Lịch sử Mỹ được tái hiện bằng AI trong series 'On This Day… 1776'

Với việc hợp tác với Google DeepMind và Salesforce, ông sản xuất loạt video ngắn tái dựng những khoảnh khắc quan trọng của Chiến tranh Cách mạng Mỹ, phát hành hằng tuần trên kênh YouTube của Time đến hết năm nay.

Benjamin Franklin, George Washington hay Trận Brooklyn - tất cả đều xuất hiện, nhưng không phải trong phim trường truyền thống, mà qua hình ảnh do AI tạo ra trong dự án mang tên On This Day… 1776, do công ty Primordial Soup của Aronofsky thực hiện. Mỗi tập phim tập trung vào một sự kiện then chốt trong năm 1776 - thời điểm mang tính bản lề của lịch sử Mỹ. Nội dung dựa trên tư liệu lịch sử, sử dụng diễn viên lồng tiếng chuyên nghiệp, kết hợp với hình ảnh AI. Điểm thú vị là mỗi tập được phát hành đúng ngày kỷ niệm 250 năm của sự kiện được kể lại.

Tập mở màn tái hiện khoảnh khắc George Washington kéo lá cờ Liên hiệp Lục địa tại Massachusetts nhằm nâng cao tinh thần quân dân. Tập tiếp theo khắc họa Benjamin Franklin khuyến khích Thomas Paine viết nên những lập luận mang tinh thần “lẽ thường” - dẫn tới cuốn pamphlet có sức lan tỏa lớn, được ví như “TikTok lan truyền đầu tiên” của nước Mỹ. Các tập mới sẽ tiếp tục ra mắt đều đặn mỗi tuần.

Aronofsky giữ vai trò nhà sản xuất điều hành, cùng hai cộng sự lâu năm Ari Handel và Lucas Sussman, bên cạnh một đội ngũ biên kịch, nghệ sĩ, đạo diễn và nhà thiết kế đông đảo. Theo nhóm sản xuất, mục tiêu của dự án không phải là kể lại lịch sử như một kết cục đã được định sẵn, mà là nhìn Cách mạng Mỹ như một thử nghiệm mong manh, được định hình bởi chính những con người tham gia vào nó.

Lịch sử Mỹ vốn không xa lạ với giải trí đại chúng: từ các vở nhạc kịch như 1776 hay Hamilton, đến những series truyền hình như John Adams hay Turn. Giờ đây, AI trở thành lớp công nghệ mới được đưa vào dòng chảy đó, dưới dạng các video ngắn mang tính lan truyền.

Việc tạp chí Time tham gia dự án cũng tạo nên sự kết hợp thú vị: một bên là biểu tượng của báo chí thế kỷ 20, một bên là công nghệ đại diện cho thế kỷ 21. Salesforce cũng đứng sau hỗ trợ dự án, trong khi Slack, công ty con của hãng, được sử dụng trong quá trình phối hợp sản xuất.

Về phía nhà làm phim, đây là một cách tiếp cận khá thực tế của AI. Thay vì dùng AI để kể các câu chuyện khoa học viễn tưởng hay trừu tượng, Aronofsky đưa công nghệ này vào thể loại “xương sống” của điện ảnh truyền thống: phim lịch sử. AI giúp thay thế những khâu sản xuất vật lý vốn tốn kém, phức tạp và đôi khi không khả thi về ngân sách.

Sự tham gia của Aronofsky - đạo diễn đứng sau Mother! và nhiều tác phẩm nặng ký - cũng góp phần nâng tầm các dự án video AI trên internet, vốn trước đây thường gắn với quảng cáo gây tranh cãi hoặc những thử nghiệm còn thô từ các nhà sáng tạo mới.

Aronofsky từng nói ông muốn dùng AI để phục vụ kiểu kể chuyện mạnh, giàu năng lượng - “soup, not slop” (tạm hiểu: làm cho đàng hoàng, không phải cho có). Google DeepMind bắt tay với ông để xem một đạo diễn tầm cỡ có thể đẩy công nghệ này đi xa đến đâu. Trước đó, dự án Ancestra của Eliza McNitt - cũng thuộc hợp tác này - đã ra mắt tại Liên hoan phim Tribeca.

Theo Ben Bitonti, Chủ tịch Time Studios, dự án cho thấy một hướng sử dụng AI do nghệ sĩ dẫn dắt, không nhằm thay thế tay nghề làm phim mà mở rộng khả năng kể chuyện. Những người ủng hộ AI cũng cho rằng nếu không có công nghệ, nhiều dự án lịch sử như vậy sẽ không bao giờ được thực hiện vì chi phí và thời gian quá lớn.

Loạt phim cũng đặt ra một câu hỏi thú vị: liệu AI, khi được huấn luyện trên khối lượng tư liệu lịch sử khổng lồ, có thể tái hiện tinh thần của một thời đại tốt hơn cách tái dựng truyền thống hay không?

Sự xuất hiện của AI trong các dự án cao cấp cũng song hành với xu hướng phổ cập công cụ video cho người dùng đại chúng, tương tự như thỏa thuận gần đây giữa Disney và OpenAI, đưa công cụ tạo video Sora lên Disney Plus. Trong bối cảnh đó, Aronofsky đang tìm cách đi giữa hai thái cực: một bên là các tập đoàn muốn AI được dùng rộng rãi, và một bên là những đạo diễn như Guillermo del Toro, người cho rằng điện ảnh cao cấp không nên phụ thuộc vào công nghệ này.