Nông nghiệp Cà Mau: Gắn chip để theo dõi sức khỏe vật nuôi
Nhờ ứng dụng khoa học kỹ thuật và công nghệ số vào sản xuất nên ngành nông nghiệp tỉnh Cà Mau đã có bước chuyển biến mạnh mẽ.
Tỉnh Cà Mau là một trong những địa phương ở vùng ĐBSCL đi đầu trong việc đưa công nghệ cao vào sản xuất nông nghiệp. Nhiều phần mềm và cơ sở dữ liệu chuyên dùng đã được xây dựng, phục vụ quản lý nguồn nước, cảnh báo thời tiết, dịch hại, cũng như áp dụng thiết bị điều khiển từ xa trong canh tác lúa, rau màu.
Nổi bật nhất là ngành tôm. Từ mô hình nuôi phụ thuộc thời tiết, nay đa số hộ nuôi đã áp dụng quy trình tiên tiến, với hệ thống cho ăn tự động, máy quan trắc nguồn nước, tạo oxy... Nhờ đó, sản lượng tôm tăng mạnh: Năm 2020 đạt 200.000 tấn thì đến cuối năm 2024 đã tăng lên 252.000 tấn.
Những bước tiến này cho thấy vai trò quan trọng của việc ứng dụng công nghệ số mở ra không gian phát triển mới, khẳng định vị thế của ngành sản xuất tôm trong chiến lược phát triển kinh tế của vùng.

Ông Nguyễn Minh Ðương ngụ xã Hưng Mỹ cho hay: “Hiện nay, quy trình nuôi tôm đã được cải tiến và ứng dụng khoa học kỹ thuật. Hệ thống cho ăn tự động, máy quan trắc nguồn nước, kiểm soát môi trường, hệ thống tạo oxy... giúp người nuôi tôm giải quyết được rất nhiều vấn đề mà trước đây không làm được. Nhờ vậy, sản lượng tôm nuôi không ngừng tăng lên qua từng năm, người nuôi tôm có thu nhập tăng, ổn định”.
Bên cạnh con tôm, cây lúa cũng đang chuyển mình. Nhiều cánh đồng đã giảm dần sức lao động thủ công mà thay vào đó, nông dân biết dùng tới máy móc, chẳng hạn điện thoại thông minh (smartphone) để quản lý đồng ruộng, theo dõi mật độ côn trùng, xác định thời điểm phun thuốc hợp lý...
Ông Lê Ngọc Cảnh, nông dân ngụ xã Vĩnh Phước cho biết: “Trước đây, làm nông vất vả, nhiều khâu tốn cả ngày trời, do dựa vào sức người là chính nên rất cực nhọc. Hiện nay, thời đại số phát triển, làm nông nghiệp nhàn hơn nhiều. Nhờ có máy móc hỗ trợ, bà con làm gì cũng nhanh gọn, tiết kiệm được nhiều chi phí trong sản xuất, hiệu quả kinh tế thấy rõ”.
Ở lĩnh vực chăn nuôi, công nghệ số cũng được ứng dụng rộng rãi, như người nuôi thực hiện việc gắn chip để theo dõi sức khỏe vật nuôi, kiểm soát nhiệt độ, nước uống, thức ăn tự động, sử dụng phần mềm quản lý năng suất con giống... Nhờ đó, mô hình chăn nuôi theo kiểu truyền thống ở Cà Mau đang dần được định hình lại theo hướng bền vững, hiện đại và nâng cao năng suất, hiệu quả hơn.
Trong thời đại công nghệ bùng nổ, tất cả các lĩnh vực của đời sống đều chịu tác động, và việc ứng dụng công nghệ vào sản xuất nông nghiệp là tất yếu. Tuy nhiên, để thành công, bà con nông dân phải được hỗ trợ cả về kiến thức lẫn nguồn lực, vốn liếng.
Lực lượng nông dân trẻ, có tri thức ngày càng gắn bó với ruộng đồng là đối tượng dễ tiếp cận và ứng dụng công nghệ nhanh nhất. Nhưng lực lượng này vẫn cần thêm vốn và kinh nghiệm để đầu tư thiết bị hiện đại.

Ông Hồ Văn Trinh ngụ xã Biển Bạch nhìn nhận: “Việc ứng dụng công nghệ vào sản xuất nông nghiệp, chúng tôi làm được, nhưng cái khó là đầu ra sản phẩm chưa ổn định. Nếu nhà nước hỗ trợ quảng bá, kết nối thị trường, xây dựng thương hiệu thì nông dân mới thật sự yên tâm ứng dụng công nghệ vào sản xuất, phát triển kinh tế hộ gia đình”.
Do đó, cùng với việc chuyển giao kỹ thuật, ngành nông nghiệp cần tăng cường tuyên truyền, tổ chức tập huấn, giúp nông dân nâng cao nhận thức về chuyển đối số. Đồng thời, cần chú trọng hỗ trợ xây dựng mô hình sản xuất nông nghiệp thông minh, hữu cơ, công nghệ cao; thúc đẩy đưa nông sản lên sàn thương mại điện tử.
Khi nông dân biết sử dụng thành thạo các nền tảng trực tuyến, thì “chợ sẽ về tận vườn”, hàng hóa có thể kết nối trực tiếp đến người tiêu dùng mà không qua nhiều khâu trung gian.
Để công tác chuyển đổi số đi vào chiều sâu, vai trò của hợp tác xã và doanh nghiệp là hết sức quan trọng. Thực tế cho thấy nông sản trên thị trường ngày càng cạnh tranh gay gắt, từ mẫu mã, bao bì đến truy xuất nguồn gốc.
Muốn tồn tại, hợp tác xã buộc phải đổi mới phương thức hoạt động, ứng dụng công nghệ trong toàn bộ chuỗi cung ứng từ khâu sản xuất đến khâu tiêu thụ.

Trong chuyến tham quan Hợp tác xã rau sạch Đoàn Kết ở phường Hiệp Thành, ông Huỳnh Quốc Việt, Phó bí thư Tỉnh ủy Cà Mau, nhấn mạnh: “Hợp tác xã muốn phát triển, sản phẩm phải theo kịp thị trường, tức là phải mạnh dạn ứng dụng khoa học kỹ thuật, công nghệ cao, chuyển đổi số. Đồng thời, cần đẩy mạnh thương mại điện tử, truy xuất nguồn gốc, đảm bảo an toàn thực phẩm để tiếp cận nhiều khách hàng hơn”.
Có thể thấy, ứng dụng công nghệ số không chỉ nâng cao hiệu quả sản xuất mà còn thay đổi căn bản tư duy làm nông. Chuyển đổi số giúp hình thành các vùng chuyên canh lớn, mở rộng thị trường, thúc đẩy xây dựng thương hiệu và phát triển nông sản bền vững.
Với sự đồng hành của chính quyền, sự đổi mới của doanh nghiệp và sự chủ động học hỏi của nông dân, tin rằng nông nghiệp số tại Cà Mau đang mở ra một không gian phát triển bền vững và hội nhập nhanh.


