Đại Nghĩa hé lộ về vai 'Cá mặt ngu' sau gần 20 năm
Từ một vai nhỏ trong vở kịch thiếu nhi, “Cá mặt ngu” trở thành dấu mốc đặc biệt trong sự nghiệp Đại Nghĩa, giúp anh được nhiều thế hệ khán giả nhớ đến.
Vai diễn giúp Đại Nghĩa được khán giả gọi tên
Sau gần 20 năm, vai “Cá mặt ngu” trong vở Na Tra đại náo thủy cung vẫn là một trong những dấu ấn quen thuộc nhất khi nhắc đến NSƯT Đại Nghĩa.
Trong cuộc trò chuyện mới đây, Đại Nghĩa mang theo hai bức ảnh kỷ vật ghi lại tạo hình nhân vật “Cá mặt ngu”. Vai diễn này ra đời khoảng năm 2006 đến 2007, trong giai đoạn sân khấu kịch thiếu nhi IDECAF có sức hút lớn với khán giả nhỏ tuổi tại TP.HCM.
Với Đại Nghĩa, “Cá mặt ngu” không chỉ là một vai diễn thành công. Đó còn là cột mốc giúp anh đến gần hơn với công chúng đại chúng sau nhiều năm làm nghề. Nhiều khán giả từng xem anh trong vai diễn này khi còn nhỏ, nay đã trưởng thành, vẫn gọi anh bằng tên nhân vật.
Trước “Cá mặt ngu”, Đại Nghĩa đã là diễn viên sân khấu được ghi nhận. Tuy nhiên, vai diễn trong Na Tra đại náo thủy cung tạo ra một sự nhận diện khác. Từ một nhân vật phụ, “Cá mặt ngu” trở thành vai diễn được khán giả nhớ lâu nhờ tạo hình lạ, lối diễn hồn nhiên và chất hài vừa đủ cho một vở kịch thiếu nhi.
Điều đáng nói là nhân vật này ban đầu không được xây dựng như một vai lớn. Theo chia sẻ của Đại Nghĩa, ý tưởng về “Cá mặt ngu” bắt nguồn từ những buổi đi ăn đêm của các nghệ sĩ IDECAF. Tại một quán ăn có hồ hải sản, hình ảnh con cá mặt quỷ với vẻ ngoài khác lạ đã trở thành chất liệu để tác giả Thanh Phương và nghệ sĩ Thành Lộc gợi mở nhân vật.
Từ chi tiết đời thường đó, tác giả Thanh Phương đưa “Cá mặt ngu”, con của cá mặt quỷ, vào kịch bản và viết riêng cho Đại Nghĩa. Phần còn lại đến từ cách diễn của anh trên sân khấu. Đại Nghĩa chọn lối thể hiện ngô nghê, trong trẻo, tạo ra một nhân vật có nét buồn cười nhưng không bị lố.
Hậu trường IDECAF và bài học từ các đàn anh
Đại Nghĩa nhiều lần nhấn mạnh thành công của “Cá mặt ngu” không phải nỗ lực riêng của một cá nhân. Vai diễn được hoàn thiện nhờ môi trường sân khấu IDECAF, nơi anh được làm việc cạnh nhiều nghệ sĩ giàu kinh nghiệm như Thành Lộc, Hồng Ánh, Hữu Châu, Thanh Thủy và Bạch Long.
Một trong những chi tiết được khán giả nhớ nhất là đoạn hát Hồ Quảng gắn với nhân vật “Cá mặt ngu”. Đại Nghĩa kể nghệ sĩ Bạch Long là người giúp anh tìm chất liệu cho đoạn hát này. Hai chữ “nỗi đau” ở cuối câu hát, tạo nên hiệu quả hài đặc trưng, lại đến từ gợi ý của nghệ sĩ Hữu Châu.
Những chi tiết này cho thấy cách một vai diễn sân khấu được tạo nên không chỉ bằng kịch bản. Nó còn là kết quả của quan sát đời sống, ứng biến trên sàn tập và sự góp ý giữa các nghệ sĩ. Với sân khấu thiếu nhi, nơi tiết tấu, tạo hình và mảng miếng phải đủ rõ để trẻ em tiếp nhận, sự chính xác trong từng chi tiết càng quan trọng.
Khi mới vào nghề, Đại Nghĩa là một trong những diễn viên trẻ của IDECAF. Anh từng nói mình đứng giữa một tập thể có quá nhiều tên tuổi lớn. Việc được xem các đàn anh đàn chị tập luyện, xử lý vai diễn và giữ kỷ luật sân khấu trở thành quá trình học nghề âm thầm nhưng bền bỉ.
Từ vị trí diễn viên trẻ, Đại Nghĩa sau đó trở thành một trong những gương mặt quen thuộc của sân khấu này. Dù hoạt động ở nhiều lĩnh vực, từ kịch nói, truyền hình đến dẫn chương trình, anh vẫn được khán giả nhớ nhiều qua những vai diễn gắn với IDECAF.
Đại Nghĩa không phủ nhận “Cá mặt ngu” từng tạo ra áp lực lớn. Sau thành công của vai diễn, anh phải đối diện với câu hỏi làm sao vượt qua cái bóng của chính mình. Đây là áp lực quen thuộc với nghệ sĩ sân khấu khi một vai diễn được công chúng ghi nhớ quá mạnh.
Nhưng sau nhiều năm, Đại Nghĩa nhìn lại vai “Cá mặt ngu” bằng tâm thế trân trọng. Với anh, việc khán giả còn nhớ một nhân vật sân khấu thiếu nhi sau gần hai thập niên không phải gánh nặng, mà là một may mắn trong đời làm nghề.
Đại Nghĩa - Người truyền nghề có thế hệ trẻ
Trưởng thành từ sân khấu IDECAF, Đại Nghĩa sau đó mở rộng hoạt động sang truyền hình, điện ảnh và dẫn chương trình. Anh là một trong những nghệ sĩ có khả năng dịch chuyển linh hoạt giữa nhiều không gian biểu diễn, từ kịch thiếu nhi, hài kịch, chính kịch đến các chương trình giải trí trên truyền hình.
Tại IDECAF, Đại Nghĩa từng đi lên từ những vai nhỏ. Vai diễn đầu tiên của anh là thành viên dàn đồng ca trong vở Bí mật vườn Lệ Chi. Sau đó, anh dần được khán giả nhớ đến qua nhiều hình tượng có màu sắc riêng, từ con lươn trong Nàng tiên cá, Cá mặt ngu trong Na Tra đại náo thủy cung đến Cám trong Tấm Cám đại chiến. Ở mỗi vai diễn, Đại Nghĩa thường tạo dấu ấn bằng nét diễn nhanh, duyên, biết tiết chế và không biến nhân vật hài thành trò gây cười đơn thuần.
Không chỉ gắn với sân khấu thiếu nhi, Đại Nghĩa còn tham gia nhiều vở diễn khác của IDECAF như Lương Sơn Bá Chúc Anh Đài ngoại truyện, Chuyện thần tiên và các chương trình Ngày xửa ngày xưa. Những vai diễn như Mã Văn Tài, Cào Cào, Đuốc lửa hay Hỏa thần cho thấy anh không chỉ quen thuộc với dạng nhân vật ngộ nghĩnh, mà còn có khả năng xử lý những vai nặng về nhịp diễn, tạo hình và tương tác sân khấu.
Sự quen mặt của Đại Nghĩa trên truyền hình không làm mờ đi gốc nghề sân khấu. Ngược lại, những vai diễn tại IDECAF vẫn là phần quan trọng trong chân dung nghề nghiệp của anh. Ở đó, Đại Nghĩa không chỉ được nhớ bằng sự hoạt ngôn của một MC, mà bằng khả năng tạo ra những nhân vật có đời sống riêng trên sàn diễn.
Năm 2023, Đại Nghĩa được phong tặng danh hiệu NSƯT trong lĩnh vực sân khấu. Danh hiệu này khép lại một chặng đường dài hoạt động nghệ thuật, đồng thời đặt anh vào vị trí khác trong môi trường sân khấu mà anh từng bước ra từ đó. Từ một diễn viên trẻ đứng sau cánh gà quan sát các đàn anh, anh trở thành người có trách nhiệm truyền lại kinh nghiệm cho lớp nghệ sĩ kế tiếp.
Ở chặng đường hiện tại, Đại Nghĩa tiếp tục gắn bó với sân khấu và tham gia giảng dạy tại IDECAF Academy. Anh xem đó là cách truyền lại kinh nghiệm nghề cho lớp diễn viên trẻ, đồng thời trả lại một phần những gì mình từng nhận được từ môi trường sân khấu đã tạo nên tên tuổi của anh.
Cuộc trò chuyện với NSƯT Đại Nghĩa sẽ được phát sóng lúc 19 giờ 15 ngày 31/5 trên VTV9.
.webp)