Hơn 60% người già TP.HCM bị huyết áp cao nhưng không hay biết
Kết quả khám sức khỏe người cao tuổi ở TP.HCM 2025 cho thấy tỷ lệ mắc bệnh không lây nhiễm ở mức báo động.
Sở Y tế TP.HCM vừa có báo cáo kết quả thực hiện Kế hoạch khám sức khỏe, phát hiện sớm bệnh không lây nhiễm ở người cao tuổi năm 2025 trên địa bàn. Đây không chỉ là một đợt kiểm tra sức khỏe thông thường, mà là bước đi chiến lược trong việc xây dựng "lá chắn" y tế cho một đô thị đang già hóa nhanh chóng.
Xây dựng "lưới lọc" đa tầng: Từ trạm y tế đến bệnh viện tư nhân
Theo Sở Y tế TP.HCM, trong tổng số hơn 200.000 người cao tuổi được khám sức khỏe định kỳ trong chương trình “khám sức khỏe, phát hiện sớm bệnh không lây nhiễm ở người cao tuổi năm 2025” có đến 63,6% (tương đương 131.902 người) bị tăng huyết áp. Đáng chú ý hơn, hơn 26% đối tượng được khám mắc hoặc nghi ngờ mắc đái tháo đường.
Số liệu này là một hồi chuông cảnh báo khi có tới 31.238 trường hợp tăng huyết áp mới và 18.600 trường hợp nghi ngờ đái tháo đường lần đầu được phát hiện thông qua chương trình. Nếu không có sự can thiệp kịp thời từ mạng lưới y tế cơ sở, những bệnh này có thể dẫn đến những biến cố y khoa nghiêm trọng như đột quỵ, nhồi máu cơ tim hay suy thận giai đoạn cuối, gây gánh nặng kinh tế khổng lồ cho gia đình và xã hội.
Để đạt được những kết quả trên, TS-BS Nguyễn Văn Vĩnh Châu - Phó giám đốc Sở Y tế TP.HCM - cho biết, TP đã thực hiện một bước đi táo bạo: Phá bỏ ranh giới công - tư trong việc chăm sóc sức khỏe cộng đồng.
Năm 2025 đánh dấu sự chuyển mình khi TP không còn chỉ dựa vào 168 trạm y tế và 38 trung tâm y tế vốn đã quá tải. Sở Y tế đã huy động thêm 49 cơ sở y tế đủ điều kiện, bao gồm 19 bệnh viện đa khoa và 30 phòng khám đa khoa tham gia vào chiến dịch. Việc "mở cửa" này không chỉ giúp giảm tải cho tuyến cơ sở mà còn nâng cao chất lượng chẩn đoán nhờ hệ thống trang thiết bị hiện đại tại các đơn vị tư nhân và bệnh viện lớn.
Để đảm bảo tính thống nhất, hơn 6.000 cán bộ y tế đã được đào tạo bài bản qua 13 lớp tập huấn chuyên sâu. Họ không chỉ học về chuyên môn mà còn được trang bị kỹ năng đánh giá sức khỏe toàn diện cho người cao tuổi, từ sàng lọc trầm cảm, lo âu đến đánh giá khả năng sinh hoạt hàng ngày (ADLs/IADLs).
Ngoài ra, một trong những điểm sáng nhất của năm 2025 là sự bứt phá trong chuyển đổi số. Không còn những cuốn sổ khám bệnh bằng giấy dễ thất lạc, TP đã cập nhật thành công 629.092 hồ sơ sức khỏe điện tử.
Kho dữ liệu khổng lồ này cho phép các bác sĩ theo dõi diễn biến bệnh lý của người dân một cách liên tục, dù họ khám ở bất kỳ cơ sở nào trong hệ thống. Đây chính là nền tảng để Thành phố phân tích mô hình bệnh tật, từ đó đưa ra các chính sách can thiệp trúng đích và hiệu quả hơn trong tương lai.
Những "nút thắt" cần tháo gỡ
Dù đã đạt được những thành tựu nhất định, nhưng hành trình chăm sóc sức khỏe người cao tuổi vẫn còn đó những rào cản. Tỷ lệ khám hiện mới đạt 15,4% chỉ tiêu (207.997 trên tổng số 1,35 triệu người cao tuổi).
Theo ông Châu, nguyên nhân khách quan đến từ việc sắp xếp lại bộ máy chính quyền hai cấp khiến vai trò điều phối tại một số địa phương bị gián đoạn. Tuy nhiên, nguyên nhân chủ quan lại nằm ở tâm lý của chính người dân.
Thói quen "có bệnh mới đi khám" và sự e ngại thủ tục hành chính vẫn là yếu tố ngăn cản người cao tuổi tiếp cận dịch vụ. Bên cạnh đó, hạ tầng công nghệ thông tin tại một số đơn vị còn yếu, gây tình trạng nghẽn mạng khi nhập liệu vào giờ cao điểm, ảnh hưởng đến tiến độ chung của toàn Thành phố.
Sở Y tế TP.HCM cho biết, đang tham mưu UBND TP ban hành Kế hoạch năm 2026 với mục tiêu: Đảm bảo tất cả người dân trên địa bàn đều được khám sức khỏe định kỳ, lập và cập nhật hồ sơ sức khỏe điện tử, quản lý bệnh mạn tính lâu dài; mở rộng phạm vi khám sàng lọc cho toàn bộ người dân theo nhóm tuổi, nhóm nguy cơ, phù hợp định hướng của Nghị quyết 72-NQ/TW.
Bên cạnh đó, ngành y tế TP cũng sẽ tiếp tục củng cố năng lực và hoàn thiện mạng lưới cơ sở khám sức khỏe; tăng cường chuyển đổi số và hoàn thiện cơ sở dữ liệu sức khỏe của người dân; đổi mới công tác truyền thông và nâng cao tỷ lệ tham gia khám; tăng cường kiểm tra, giám sát và đánh giá hiệu quả triển khai.
