Khẳng định người Việt làm chủ đổi mới sáng tạo xanh

Sự kiện do Hội Doanh nghiệp Hàng Việt Nam Chất lượng cao (HVNCLC) và Trung tâm BSA phối hợp tổ chức, với sự tham gia của hàng trăm thí sinh, chuyên gia và nhà đầu tư trong lĩnh vực khởi nghiệp bền vững.

Năm nay, cuộc thi thu hút 220 ý tưởng và dự án đến từ khắp ba miền Bắc – Trung – Nam. Qua ba vòng thi khu vực, 36 dự án xuất sắc nhất đã được lựa chọn để tranh tài tại vòng chung kết. TP.HCM dẫn đầu với 6 dự án, tiếp đến là Cần Thơ (5), Hà Nội (4), Vĩnh Long (3), cùng các địa phương khác như An Giang, Ninh Bình, Khánh Hòa, Đắk Lắk… đều có đại diện góp mặt.

Trong hai ngày tranh tài ở vòng chung kết, các đội thi đã thuyết trình, phản biện và trình diễn sản phẩm trước Hội đồng Giám khảo, thể hiện tinh thần đổi mới sáng tạo, gắn kết cộng đồng và hướng đến phát triển xanh bền vững.

Ngày càng nhiều người quan tâm khởi nghiệp xanh

Nhìn lại cuộc thi năm nay, chuyên gia kinh tế Phạm Chi Lan, đại diện Ban giám khảo chung kết, chia sẻ: “Năm nay là năm thứ 11 của hành trình Khởi nghiệp Xanh và chúng tôi thực sự vui mừng khi nhận thấy nhiều thay đổi tích cực. 36 dự án được chọn vào chung kết đều là những mô hình tiêu biểu, thể hiện tinh thần sáng tạo và bản lĩnh vượt khó. Chỉ cần vượt qua vòng khu vực để có mặt tại đây, các bạn đã là những người chiến thắng đầu tiên”.

Theo bà Phạm Chi Lan, nếu như năm 2024 cuộc thi ghi nhận sự đa dạng trong mô hình khởi nghiệp đến từ các vùng miền, thì năm nay sự đa dạng ấy được mở rộng cả về lĩnh vực lẫn đối tượng. Đặc biệt, sự xuất hiện của nhóm thí sinh đến từ chùa Phổ Minh cho thấy tinh thần khởi nghiệp xanh không giới hạn ở kinh doanh, mà còn là sự phụng sự cộng đồng và lan tỏa giá trị tích cực.

Các dự án năm nay cũng thể hiện bước tiến rõ rệt về năng lực quản trị và hiểu biết thị trường. Thí sinh biết phân tích SWOT, nhận diện điểm mạnh, điểm yếu, cơ hội và thách thức của mình; biết kết hợp công nghệ sinh học, kinh tế tuần hoàn và yếu tố văn hóa địa phương để tạo lợi thế cạnh tranh.

Đặc biệt, nhiều nhóm thể hiện khả năng thương mại hóa và phát triển bền vững. Họ không chỉ đặt mục tiêu doanh thu, mà còn đặt câu hỏi: “Sản phẩm của mình giúp ích gì cho xã hội, môi trường và người tiêu dùng?” – một tư duy mới mẻ, thể hiện sự trưởng thành của thế hệ khởi nghiệp xanh.

Khởi nghiệp xanh và tầm nhìn tương lai

Theo bà Phạm Chi Lan, trải qua hơn một thập kỷ, cuộc thi Dự án Khởi nghiệp Xanh đã trở thành bệ phóng cho hàng trăm mô hình kinh doanh bền vững, giúp nhiều sản phẩm nông nghiệp, sinh học và thủ công mỹ nghệ Việt Nam vươn ra thị trường quốc tế.

Không chỉ là sân chơi ý tưởng, cuộc thi còn là nơi kết nối doanh nghiệp, nhà khoa học, chuyên gia và nhà đầu tư cùng chung tay xây dựng hệ sinh thái khởi nghiệp xanh. Những dự án đoạt giải nhiều năm trước, như Mây tre đan Lục Ngạn, Trà thảo dược An Mộc, hay Nấm Xanh Quảng Nam, nay đã trở thành doanh nghiệp ổn định, tạo việc làm cho hàng trăm lao động địa phương.

Năm 2025, trong bối cảnh chuyển đổi xanh và kinh tế tuần hoàn đang trở thành xu hướng toàn cầu, cuộc thi càng có ý nghĩa lớn hơn. Nó không chỉ tôn vinh sáng tạo, mà còn khẳng định tinh thần “người Việt làm chủ đổi mới sáng tạo xanh”, góp phần đưa Việt Nam tiến gần hơn tới mục tiêu phát triển bền vững, hài hòa giữa tăng trưởng kinh tế và bảo vệ môi trường.

“Khởi nghiệp xanh không chỉ là tìm hướng đi mới cho sản phẩm Việt, mà còn là hành trình gieo mầm tư duy phát triển bền vững trong từng con người trẻ Việt Nam”, bà Phạm Chi Lan nhấn mạnh.

Lời khuyên cho các bạn trẻ muốn khởi nghiệp

Theo bà Phạm Chi Lan, tuy đạt nhiều tiến bộ, các dự án vẫn còn bốn điểm cần lưu ý. Điểm thứ nhất được bà Phạm Chi Lan chỉ ra là thông tin phải chính xác và có căn cứ và đưa ra lời khuyên: "Hãy kiểm tra kỹ nguồn số liệu. Đừng sao chép hoặc tin vào những thống kê “ảo” trên mạng. Mọi dữ liệu thị trường, quy mô ngành, hay nhu cầu khách hàng cần dựa trên nguồn tin cậy. Ảo tưởng về thị trường có thể khiến bạn lạc hướng ngay từ đầu".

Điểm thứ hai mà bà Phạm Chi Lan chỉ ra là minh chứng và chứng nhận phải rõ ràng. Nhiều dự án đã tốt nhưng thiếu giấy tờ pháp lý. Nếu sản phẩm liên quan đến an toàn thực phẩm, y tế, chăm sóc sức khỏe, cần có chứng nhận hợp quy, kiểm nghiệm và chứng từ nguồn gốc nguyên liệu. Người tiêu dùng chỉ tin khi doanh nghiệp minh bạch và có trách nhiệm.

Điểm thứ ba được bà Phạm Chi Lan nêu là kiểm soát tài chính và tập trung nguồn lực. Rất nhiều bạn muốn làm nhiều thứ cùng lúc. Nhưng khởi nghiệp thành công phải biết chọn “cái lõi” – tập trung nguồn lực vào sản phẩm mạnh nhất, tránh dàn trải và lãng phí. Một mô hình tài chính chặt chẽ, minh bạch sẽ giúp bạn thuyết phục được nhà đầu tư và kiểm soát rủi ro dài hạn.

Điểm thứ tư mà bà Phạm Chi Lan nhấn mạnh là con đường ra thị trường phải hợp lý và biết liên kết.

"Bước ra thị trường không thể nôn nóng. Hãy đi chậm, chắc và liên kết với những doanh nghiệp đi trước. Ở đây, chúng ta có những tấm gương như ông Nguyễn Lâm Viên (Vinamit), ông Nguyễn Đình Tùng (Vina T&T) – những người đã 'vươn xa' và luôn sẵn sàng chìa tay dẫn dắt lớp trẻ. Khởi nghiệp không thể một mình. Liên kết – học hỏi – cộng hưởng là con đường ngắn nhất để thành công", bà Phạm Chi Lan nhắn nhủ.