Người dùng đang sử dụng ChatGPT để làm gì và sự thật gây bất ngờ
Khi OpenAI công bố nghiên cứu toàn diện đầu tiên về cách con người sử dụng chatbot AI ChatGPT, kết quả đã gây bất ngờ với nhiều người.
Nhà báo Anthony Cuthbertson của Independent trong bài viết mới đây đã phân tích các dữ liệu này.
ChatGPT từng là ứng dụng được tải nhiều nhất thế giới vào tháng 8 năm nay, cứ 10 người trưởng thành trên toàn cầu thì có 1 người sử dụng, và ngày càng có nhiều người nói rằng họ “sống không thể thiếu” chatbot AI này. Tuy nhiên, cho đến gần đây, vẫn chưa ai thực sự biết người dùng đang làm gì với ChatGPT.
Trước đó, phần lớn thông tin chỉ mang tính chung chung như: có người dùng ChatGPT để trả lời email, làm bài tập về nhà, thậm chí, có người rơi vào trạng thái ám ảnh do AI gây ra. Một số cách sử dụng khác được chính OpenAI chia sẻ. Đầu năm nay, CEO Sam Altman cho biết người dùng tìm đến ChatGPT để hỏi về pháp lý, y tế và lời khuyên cuộc sống, nhưng không có số liệu cụ thể cho thấy những nhu cầu này phổ biến đến mức nào.
Đến tháng 9, nhóm Nghiên cứu Kinh tế của OpenAI đã công bố nghiên cứu toàn diện đầu tiên về cách con người thực sự sử dụng ChatGPT, phối hợp cùng nhà kinh tế học David Deming của Harvard University. Nhóm nghiên cứu đã phân tích 1,5 triệu cuộc trò chuyện giữa người dùng và chatbot AI này.
Phần lớn người dùng tìm kiếm hướng dẫn thực tế
Nghiên cứu cho thấy hơn 75% các cuộc trò chuyện liên quan đến việc xin hướng dẫn thực tế, tìm kiếm thông tin và hỗ trợ viết nội dung. Trong một bài blog công bố kết quả, OpenAI cho rằng dữ liệu này chứng minh “quyền tiếp cận AI nên được xem là một quyền cơ bản”.
OpenAI nhận định, ChatGPT hiện đóng hai vai trò song song: vừa là công cụ nâng cao năng suất, vừa mang lại giá trị thiết thực trong đời sống hằng ngày. Công ty cho biết chatbot này giúp cải thiện khả năng phán đoán và hiệu quả công việc, đặc biệt trong các ngành nghề đòi hỏi nhiều tri thức. Khi người dùng nhận ra những lợi ích đó, mức độ sử dụng ngày càng tăng và đa dạng hơn theo thời gian.
ChatGPT chủ yếu được dùng cho mục đích ngoài công việc
Một phát hiện đáng chú ý là đa số người dùng ChatGPT không dùng cho công việc. Chỉ khoảng 30% số người sử dụng chatbot này với mục đích nghề nghiệp, trong khi phần lớn dùng cho nhu cầu cá nhân.
Dữ liệu cho thấy có ba cách chính mà người dùng tiếp cận ChatGPT, được phân loại thành: “hỏi” (asking), “làm” (doing) và “bày tỏ” (expressing).
Hơn một nửa số tin nhắn thuộc nhóm “hỏi” - tìm thông tin hoặc xin lời khuyên.
Khoảng 35% thuộc nhóm “làm”, như viết nội dung hoặc hoàn thành nhiệm vụ, giảm hơn 10% so với năm trước.
Chỉ 14% thuộc nhóm “bày tỏ”, như tự phản tư hay chia sẻ cảm xúc, nhưng tỷ lệ này đang tăng nhanh trong năm qua.
Điều này diễn ra dù trước đó OpenAI từng nhấn mạnh rằng tăng năng suất lao động là chức năng cốt lõi của ChatGPT. Trong bài blog dài 10 đoạn công bố nghiên cứu, cụm từ “giá trị kinh tế” xuất hiện tới 5 lần.
Sự khác biệt giữa nam và nữ trong cách dùng ChatGPT
Nghiên cứu cũng chỉ ra sự khác biệt rõ rệt giữa nam và nữ trong cách sử dụng chatbot.
Bằng cách phân tích người dùng có tên thường gắn với nam giới và nữ giới, nhóm nghiên cứu nhận thấy: Phụ nữ có xu hướng sử dụng ChatGPT nhiều hơn cho việc xin hướng dẫn thực tế và hỗ trợ viết. Nam giới lại thường dùng cho các vấn đề kỹ thuật và nội dung đa phương tiện.
Đáng chú ý, nam giới hiện không còn chiếm đa số người dùng, dù từng chiếm gần 2/3 nhóm người dùng sớm nhất. Về độ tuổi, những người dưới 26 tuổi chiếm khoảng một nửa tổng số người dùng, dù khoảng cách này cũng đang dần thu hẹp.
OpenAI cho biết: “Khi AI ngày càng được phổ cập, các khoảng cách trong cách sử dụng cũng đang thu hẹp. Tính đến giữa năm 2025, sự chênh lệch giới tính trong nhóm người dùng ChatGPT đã giảm mạnh, gần tương đương với cấu trúc dân số trưởng thành nói chung”.
Con người đang phụ thuộc vào AI đến mức nào?
Dù nghiên cứu mang lại cái nhìn hiếm hoi về AI tạo sinh, công nghệ này vẫn đang trong quá trình hoàn thiện, và chưa ai biết chắc nó sẽ thay đổi cách con người sống, làm việc và cảm nhận thế giới ra sao.
Một chi tiết đáng chú ý nằm ở phần chú thích của nghiên cứu. Nhóm tác giả dẫn lại một nghiên cứu khác do các nhà khoa học tại Carnegie Mellon University thực hiện đầu năm nay, cho thấy người dùng trung bình tại Mỹ cần được trả 98 USD để chấp nhận không dùng AI tạo sinh trong một tháng.
Đây là con số gây sốc đối với một loại công nghệ mới chỉ xuất hiện chưa đầy 3 năm. Tuy nhiên, thay vì bày tỏ lo ngại về sự phụ thuộc hay nguy cơ nghiện AI, OpenAI lại xem đây là cơ hội kinh doanh trị giá 97 tỉ USD.
Mặc dù các công cụ chatbot AI ngày càng trở thành một công cụ không thể thiếu trong công việc và học tập nhưng kèm theo đó là những rủi ro liên quan đến não bộ. Hồi tháng 6 năm nay, một nhóm các nhà khoa học về thần kinh, thông qua thí nghiệm sử dụng điện não đồ (EEG), đã cảnh báo việc sử dụng chatbot AI, trong đó có ChatGPT khiến não trở nên "lười" suy nghĩ hơn.