông thôn cho rằng: Cần ưu tiên phát triển sản xuất và sử dụng thuốc bảo vệ thực vật (BVTV) sinh học trên cơ sở nghiên cứu và ứng dụng các tiến bộ khoa học công nghệ hiện đại, khai thác tốt tiềm năng, lợi thế về tài nguyên thiên nhiên, đa dạng sinh học, nguồn sinh vật có ích của Việt Nam. Khuyến khích nông dân dùng chế phẩm sinh học để sản xuất nông nghiệp.

Theo Hội Khoa học Kỹ thuật - Bảo vệ thực vật (KHKT - BVTV) Việt Nam, năm 2023, tại các tỉnh ĐBSCL, lượng thuốc BVTV sinh học sử dụng là 3.707 tấn, chiếm 14,83% tổng lượng thuốc BVTV sử dụng tại các tỉnh ĐBSCL.

GS-TS Nguyễn Thơ nhận xét, tỉ lệ sử dụng thuốc BVTV sinh học hiện nay ở ĐBSCL mới chỉ gần 15% là rất thấp. Điều đó cho thấy nông dân vùng này đã quen sử dụng thuốc BVTV hóa học. Trong khi đó, nguồn sản xuất và cung cấp thuốc BVTV, chế phẩm sinh học còn hạn chế. Nhà nước có chính sách về việc tăng cường hỗ trợ nông dân và doanh nghiệp, cho các viện trường về sản xuất thuốc BVTV sinh học, tuy nhiên hiệu quả từ chính sách này chưa cao.

Tại hội thảo, nhiều ý kiến cho rằng, đa số các doanh nghiệp sản xuất chế phẩm sinh học sản xuất số lượng nhỏ, một số trong giai đoạn thử nghiệm, thăm dò, sản lượng chưa đáp ứng nhu cầu thị trường vùng ĐBSCL. Nhiều chế phẩm sinh học chất lượng còn thấp, việc bảo quản khó khăn và hạn sử dụng ngắn cũng là vấn đề với nông dân.

Những giải pháp tăng cường sử dụng chế phẩm sinh học

Phát biểu tại hội thảo bà Trần Thị Kim Thúy, Chi cục phó - Chi cục Trồng trọt & BVTV - Sở Nông nghiệp & Môi trường (NN&MT) TP.Cần Thơ cho rằng, thực tế cho thấy phát triển và ứng dụng thuốc BVTV sinh học là xu hướng tất yếu của nền nông nghiệp xanh, tuần hoàn, bền vững. Thuốc BVTV sinh học giúp giảm thiểu ô nhiễm môi trường đất, nước và không khí do tồn dư hóa chất; đáp ứng tiêu chuẩn sản xuất an toàn theo hướng VietGAP, GlobalGAP và hữu cơ, phù hợp với chiến lược phát triển nông nghiệp bền vững của Việt Nam đến năm 2030.

GS.TS. Nguyễn Văn Tuất, Chủ tịch Hội KHKT BVTV Việt Nam, cho rằng, việc khuyến khích nông dân ĐBSCL sử dụng chế phẩm sinh học trong sản xuất nông nghiệp xanh cần có thời gian và cần nhiều giải pháp đồng bộ. Một trong những biện pháp là vận động, hướng dẫn doanh nghiệp thành viên từng bước ưu tiên sản xuất, kinh doanh thuốc BVTV sinh học. Bên cạnh đó, cần phối hợp với các đơn vị thuộc Bộ NN&MT, các địa phương, doanh nghiệp, tổ chức, cá nhân liên quan trong việc tuyên truyền, tập huấn, hướng dẫn sử dụng thuốc BVTV sinh học; và tăng cường hợp tác quốc tế, với các nước trong khu vực, các ngành hàng về sản xuất thuốc BVTV sinh học để liên kết, chuyển giao các sản phẩm sinh học thế hệ mới, hiệu quả cho sản xuất nông nghiệp.

Sau hội thảo này, sẽ có một cuộc hội thảo vào tháng 12 ở ĐBSCL với chủ đề phát động canh tác 200.000 ha lúa - tôm vùng bán đảo Cà Mau, tiếp tục vận động nông dân dùng chế phẩm sinh học trong canh tác.