Làng giải trí lấy đâu ra nhiều ‘chuyên gia’ đến thế?
Từ trang điểm, sắc đẹp đến phong thái, truyền thông, hai chữ “chuyên gia” đang xuất hiện dày đặc trong làng giải trí, dù cách xác lập danh xưng này không phải lúc nào cũng giống nhau.
Chuyên gia trang điểm, chuyên gia sắc đẹp từng là những tên gọi quen thuộc. Gần đây, làng giải trí có thêm chuyên gia phong thái, chuyên gia truyền thông, chuyên gia nhân trắc học, chuyên gia kỹ năng nói trước công chúng, chuyên gia đào tạo hoa hậu, người mẫu...
Các danh xưng này xuất hiện trong nhiều cuộc thi sắc đẹp, chương trình truyền hình, hoạt động thời trang, làm đẹp và sự kiện giải trí. Mỗi người phụ trách một phần việc liên quan đến diện mạo, hình ảnh, kỹ năng hoặc cách xuất hiện trước công chúng. Sự mở rộng nhanh của hai chữ “chuyên gia” khiến cách định danh nghề nghiệp trong làng giải trí ngày càng phong phú, nhưng cũng khó nhận diện một tiêu chí chung.
Khi “chuyên gia” phủ rộng làng giải trí
Tại một cuộc thi sắc đẹp lớn năm 2026, bà T.N. được giới thiệu là chuyên gia phong thái. Công việc của bà tập trung vào tư thế, cách di chuyển, cử chỉ, giao tiếp và cách thí sinh xuất hiện trước công chúng. Cùng cuộc thi, ông L.V. đảm nhận vai trò chuyên gia truyền thông, phụ trách nội dung liên quan đến thương hiệu cá nhân và kỹ năng làm việc với truyền thông.
Ở những hoạt động khác, khán giả còn gặp chuyên gia nhân trắc học, chuyên gia kỹ năng nói trước công chúng hoặc chuyên gia đào tạo hoa hậu. Trong lĩnh vực làm đẹp, các danh xưng chuyên gia trang điểm và chuyên gia làm đẹp xuất hiện thường xuyên hơn.
Phạm vi công việc của họ phần lớn không khó hình dung. Người làm trang điểm phụ trách diện mạo. Người đào tạo phong thái hướng dẫn tư thế, cử chỉ và giao tiếp. Người làm truyền thông hỗ trợ xây dựng hình ảnh. Người đào tạo hoa hậu, người mẫu chuẩn bị kỹ năng trình diễn và thi đấu.
Sự thay đổi nằm nhiều ở cách gọi. Một người đào tạo sắc đẹp có thể được giới thiệu là chuyên gia đào tạo hoa hậu. Người khác làm công việc gần tương tự lại mang chức danh giám đốc chuyên môn. Ở một cuộc thi khác, vị trí này có thể được gọi là huấn luyện viên.
Một nghề, bốn cách gọi
Trang điểm cho thấy rõ nhất sự linh hoạt của danh xưng. Trong một chương trình truyền hình thực tế năm 2026, một người được giới thiệu là chuyên gia trang điểm, trong khi những gương mặt khác cùng nghề lại mang danh xưng nghệ sĩ trang điểm.
Ngoài đời sống nghề nghiệp, các cách gọi thợ trang điểm, makeup artist, nghệ sĩ trang điểm và chuyên gia trang điểm cùng tồn tại. Bốn cách định danh có thể cùng chỉ những người làm trong một lĩnh vực nhưng tạo ra cảm nhận khác nhau về vị trí nghề nghiệp.
Sự khác biệt không chỉ nằm ở ngôn từ. Có người được gọi là chuyên gia sau nhiều năm hành nghề. Có người sử dụng danh xưng này khi tham gia đào tạo hoặc làm giám khảo. Có trường hợp nhân vật được giới thiệu bằng chức vụ tại một đơn vị chuyên môn. Hai chữ “chuyên gia” cũng có thể đi kèm tên nghề như một cách định vị hình ảnh cá nhân.
Lĩnh vực đào tạo sắc đẹp cũng có sự đan xen tương tự. Một người có thể là nhà sáng lập trung tâm, giám đốc chuyên môn, huấn luyện viên hoặc chuyên gia đào tạo hoa hậu. Công việc không chênh lệch quá xa nhưng danh xưng tạo ra những cách nhìn khác nhau về vai trò.
“Chuyên gia” không chỉ nói một người làm nghề gì. Danh xưng này còn gợi lên kinh nghiệm, mức độ chuyên sâu và vị trí của người đó trong lĩnh vực được nhắc đến. Khi ngày càng nhiều nghề được gắn thêm hai chữ này, cảm giác “lạm phát” danh xưng cũng bắt đầu xuất hiện.
Khi tên nghề được nâng thành danh xưng
Ngành giải trí ngày càng chia nhỏ các công việc phía sau sân khấu. Một thí sinh sắc đẹp hiện có thể làm việc với người phụ trách hình thể, catwalk, phong thái, trang điểm, làm tóc, trang phục, kỹ năng nói, giao tiếp và truyền thông. Nghệ sĩ cũng có stylist, người trang điểm, nhà tạo mẫu tóc, nhiếp ảnh gia và ê kíp hình ảnh.
Những công việc này đều có giá trị chuyên môn riêng. Tuy nhiên, tên gọi dành cho người thực hiện đang thay đổi theo cách họ xuất hiện trước công chúng. Người làm nghề phía sau sân khấu ngày càng có thương hiệu cá nhân, lượng người theo dõi riêng, tham gia ban giám khảo, đào tạo học viên hoặc xuất hiện trong các chương trình giải trí.
“Thợ” có thể trở thành “nghệ sĩ”. “Người đào tạo” có thể được gọi là “chuyên gia”. Một vị trí vốn có tên nghề cụ thể cũng có thể được đặt dưới một danh xưng rộng hơn để nhấn mạnh yếu tố chuyên môn.
Điều này không đồng nghĩa mọi danh xưng “chuyên gia” đều thiếu cơ sở. Nhiều người có quá trình hành nghề lâu năm, kinh nghiệm thực tế và vị trí rõ trong lĩnh vực của mình. Vấn đề nằm ở chỗ cách sử dụng danh xưng hiện chưa cho thấy một tiêu chí thống nhất giữa tên nghề, chức vụ và mức độ chuyên môn.
Danh xưng đi nhanh hơn tiêu chí
Qua các hoạt động giải trí trong năm 2026, có thể ghi nhận ít nhất 14 nhân vật được giới thiệu bằng danh xưng “chuyên gia”, trải trên ít nhất 7 nhóm chuyên môn. Con số này cho thấy phạm vi sử dụng hai chữ “chuyên gia” đã rộng hơn nhiều so với những tên gọi quen thuộc trước đây.
Sự chuyên môn hóa của ngành giải trí là một thực tế. Các công việc hậu trường được chia nhỏ, người làm nghề có vị trí rõ hơn và trực tiếp xuất hiện trước công chúng. Tuy nhiên, sự phát triển của nghề nghiệp và sự mở rộng của danh xưng không hoàn toàn đồng nghĩa.
Khi tên nghề, chức vụ và danh xưng chuyên môn cùng được sử dụng cho những phạm vi công việc gần nhau, ranh giới giữa chúng trở nên ngày càng khó phân biệt.
Làng giải trí không thiếu người làm nghề. Điều còn thiếu là một chuẩn mực đủ rõ để hai chữ “chuyên gia” trở về đúng giá trị thực.
