Hãng Sony chia tay mảng TV để bắt tay TCL

Theo kế hoạch tái cơ cấu chấn động này, Sony Group sẽ tách mảng kinh doanh TV trứ danh, vốn là niềm tự hào của thương hiệu Bravia để chuyển sang một liên doanh mới, nơi TCL nắm quyền kiểm soát đa số. Quyết định táo bạo này không chỉ đơn thuần là một nước đi kinh tế nhằm cắt giảm chi phí, mà nó là lời khẳng định cho sự kết thúc của kỷ nguyên vàng son "Made in Japan" trong lĩnh vực màn hình, đồng thời mở ra một chương mới nơi Sony dồn toàn lực vào vai trò là một đế chế giải trí và nội dung số toàn cầu, chấp nhận "mượn tay" đối thủ để duy trì sự hiện diện trong phòng khách của người tiêu dùng.

Cái bắt tay "TCL - Sony": Khi biểu tượng Nhật Bản lùi về phía sau

Theo thông báo chính thức, liên doanh mới dự kiến sẽ đi vào hoạt động từ tháng 4 năm 2027, sau khi hoàn tất các thỏa thuận ràng buộc vào tháng 3 tới đây và được sự chấp thuận của cơ quan quản lý. Điểm đáng chú ý nhất trong thương vụ này nằm ở tỷ lệ sở hữu: TCL Electronics sẽ nắm giữ 51% cổ phần, trong khi đơn vị điện tử cốt lõi của Sony Group là Sony Corp chỉ giữ 49%. Con số này mang một ý nghĩa biểu tượng sâu sắc, ám chỉ rằng quyền điều hành và định đoạt hướng đi của liên doanh sẽ nằm phần lớn trong tay tập đoàn Trung Quốc.

Công ty mới này sẽ không chỉ là một đơn vị gia công đơn thuần. Nó sẽ vận hành toàn bộ chuỗi giá trị toàn cầu của mảng TV và thiết bị âm thanh gia đình, bao gồm từ khâu phát triển sản phẩm (R&D), thiết kế, sản xuất cho đến bán hàng và logistics. Tuy nhiên, linh hồn của sản phẩm vẫn sẽ được giữ lại khi các thiết bị này tiếp tục mang thương hiệu Sony và Bravia danh tiếng.

Đây là một mô hình hợp tác thực dụng: Sony đóng góp thương hiệu cao cấp, công nghệ xử lý hình ảnh và uy tín lâu năm; trong khi TCL (nhà sản xuất TV lớn thứ hai thế giới) sẽ đóng góp quy mô sản xuất khổng lồ, khả năng tối ưu hóa chuỗi cung ứng và hiệu quả chi phí vượt trội.

Động thái của Sony diễn ra trong bối cảnh thị trường TV toàn cầu đang trở thành một "đại dương đỏ" với sự cạnh tranh khốc liệt chưa từng có. Mặc dù nhu cầu về các màn hình kích thước lớn và độ phân giải cao vẫn tăng trưởng nhờ sự bùng nổ của các dịch vụ phát trực tuyến, nhưng miếng bánh lợi nhuận đang ngày càng bị thu hẹp. Các nhà sản xuất Trung Quốc như TCL, Hisense và Xiaomi đã sử dụng chiến thuật mở rộng quy mô và giá thành rẻ để tấn công mạnh mẽ ra thị trường quốc tế, bóp nghẹt biên lợi nhuận của các thương hiệu lâu đời.

Nhìn lại lịch sử, Sony dường như là "thành trì cuối cùng" của ngành công nghiệp TV Nhật Bản. Trước đó, hàng loạt tên tuổi lẫy lừng đã phải rời bỏ cuộc chơi. Sharp đã bán mình cho Foxconn của Đài Loan vào năm 2016; Toshiba bán mảng TV cho Hisense của Trung Quốc vào năm 2018; Hitachi rút lui khỏi thị trường trong nước cùng năm đó; và Panasonic cũng đã ngừng sản xuất TV tại Nhật Bản, Ấn Độ, các nước ASEAN để chuyển sang thuê ngoài (OEM).

Việc Sony chọn cách liên doanh thay vì bán đứt hoàn toàn cho thấy họ vẫn muốn giữ lại một phần kiểm soát đối với "cửa ngõ" vào phòng khách của người dùng, nhưng không còn muốn gánh chịu rủi ro sản xuất trực tiếp. Kimio Maki, Giám đốc điều hành của Sony Corp, kỳ vọng sự kết hợp chuyên môn của cả hai sẽ tạo ra giá trị mới, trong khi Chủ tịch TCL Du Juan gọi đây là "nền tảng mạnh mẽ cho sự tăng trưởng bền vững".

Từ thợ hàn phần cứng đến ông trùm nội dung số

Quyết định này, dù gây tiếc nuối cho những người yêu mến chất lượng phần cứng Nhật Bản, lại là một bước đi hoàn toàn hợp lý trong bức tranh tài chính của Sony Group. Trong những năm gần đây, Sony đã âm thầm thực hiện một cuộc "lột xác" ngoạn mục: chuyển dịch trọng tâm từ một nhà sản xuất thiết bị điện tử truyền thống sang một tập đoàn giải trí đa phương tiện dựa trên sở hữu trí tuệ (IP).

Số liệu tài chính đã chứng minh tính cấp thiết của sự chuyển dịch này. Doanh thu từ mảng màn hình của Sony, bao gồm TV và máy chiếu gia đình, đã giảm 10% xuống còn 597 tỉ yên (3,8 tỉ USD) trong năm tài chính kết thúc vào tháng 3 năm 2025. Sự yếu kém của mảng phần cứng đã trở thành gánh nặng, kéo lùi doanh số và lợi nhuận hoạt động của bộ phận điện tử trong giai đoạn từ tháng 4 đến tháng 9 vừa qua. Giữ lại một mảng kinh doanh đang teo tóp với biên lợi nhuận mỏng manh không còn là lựa chọn khôn ngoan đối với các cổ đông.

Thay vào đó, Sony đang dồn tiền tấn vào "mỏ vàng" thực sự: Nội dung. Họ đã mạnh tay chi tiêu để mua lại bản quyền âm nhạc, danh mục nghệ sĩ, và mở rộng tầm ảnh hưởng trong lĩnh vực anime (hoạt hình Nhật Bản) cũng như các nhân vật game. Điển hình là việc Sony mua cổ phần của Bandai Namco Holdings vào năm ngoái để củng cố sự hợp tác trong các thương hiệu trò chơi và hoạt hình đình đám.

Chiến lược của Sony giờ đây rất rõ ràng: Phần cứng chỉ là phương tiện, nội dung mới là vua. Họ không cần phải tự tay lắp ráp từng chiếc TV để kiếm từng đồng lợi nhuận ít ỏi từ phần cứng. Thay vào đó, họ cần những chiếc TV mang thương hiệu Bravia hiện diện trong càng nhiều ngôi nhà càng tốt, với tư cách là thiết bị hiển thị tốt nhất cho máy chơi game PlayStation, phim ảnh từ Sony Pictures và âm nhạc từ Sony Music.

Việc hợp tác với TCL giúp Sony giải phóng nguồn lực tài chính và con người để tập trung sáng tạo nội dung, trong khi vẫn đảm bảo rằng các sản phẩm TV của họ có giá thành cạnh tranh hơn nhờ năng lực sản xuất của đối tác Trung Quốc. Đây là một sự đánh đổi chiến lược: chấp nhận mất đi vị thế độc tôn trong sản xuất để đổi lấy sự an toàn về tài chính và tập trung vào thế mạnh cốt lõi mới. Sony của năm 2027 sẽ không còn là gã khổng lồ bán "hộp đen" trong phòng khách, mà sẽ là một hệ sinh thái giải trí bao trùm, nơi chiếc TV chỉ là một màn hình hiển thị cho vũ trụ nội dung phong phú mà họ kiến tạo.