Hạt nhân khoa học công nghệ đặt giữa vùng sản xuất
Đề án Đô thị Khoa học Công nghệ Bắc TP.HCM định vị trung tâm nghiên cứu gắn sản xuất công nghệ cao tạo động lực tăng trưởng.
Đô thị Khoa học Công nghệ Bắc TP.HCM mở cực tăng trưởng mới
Lễ công bố Đô thị Khoa học Công nghệ Bắc TP.HCM dự kiến diễn ra sáng mai (15.1) tại Trung tâm Hội nghị và Triển lãm Bình Dương, phường Bình Dương.
Đề án xác định vùng lõi phát triển tập trung tại khu vực này với quy mô khoảng 103 ha, lấy hạt nhân là Trung tâm hành chính tỉnh Bình Dương trước đây, được chuyển đổi công năng thành tòa nhà khoa học công nghệ. Việc tái sử dụng công trình hiện hữu không chỉ giúp khai thác hiệu quả tài sản công mà còn cho phép kích hoạt sớm các hoạt động nghiên cứu và đổi mới sáng tạo.
Đô thị Khoa học Công nghệ Bắc TP.HCM được xây dựng như một cấu phần chiến lược trong không gian phát triển khoa học công nghệ quy mô lớn của thành phố, gắn trực tiếp với hành lang sản xuất công nghệ cao ở khu vực phía bắc và tây bắc.
Đề án được xem là bước cụ thể hóa các chủ trương lớn về phát triển khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số, trong đó đô thị này được định vị là cực khoa học công nghệ quan trọng, đóng vai trò bộ não tri thức cho vùng sản xuất công nghệ cao.
Điểm khác biệt cốt lõi của mô hình là cách tiếp cận đặt trung tâm nghiên cứu ngay trong không gian sản xuất. Việc bố trí liền kề giữa nghiên cứu, thử nghiệm và sản xuất giúp rút ngắn chu trình từ nghiên cứu phát triển đến thương mại hóa, khắc phục hạn chế của mô hình phân tách truyền thống và gia tăng khả năng tạo giá trị gia tăng cho nền kinh tế tri thức.
Ông Nguyễn Văn Hùng - Chủ tịch Tập đoàn Becamex - cho rằng, việc hình thành đô thị khoa học công nghệ là cơ hội mới tạo động lực phát triển cho toàn vùng phía bắc TP.HCM, trong đó khu vực Bình Dương cũ giữ vai trò trung tâm. Theo ông, khi sáp nhập Bình Dương và Bà Rịa Vũng Tàu với TP.HCM, không ít người dân và doanh nghiệp lo ngại khu vực này suy giảm sức bật, tuy nhiên sau chuyến khảo sát của Bí thư Thành ủy TP.HCM tại các hệ sinh thái Becamex ở phường Bình Dương, thành phố đã đề nghị doanh nghiệp tiếp tục phát triển các mô hình hiện hữu nhằm làm sống lại không gian phát triển.
Ông Hùng cho biết các hệ sinh thái này gồm việc chuyển đổi Trung tâm Hành chính tỉnh Bình Dương cũ thành tòa nhà khoa học công nghệ, phát huy vai trò nghiên cứu và đào tạo của Trường đại học Quốc tế Miền Đông, cùng các thiết chế như trung tâm thương mại thế giới và khu công nghiệp công nghệ cao.
Hệ sinh thái đổi mới sáng tạo lan tỏa và bền vững
Theo định hướng, bên cạnh vùng lõi 103 ha, đề án còn dành khoảng 220 ha cho các cơ sở nghiên cứu và sản xuất thử nghiệm quy mô nhỏ, tạo nền tảng để kết nối với vành đai sản xuất công nghệ cao xung quanh. Không gian này liên thông với các khu công nghiệp khoa học công nghệ quy mô lớn như Bình Dương Riverside, Lai Hưng, Cây Trường và VSIP III, nhằm đưa kết quả nghiên cứu vào sản xuất đại trà.
Để dẫn dắt hệ sinh thái, đề án ưu tiên triển khai các dự án hạt nhân như khuôn viên Đổi mới Sáng tạo Sài Gòn, Khu Công nghệ số tập trung Bình Dương và Khu phức hợp Khoa học và Công nghệ. Cùng với đó là sự tham gia của mạng lưới đối tác học thuật và nghiên cứu uy tín trong và ngoài nước, tạo dòng chảy tri thức liên tục cho toàn khu vực.
Trên nền tảng các cơ chế đặc thù hiện hành, mô hình quản lý một cửa và cơ chế thử nghiệm có kiểm soát được đề xuất nhằm tạo môi trường thuận lợi cho thử nghiệm công nghệ mới, từ trí tuệ nhân tạo đến công nghiệp bán dẫn.
Về dài hạn, đô thị này hướng tới xây dựng không gian sống và làm việc lấy con người và nhân tài làm trung tâm, phát triển hệ thống giáo dục STEM, các thiết chế khoa học và văn hóa, đồng thời thúc đẩy mô hình đô thị xanh, thông minh và bền vững.
Với lợi thế hạ tầng đã được đầu tư đồng bộ tại khu vực Thành phố mới Bình Dương, Đô thị Khoa học công nghệ Bắc TP.HCM được kỳ vọng trở thành động lực tăng trưởng mới dựa trên kinh tế tri thức, góp phần nâng cao vị thế của TP.HCM trong khu vực và trên trường quốc tế.
