Chuyện lạ: Tiktok, Misa muốn đồng hành cùng nông nghiệp thông minh ĐBSCL
Nhiều doanh nghiệp công nghệ tham gia số hóa sản xuất, quản trị và thị trường, giúp nông nghiệp Đồng bằng sông Cửu Long (ĐBSCL) chuyển đổi bền vững.
ĐBSCL đang bước vào giai đoạn mới của chuyển đổi nông nghiệp, khi công nghệ từng bước đi vào sản xuất, quản trị và tiêu thụ nông sản. Hệ sinh thái tham gia ngày càng mở rộng, với cơ quan quản lí, hiệp hội, doanh nghiệp công nghệ, nền tảng số, thương mại điện tử, hợp tác xã và nông dân.
Tại Cần Thơ, Hội thảo Công nghệ số thúc đẩy nông nghiệp phát thải thấp tại ĐBSCL ngày 11/9 với chủ đề “Lời giải cho Nông nghiệp phát thải thấp với AIoT, Bản sao số và Thương mại điện tử” cho thấy rõ xu hướng này. Chương trình do Cục Công nghiệp công nghệ thông tin - Bộ Khoa học và Công nghệ (KH&CN) phối hợp với Sở KH&CN TP. Cần Thơ và VINASA tổ chức. Thành phần tham gia có chuyên gia, doanh nghiệp IoTLink, Probiotics, MISA, TikTok, cùng đại diện xã, phường, hợp tác xã, trang trại và nông dân.
Công nghệ đi vào từng khâu sản xuất
Ông Lâm Nguyễn Hải Long, Phó chủ tịch VINASA, Chủ tịch Trung tâm Ươm tạo Công nghệ và Đổi mới sáng tạo (ISC), cho rằng chuyển đổi số (CĐS) cần hướng đến công cụ dễ sử dụng, chi phí tối ưu và giải quyết trực tiếp nhu cầu hằng ngày của người sản xuất. VINASA đóng vai trò cầu nối, huy động doanh nghiệp công nghệ để kiến tạo “Bệ phóng số” cho kinh tế địa phương.
Cách tiếp cận này thể hiện qua các giải pháp được giới thiệu. Công ty Probiotics đưa công nghệ vi sinh mật độ cao HCDF kết hợp công nghệ số vào nông nghiệp thông minh và kinh tế tuần hoàn. Doanh nghiệp hỗ trợ chế phẩm vi sinh và kĩ thuật xử lí rơm rạ trên diện tích 2 ha, hướng tới tận dụng phụ phẩm, cải tạo đất và giảm phát thải sau sản xuất.
IoTLink tập trung vào Bản sao số và trí tuệ nhân tạo kết hợp Internet vạn vật (AIoT), phục vụ cảnh báo xâm nhập mặn, dự báo thời tiết và quy hoạch vùng trồng. Doanh nghiệp cũng hỗ trợ ứng dụng và số hóa trên diện tích 2 ha.
Các gói hỗ trợ không dừng ở giới thiệu công nghệ. Ban tổ chức kết nối doanh nghiệp với hợp tác xã, trang trại và nông dân; đồng thời tư vấn về sản xuất thông minh, cảnh báo thiên tai, cải tạo đất, tín chỉ carbon, kế toán, thuế, thương mại và logistics.
Từ quản trị hợp tác xã đến dòng tiền
Bà Trần Thị Kim Hương - Trưởng phòng Kinh doanh, Tập đoàn MISA - nói: “Sự tham gia của MISA cho thấy CĐS nông nghiệp không chỉ nằm trên đồng ruộng mà còn mở rộng vào hoạt động quản trị. MISA cam kết cung cấp bộ giải pháp kế toán, hóa đơn dành cho hợp tác xã và nông nghiệp, với phần mềm ‘AMIS Kế toán HTX’ được cập nhật để đáp ứng quy định về hóa đơn điện tử và chế độ kế toán”.
Giải pháp xử lí nghiệp vụ kế toán thông thường và những yêu cầu đặc thù của hợp tác xã như quản lí góp vốn, dịch vụ cung ứng, sử dụng dịch vụ và phân chia lợi nhuận thành viên. Khi sổ sách, doanh thu, chi phí và dòng tiền được quản lí minh bạch, hợp tác xã có thêm cơ sở tham gia chuỗi giá trị, làm việc với đối tác và tiếp cận thị trường.
MISA còn tự động hóa nhập liệu, tổng hợp sổ sách, tờ khai và phụ lục kê khai thuế. Tính năng đối chiếu ngân hàng trực tuyến giúp kiểm soát dòng tiền, trong khi trợ lý MISA AVA ứng dụng AI có thể kiểm tra tính hợp lệ của hóa đơn, trích xuất thông tin và cung cấp số liệu quản trị tức thời.
Hóa đơn điện tử và chữ kí số từ xa được tích hợp để người dùng lập, phát hành hóa đơn ngay trên điện thoại. Dữ liệu được đồng bộ với các hệ thống liên quan, giảm nhập liệu trùng lặp.
Hình thành hệ sinh thái nhiều bên
Bà Phạm Thị Minh Trang - Giám đốc đối ngoại chiến lược Tiktok - cho rằng: “Chúng tôi muốn đồng hành cùng tiến trình CĐS và thúc đẩy nông nghiệp Việt Nam. Sự tham gia của TikTok bổ sung một mắt xích thị trường”. Tiktok sẽ là nền tảng số quảng bá tốt, phân phối những sản phẩm xanh, sạch từ nông nghiệp thông minh của vùng ĐBSCL và Việt Nam”.
Từ những thành phần này có thể thấy mô hình nông nghiệp thông minh ở ĐBSCL đang chuyển từ tư duy ứng dụng một công nghệ sang xây dựng hệ sinh thái. Trên cánh đồng có dữ liệu, AIoT và dự báo; trong hợp tác xã có phần mềm kế toán, hóa đơn điện tử và AI; ở khâu tiêu thụ có nền tảng số, thương mại điện tử và logistics. Các lớp công nghệ liên kết sẽ tạo dòng dữ liệu xuyên suốt hơn, từ sản xuất đến quản trị và thị trường.
Ông Lâm Nguyễn Hải Long kỳ vọng ĐBSCL có thể trở thành hình mẫu của khu vực Đông Nam Á về nông nghiệp thích ứng biến đổi khí hậu và phát thải thấp. Để mục tiêu đó thành hiện thực, cần nhiều đối tác cùng tham gia, bởi không một giải pháp đơn lẻ nào có thể giải quyết toàn bộ bài toán nông nghiệp.
Các bên đang hướng đến những mô hình có khả năng triển khai thực tế. Probiotics và IoTLink hỗ trợ mô hình trên diện tích cụ thể; MISA tư vấn quản trị. Cục Công nghiệp công nghệ thông tin, Sở KH&CN thành phố Cần Thơ và VINASA phối hợp theo dõi, đánh giá để xem xét nhân rộng giải pháp phù hợp.
Điều này quan trọng khi thị trường yêu cầu truy xuất nguồn gốc, minh bạch dữ liệu và tiêu chuẩn môi trường. Hệ sinh thái số kết nối khâu sẽ giúp hợp tác xã chủ động trong tổ chức sản xuất, chứng minh chất lượng và xây dựng quan hệ lâu dài, ổn định với doanh nghiệp thu mua.
Đây cũng là hướng tiếp cận có ý nghĩa đối với Đề án 1 triệu ha lúa chất lượng cao, phát thải thấp. Công nghệ giúp quản lí đầu vào, phụ phẩm, đất đai, thời tiết, tài chính và thị trường, đồng thời hình thành dữ liệu phục vụ quản lí phát thải và nâng cao giá trị nông sản.
Nông nghiệp thông minh vì vậy đang được mở rộng theo chiều sâu và chiều rộng. Công nghệ đi vào từng công đoạn, trong khi ngày càng nhiều đối tác cùng tham gia. Nếu giải pháp phù hợp nhu cầu, có hỗ trợ triển khai và liên thông dữ liệu, ĐBSCL sẽ có thêm nền tảng cho nền nông nghiệp hiện đại, xanh, phát thải thấp và bền vững.