Elon Musk: Hơn 200 neocloud có thể sụp đổ, SpaceX huy động 40 tỉ USD để mua GPU
Cổ phiếu các công ty cung cấp hạ tầng điện toán đám mây chuyên phục vụ AI (neocloud) đồng loạt giảm trong phiên giao dịch trước giờ mở cửa ngày 26/10, sau khi Elon Musk cảnh báo hơn 200 doanh nghiệp trong lĩnh vực này có thể sụp đổ.
Cổ phiếu Nebius, CoreWeave và Iren đều giảm hơn 4% trong phiên giao dịch trước giờ mở cửa thị trường Mỹ. Diễn biến này gia tăng sức ép lên một lĩnh vực đã đối mặt với lo ngại của nhà đầu tư về việc mở rộng kinh doanh bằng vốn vay và khả năng thu hồi lợi nhuận từ làn sóng đầu tư khổng lồ vào hạ tầng AI.
“Trong vài tuần qua, thị trường nợ gần như đã hoàn toàn ngừng cấp vốn cho những công ty không có nguồn doanh thu đáng kể độc lập với các trung tâm dữ liệu AI”, Elon Musk - Giám đốc điều hành SpaceX và Tesla - viết trên mạng xã hội X hôm 26/10.
“Điều đó có nghĩa hơn 200 neocloud sẽ chứng kiến làn sóng đào thải khốc liệt, trong đó nhiều doanh nghiệp nhỏ có thể chết yểu và thị trường trải qua quá trình hợp nhất. Một số công ty sẽ sống sót, nhưng không nhiều”, ông cho biết thêm.
Sau đó, Elon Musk nói SpaceX sẽ không mua lại bất kỳ neocloud nào, gọi việc này là “vô nghĩa”.
Thị trường nợ là thị trường nơi chính phủ, doanh nghiệp và các tổ chức huy động tiền bằng cách vay vốn hoặc phát hành trái phiếu, đồng thời là nơi nhà đầu tư mua bán các công cụ nợ đó.
SpaceX đang vận hành các trung tâm dữ liệu AI riêng để cung cấp năng lực tính toán cho khách hàng. Điều này khiến SpaceX trở thành đối thủ cạnh tranh trực tiếp với các neocloud, vốn cũng cho khách hàng thuê năng lực tính toán phục vụ AI.
Elon Musk đưa ra nhận xét trên khi trả lời một bài đăng trên X của Chamath Palihapitiya - nhà sáng lập quỹ đầu tư Social Capital. Trong bài viết, Chamath Palihapitiya phân tích tình hình đầu tư xây dựng trung tâm dữ liệu và cho rằng đến năm 2027, lượng năng lực tính toán không được sử dụng hiệu quả hoặc bị bỏ không có thể lớn hơn nhiều so với dự báo hiện nay.
Theo ông, một phần năng lực tính toán sẽ được đầu tư, xây dựng và đưa vào sử dụng nhưng không tạo ra đủ doanh thu để bù đắp tổng chi phí vốn, trong khi một phần khác có thể bị bỏ không, không tìm được khách hàng.
“2027 sẽ là một năm đầy biến động vì thị trường sẽ đào thải hàng loạt quyết định đầu tư sai lầm. Đây cũng sẽ là năm diễn ra quá trình hợp nhất với một số doanh nghiệp”, Chamath Palihapitiya nhận định.
Cổ phiếu các neocloud đã chịu sức ép lớn trong tháng qua. CoreWeave và Nebius mất hơn 30% giá trị, trong khi Iren giảm tới 40%.
Khác với các nhà cung cấp dịch vụ đám mây lớn phục vụ nhiều ngành nghề, neocloud chủ yếu tập trung vào khách hàng công nghệ, cung cấp năng lực tính toán được thiết kế riêng cho các ứng dụng AI.
Các nhà đầu tư đã bắt đầu đặt cược vào khả năng giá cổ phiếu của những công ty neocloud và trung tâm dữ liệu tại Mỹ giảm, sau khi lo ngại rằng làn sóng đầu tư hạ tầng AI bằng vốn vay đang vượt quá khả năng duy trì tài chính của doanh nghiệp.
Đợt bán tháo cổ phiếu các neocloud bắt đầu vào đầu tháng 10, sau khi mức chênh lệch phí hợp đồng hoán đổi rủi ro tín dụng (CDS) kì hạn 5 năm của CoreWeave tăng lên mức thường được xem là dấu hiệu khủng hoảng tài chính. Lợi suất trái phiếu CoreWeave cũng tăng, cho thấy nhà đầu tư yêu cầu mức sinh lời cao hơn khi cho công ty vay tiền, do lo ngại rủi ro gia tăng.
Nhà đầu tư ngày càng lo ngại về những doanh nghiệp vay nợ lớn để mua GPU (bộ xử lý đồ họa) Nvidia đắt tiền, xây dựng trung tâm dữ liệu và cho khách hàng thuê năng lực tính toán. Mô hình kinh doanh này đòi hỏi nguồn vốn đầu tư ban đầu rất lớn, trong khi khả năng sinh lời còn phụ thuộc vào nhu cầu thực tế với dịch vụ AI và mức độ khai thác hiệu quả cơ sở hạ tầng.
Elon Musk: SpaceX huy động 40 tỉ USD vốn vay để mua GPU
Elon Musk hôm 26/10 cho biết SpaceX đã hoàn tất thỏa thuận huy động 40 tỉ USD vốn vay để mua các GPU, cho thấy chi phí xây dựng năng lực tính toán phục vụ AI đang tăng vọt.
Trong bài đăng X, Elon Musk cho rằng SpaceX huy động được khoản vốn lớn này nhờ có xếp hạng tín nhiệm ở mức đầu tư và nguồn doanh thu từ dịch vụ Internet vệ tinh Starlink cùng hoạt động phóng tên lửa.
Xếp hạng tín nhiệm ở mức đầu tư có nghĩa là một công ty được các tổ chức xếp hạng tín nhiệm đánh giá có khả năng trả nợ tương đối tốt và nguy cơ vỡ nợ tương đối thấp. Điều này giúp công ty thuận lợi hơn khi vay vốn hoặc phát hành trái phiếu.
Tuy nhiên, bài đăng của Elon Musk chưa làm rõ ông muốn nói gì khi khẳng định thỏa thuận đã được “hoàn tất”, cũng như liệu các nhà đầu tư đã thống nhất mức lãi suất và những điều kiện định giá khoản nợ hay chưa.
“Đây chủ yếu là khoản nợ có điều khoản cho phép tất toán trước hạn, dùng để mua GPU sẽ được giao trong quý I và quý II/2027. Khoản này không ảnh hưởng lớn đến quý hiện tại”, tỉ phú giàu nhất thế giới viết.
Theo Giám đốc tài chính Bret Johnsen, SpaceX dự kiến chi từ 35 tỉ đến 40 tỉ USD cho đầu tư tài sản cố định trong quý IV/2026.
Đầu tháng 10, Reuters đưa tin SpaceX đang đàm phán với các ngân hàng và công ty quản lý tài sản để huy động 40 tỉ USD mua chip AI của Nvidia.
Khoản huy động vốn cho thấy làn sóng bùng nổ AI đòi hỏi nguồn tài chính khổng lồ, khi các hãng công nghệ chạy đua để sở hữu những bộ xử lý tiên tiến và xây dựng hạ tầng tính toán cần thiết để phát triển AI.
SpaceX đầu tư mạnh vào AI và sản xuất chip
Doanh thu quý III/2026 của SpaceX tăng 161% so với cùng kì năm trước, đạt 14,58 tỉ USD. Doanh thu từ AI của SpaceX tăng gần 10 lần, lên 7,56 tỉ USD. Đây là bằng chứng rõ ràng nhất từ trước đến nay cho thấy những khoản đầu tư lớn của SpaceX vào AI đang mang lại kết quả.
Sự chuyển dịch này đang làm thay đổi cơ cấu kinh doanh của SpaceX. Trong nhiều năm, nguồn thu chủ lực của công ty là dịch vụ Internet vệ tinh Starlink, khi các mục tiêu dài hạn vẫn phụ thuộc vào khả năng đưa tên lửa Starship vào hoạt động thường xuyên.
Terafab, liên doanh sản xuất chip giữa SpaceX và Tesla tại thành phố Austin (bang Texas, Mỹ), dự kiến trình làng chip thử nghiệm đầu tiên vào khoảng tháng 5 hoặc tháng 6/2027. Dự án đặt mục tiêu bắt đầu sản xuất hàng loạt chip vào quý III/2028.
Trong cuộc họp trực tuyến với các nhà đầu tư tuần trước, Elon Musk cho rằng việc sáp nhập SpaceX và Tesla sẽ là “ý tưởng hay”, đồng thời nhấn mạnh sự giao thoa ngày càng lớn giữa hoạt động của hai doanh nghiệp của ông.
Trước đợt IPO (phát hành cổ phiếu lần đầu ra công chúng) bom tấn hồi tháng 6, SpaceX đã liệt kê “tự sản xuất GPU” là khoản đầu tư tài sản cố định đáng kể trong hồ sơ S-1. Công ty hàng không vũ trụ Mỹ cũng cảnh báo các nhà đầu tư tiềm năng về kế hoạch chi tiêu lớn để phát triển AI và những công nghệ khác.