Chiến thuật ‘3 đấu 100’ có giúp Nhật Bản loại Brazil ở vòng 32 đội?

Ý tưởng nghe có vẻ hài hước và phi thực tế, nhưng đoạn video lại cuốn hút một cách kỳ lạ. Điều thú vị nhất là ba tuyển thủ Nhật Bản vẫn có thể chuyền bóng cho nhau trong khoảng trống, bất chấp xác suất rất cao rằng 1 trong số 100 đối thủ nhí sẽ vô tình hoặc cố ý cắt được đường chuyền.

Bí quyết nằm ở cách họ luân chuyển bóng. Đám đông học sinh luôn bị cuốn theo trái bóng ở một bên sân, còn ba tuyển thủ liên tục đảo hướng tấn công sang cánh đối diện, nơi luôn có một người không bị kèm.

Dĩ nhiên, phải thừa nhận rằng các học sinh còn rất non nớt về tư duy vị trí. Có lẽ như vậy là đủ cho phần phân tích chiến thuật của trận đấu đặc biệt ấy.

Thế nhưng, khi theo dõi đội tuyển Nhật Bản hiện tại thi đấu với chỉ 10 cầu thủ chuyên nghiệp đối phương, người ta vẫn có thể nhận ra cách tiếp cận tương tự. Đó chính là bản sắc của Nhật Bản.

Trong hệ thống 3-4-3, Nhật Bản tạo thành một hàng công gồm 5 cầu thủ khi kiểm soát bóng. Họ liên tục tạo ra lợi thế quân số bằng cách đưa một cầu thủ không bị kèm âm thầm băng vào vòng cấm ở phía khuất tầm quan sát của hàng thủ đối phương, rồi bất ngờ đổi hướng để đưa bóng đến vị trí đó. Nếu chiến thuật này từng giúp cầu thủ Nhật Bản vượt qua 100 học sinh trong đoạn video nổi tiếng, thì trước 10 cầu thủ trên sân, thử thách có lẽ nhỏ hơn rất nhiều.

Hai cầu thủ chạy cánh Nhật Bản không chỉ đơn thuần là mẫu wing-back chuyên thực hiện những pha băng lên từ tuyến sau để xuất hiện ở cột xa như Daniel Munoz (Colombia) hay Denzel Dumfries (Hà Lan).

Các tuyển thủ Nhật Bản vẫn có thể làm điều đó, nhưng đa năng hơn. Cầu thủ chạy cánh phải Ritsu Doan thuận chân trái, còn cầu thủ chạy cánh trái Keito Nakamura lại thuận chân phải. Điều này cho phép họ bó vào trung lộ để dứt điểm, như Keito Nakamura đã làm khi ghi bàn gỡ hòa 1-1 trước Hà Lan.

Bên cạnh đó, họ cũng có thể ngoặt bóng vào trong rồi tung những đường chuyền chéo sân có độ chính xác cao để chuyển hướng tấn công.

Sơ đồ 3-4-3 của Nhật Bản và những pha đổi cánh khiến hàng thủ đối phương rối loạn

Một tình huống ở đầu hiệp hai trong trận hòa 1-1 với Thụy Điển cho thấy rất rõ triết lý thi đấu của Nhật Bản.

Đầu tiên, tiền vệ trung tâm Daichi Kamada di chuyển sang cánh trái, ngoặt bóng về chân phải rồi treo bóng sang cột xa để hậu vệ cánh Yukinari Sugawara (đá thay Ritsu Doan được nghỉ) băng vào dứt điểm. Tuy nhiên, bóng chạm đất quá sớm, khiến Yukinari Sugawara không thể tung cú vô lê như dự định.

Thụy Điển phá bóng nhưng không dứt khoát, đưa bóng đến vị trí của Ao Tanaka. Tiền vệ này lập tức chuyền bóng đổi hướng sang cánh trái, nơi Daichi Kamada đã chờ sẵn để tung cú vô lê ngay lập tức. Tuy nhiên, thủ môn Jacob Widell Zetterström đã phản xạ xuất sắc để cản phá pha dứt điểm từ cự ly gần này.

Đó chính là phong cách của Nhật Bản. Họ gần như luôn có một cầu thủ không bị kèm ở cột xa và liên tục tìm cách đưa bóng đến vị trí đó bằng những đường chuyền đổi cánh được thực hiện đúng thời điểm.

Brazil có thể hóa giải chiến thuật của Nhật Bản?

Điều đáng kỳ vọng nhất với Nhật Bản trước cuộc chạm trán Brazil ở vòng 32 đội World Cup 2026 là điểm yếu rõ ràng nhất của Selecao lại nằm ở hai vị trí hậu vệ biên.

Danilo sẽ bước sang tuổi 35 trước khi World Cup 2026 kết thúc và không còn là mẫu hậu vệ phải giàu tốc độ, cơ động như người hâm mộ từng quen thuộc ở tuyển Brazil. Trong khi đó, hậu vệ trái Douglas Santos chưa bao giờ được xem là một cầu thủ đẳng cấp hàng đầu.

Ở trung tâm hàng phòng ngự, Brazil lại rất chắc chắn. Ít đội bóng muốn liên tục thực hiện những quả tạt bổng để thử khả năng không chiến của cặp trung vệ Marquinhos và Gabriel. Vì vậy, cách hợp lý hơn là tránh đưa bóng vào khu vực này của Brazil, thay vào đó liên tục đổi hướng tấn công để khai thác khoảng trống phía sau hai hậu vệ biên.

Rất khó hình dung Brazil sẽ xử lý những pha băng cắt từ cánh đối diện của Nhật Bản như thế nào về mặt chiến thuật. Những đối thủ khác thường phải kéo thêm một cầu thủ lùi xuống hàng thủ để tạo thành hệ thống phòng ngự 5 người đối đầu với 5 cầu thủ tấn công Nhật Bản. Hà Lan đã làm điều đó khi Frenkie de Jong thường xuyên lùi từ hàng tiền vệ xuống tuyến dưới. Nhờ đó, hai hậu vệ biên Hà Lan có thể tiếp tục bám biên và theo kèm những pha đổi cánh của Nhật Bản.

Vậy Brazil sẽ sử dụng ai cho vai trò này? Liệu Casemiro có thể làm công việc mà Frenkie de Jong từng đảm nhận? Hay tài năng trẻ Rayan tiếp tục đá cánh phải và được giao nhiệm vụ lùi xuống hỗ trợ hàng thủ? HLV Carlo Ancelotti có coi đây là vấn đề cần phải tìm lời giải hay không?

Đây có cảm giác là một trận đấu mang ý nghĩa rất lớn, không chỉ trong khuôn khổ giải đấu năm nay mà còn với lịch sử World Cup nói chung.

Dù bóng đá là môn thể thao mang tính toàn cầu, sân chơi World Cup vẫn chủ yếu nằm dưới sự thống trị của các đội tuyển châu Âu và Nam Mỹ.

Từ lâu, Nhật Bản luôn được xem là ứng viên sáng giá nhất để phá vỡ trật tự đó. Họ sở hữu nền tảng đào tạo bài bản, hệ thống phát triển bóng đá vững chắc, chất lượng chiến thuật và kỹ thuật rất cao, đồng thời được nhiều HLV trên thế giới ngưỡng mộ vì khả năng vận hành tập thể cực kỳ gắn kết.

Thế nhưng, Nhật Bản vẫn chưa từng thắng một trận đấu ở vòng loại trực tiếp World Cup.

Nếu thầy trò HLV Hajime Moriyasu có thể loại Brazil - đội tuyển giàu thành tích nhất lịch sử World Cup với 5 chức vô địch, đó sẽ là một cột mốc mang ý nghĩa đặc biệt. Xét trên khía cạnh chiến thuật, cách chơi của Nhật Bản có thể chính là chìa khóa hoàn hảo để làm được điều đó.

Trận Brazil - Nhật Bản sẽ diễn ra lúc 0 giờ ngày 30/6 giờ Việt Nam trên sân NRG ở thành phố Houston (Mỹ).