Ông Trump: Các thế lực rất tiêu cực thổi phồng những lo ngại về AI

Ông Trump nhấn mạnh mong muốn Mỹ tiếp tục giữ vị trí dẫn đầu ngành AI.

"Chúng ta đang dẫn trước Trung Quốc về AI. Chúng ta là quốc gia tiên tiến nhất thế giới, và thẳng thắn mà nói, tôi muốn duy trì điều đó vì ai thắng trong cuộc đua AI sẽ là người chiến thắng chung cuộc", ông Trump phát biểu trước các phóng viên tại sân golf của mình ở Ireland, khi được hỏi liệu ngành công nghiệp AI có nên giảm tốc hay cần được quản lý chặt chẽ hơn không.

“Chúng ta có thể đặt ra những hàng rào bảo vệ. Chúng ta có thể làm việc này, làm việc kia. Thế nhưng, tôi nghĩ có nhiều thế lực rất tiêu cực khơi dậy vấn đề này dù không nên, và họ đang đưa ra những điều sẽ không xảy ra”, Tổng thống Mỹ tuyên bố.

Ông Trump từ lâu đã có quan điểm không muốn làm gia tăng những lo ngại về AI.

Cuộc tranh luận tại Mỹ về AI trở nên nóng hơn sau khi nhà nghiên cứu Jacob Coxon (vừa rời Anthropic) và Evan Hubinger (người phụ trách Alignment Science của Anthropic) cảnh báo rằng công nghệ đang phát triển nhanh chóng này có thể dẫn đến nguy cơ loài người bị tuyệt chủng trong tương lai không quá xa.

Trong nhiệm kì tổng thống thứ hai của ông Trump, chính quyền Mỹ nhìn chung có xu hướng ủng hộ các công ty AI. Các lãnh đạo ngành AI cùng nhiều hãng công nghệ khác cũng đã ủng hộ những sáng kiến của ông Trump.

Các lãnh đạo AI đã chi nhiều tiền cho chiến dịch tranh cử giữa nhiệm kì trước cuộc bầu cử ngày 3/11, vốn sẽ quyết định đảng nào kiểm soát Quốc hội Mỹ. Siêu ủy ban hành động chính trị America PAC của Elon Musk (Giám đốc điều hành SpaceX) đã chi hàng triệu USD để hỗ trợ các ứng viên đảng Cộng hòa và được dự đoán sẽ đóng vai trò quan trọng trong các hoạt động vận động cử tri vào mùa thu này.

Trong năm nay, Lầu Năm Góc đã cảnh báo về những rủi ro liên quan đến mô hình AI của Anthropic.

Hôm 9/9, Jacob Coxon cho biết ông rời Anthropic vì lo ngại công ty AI này và OpenAI đang “đem mạng sống của chúng ta ra đánh cược”.

Jacob Coxon tuyên bố những người xây dựng AI tin rằng công nghệ này có thể “giết chết tất cả chúng ta vào cuối thập niên này”.

"Những người đang phát triển AI thực sự tin rằng nó có thể tiêu diệt toàn bộ nhân loại trước khi thập kỉ này kết thúc. Đây không phải là chiêu trò tiếp thị. Thực tế là nhiều giám đốc điều hành và nhà nghiên cứu cấp cao thường chọn cách diễn đạt chừng mực khi trả lời báo chí để nghe có vẻ hợp lý, nhưng tôi lại nghe chính những người đó bày tỏ nỗi sợ hãi trong các cuộc trò chuyện riêng tư.

Tôi đã dành ba năm qua để nghiên cứu về giai đoạn tiền huấn luyện AI tại cả OpenAI và Anthropic. Cả hai công ty đều đang hành động thiếu trách nhiệm. Họ đang chạy đua trực diện hướng tới siêu trí tuệ có khả năng tự cải thiện và đang đánh cược với mạng sống của chúng ta”, Jacob Coxon viết trên X.

Quan điểm này sau đó nhận được sự đồng tình từ một số nhân viên và nhà nghiên cứu AI khác. Đáng chú ý, Evan Hubinger - người phụ trách nghiên cứu căn chỉnh AI của Anthropic - cho rằng cảnh báo của Jacob Coxon là “đúng”.

“Chúng tôi thực sự tin rằng AI có thể giết chết toàn bộ nhân loại”, ông cho biết thêm.

Evan Hubinger đánh giá xác suất AI có thể khiến toàn bộ nhân loại tuyệt chủng trong vòng 10 năm tới là hơn 10%.

Không những thế, Evan Hubinger thừa nhận Anthropic vẫn chưa có lời giải cho bài toán căn chỉnh siêu trí tuệ với con người và cũng chưa thực sự đi đúng hướng để giải quyết vấn đề này.

Đây là lời thừa nhận đặc biệt đáng chú ý bởi Anthropic từ lâu nhấn mạnh vấn đề an toàn và căn chỉnh AI trong cách tiếp cận của mình.

Tuy nhiên, không phải tất cả chuyên gia AI đều đồng tình với những cảnh báo trên. Một số nhà nghiên cứu, gồm cả Gary Marcus, cho rằng kịch bản AI khiến nhân loại tuyệt chủng vẫn mang tính suy đoán và sự chú ý nên tập trung trước hết vào những rủi ro đã xuất hiện, chẳng hạn tấn công mạng, lạm dụng AI trong sinh học, gian lận và hành vi khó kiểm soát của các tác tử AI. Cuộc tranh luận vì thế không chỉ xoay quanh việc AI có thể gây tuyệt chủng hay không, mà còn là con người nên quản lí những rủi ro nào ngay từ bây giờ.

Khi được hỏi liệu ông có lo ngại việc AI có thể dẫn đến sự tuyệt chủng của loài người hay không, Tổng thống Trump trả lời rằng: “Không, tôi không hề lo ngại về điều đó”.

“Tôi lo rằng nếu Mỹ không giành chiến thắng trong cuộc đua AI, chúng ta sẽ rơi vào một vị thế rất tồi tệ. Chúng ta đang dẫn trước Trung Quốc khá xa, mà tôi cho rằng khoảng một năm. Các bạn biết đấy, đó được coi là khoảng cách lớn”, ông Trump nói với các phóng viên hôm 11/9.

Mỹ và Trung Quốc đang cạnh tranh quyết liệt để giành ưu thế về AI. Căng thẳng ngày càng gia tăng khi các mô hình AI của Trung Quốc tiến bộ nhanh chóng và được sử dụng rộng rãi hơn trên toàn thế giới.

Các CEO kêu gọi làm chậm tốc độ phát triển các mô hình AI

Sau những cảnh báo từ Jacob Coxon và Evan Hubinger, một số giám đốc điều hành (CEO) trong ngành AI đang kêu gọi làm chậm tốc độ phát triển các mô hình AI.

Hôm 12/9, Dario Amodei (CEO Anthropic) kêu gọi các công ty AI thận trọng hơn với quá trình phát triển công nghệ.

“Chúng ta phải làm chậm tốc độ cải thiện năng lực của các mô hình AI”, Dario Amodei viết trong một bài luận được ông chia sẻ trên mạng xã hội X.

Ông đưa ra một khuôn khổ gồm ba bước nhằm kiểm soát tốc độ phát triển và tạo thêm thời gian để xử lí những rủi ro đi kèm.

“Chúng ta phải làm chậm tốc độ cải thiện năng lực của các mô hình AI. Tiến bộ vẫn sẽ có vẻ nhanh chóng và chúng ta phải sử dụng thời gian có được một cách khôn ngoan”, Dario Amodei viết trong bài luận dài.

Kế hoạch 3 bước của Dario Amodei gồm:

- Bố trí các đơn vị đánh giá độc lập thường trực bên trong các công ty AI tiên phong, trao cho họ quyền tiếp cận ở mức tương đương nhân viên để kiểm tra các biện pháp an toàn.

- Phối hợp giữa các công ty phát triển AI tiên phong nhằm thiết lập tiêu chuẩn an toàn và hạn chế việc phát triển AI không kiểm soát.

- Tăng cường hợp tác quốc tế để quản lí các rủi ro từ AI.

Đề xuất này ngay lập tức nhận được sự ủng hộ của một số lãnh đạo công ty AI lớn khác, trong đó có Elon Musk và Sam Altman (CEO OpenAI).

Sam Altman cũng đăng bài bày tỏ sự đồng tình với quan điểm này. "Tôi đồng ý với Dario rằng chúng ta cần kiểm soát tốc độ phát triển các công nghệ tiên phong. Đây là chủ đề thảo luận trọng tâm tại OpenAI trong những tuần gần đây", Sam Altman viết trong phần phản hồi bài đăng của Dario Amodei trên X.

“Cam kết cho phép các đơn vị đánh giá độc lập được tiếp cận ở mức tương đương nhân viên là ý tưởng tuyệt vời và chúng tôi cũng sẽ làm như vậy”, Sam Altman nói thêm. Ông cho biết OpenAI sẽ chia sẻ thêm thông tin trong thời gian tới.

Dario Amodei đăng bài luận sau khi Anthropic công bố báo cáo tình báo về các mối đe dọa hôm 10/9. Báo cáo cho biết một số đối tượng đã sử dụng các mô hình AI Claude của Anthropic cho nhiều hoạt động, từ phát triển vũ khí và tiến hành chiến dịch mạng đến giám sát và lừa đảo.

CEO Anthropic cho rằng khả năng AI ngày càng tự cải thiện là lí do đáng lo ngại, trong đó có nguy cơ AI vượt quá khả năng kiểm soát của con người. Dario Amodei cũng nhắc đến sự cố gần đây liên quan đàn tác tử AI của OpenAI xâm nhập Hugging Face như lí do chính khiến ông muốn các công ty giảm tốc độ nâng cấp mô hình.

Một số lãnh đạo OpenAI từng cho rằng các phòng thí nghiệm AI hàng đầu nên sẵn sàng phối hợp tự nguyện làm chậm quá trình phát triển nếu cần thiết, nhằm củng cố niềm tin vào những biện pháp bảo đảm an toàn của họ.

Anthropic tự định vị là một trong những phòng thí nghiệm AI tiên phong chú trọng an toàn nhất, nhưng cũng không tránh khỏi những lo ngại này. Cách đây chưa lâu, Anthropic tiết lộ thêm một trường hợp mô hình AI của họ xâm nhập các hệ thống bên ngoài. Trước đó vào tháng 7, một số mô hình Claude đã xâm nhập hệ thống của ba công ty trong các cuộc kiểm tra an ninh mạng.

“Với tốc độ phát triển năng lực AI đang tăng nhanh, tôi lo rằng chỉ trong 6 đến 12 tháng nữa, một đội hình tác tử như vậy có thể đủ khả năng kiểm soát toàn bộ Internet, qua đó có khả năng gây thiệt hại hàng trăm tỉ USD”, Dario Amodei viết.

CEO Anthropic nhấn mạnh ông không kêu gọi dừng huấn luyện mô hình AI hay tiến bộ kỹ thuật. Điều ông muốn là các công ty dành đủ thời gian để nghiên cứu, kiểm tra, bảo đảm mô hình AI phù hợp với những yêu cầu an toàn và được bảo vệ trước các rủi ro trước khi tiếp tục nâng cao năng lực của chúng, đồng thời để các đơn vị đánh giá độc lập xác nhận những biện pháp này.

“Bài toán nan giải nhất”

Trong cuộc phỏng vấn được phát sóng hôm 13/9 trên đài truyền hình CBS, Dario Amodei cho biết sự cạnh tranh giữa các công ty AI Mỹ và Trung Quốc là “bài toán nan giải nhất” khi cố gắng thiết lập một “giới hạn tốc độ” cho quá trình phát triển AI.

“Chúng ta không nên tự lừa dối mình, bởi động lực để vượt lên phía trước cũng như lợi thế quân sự đạt được từ điều đó là rất lớn. Vì vậy, khả năng kiểm chứng xem phía bên kia có gian lận hay không phải được bảo đảm tuyệt đối. Tôi nghĩ đó sẽ là công việc kéo dài nhiều năm và thành thật mà nói, tôi không biết liệu điều đó có khả thi hay không”, ông nói.

Jacob Coxon kêu gọi Mỹ hợp tác với các quốc gia khác để kiểm soát tốc độ phát triển AI.

“Tôi cảm thấy chúng ta cần có sự phối hợp quốc tế, nếu không chúng ta có nguy cơ cùng Trung Quốc lao vào một cuộc đua mà kết quả có thể nguy hiểm không kém”, Jacob Coxon nói trên đài truyền hình NBC.

Trong bài luận đăng hôm 12/9, Dario Amodei nói rằng một cách tiếp cận phối hợp sẽ cho phép các công ty AI hàng đầu Mỹ tiến hành nghiên cứu an toàn và xây dựng các biện pháp bảo vệ cần thiết mà không tự khiến mình rơi vào thế bất lợi trong cạnh tranh.

Ông khẳng định cách tiếp cận này có thể cần đến những ngoại lệ có mục tiêu trong luật chống độc quyền của Mỹ, qua đó cho phép các công ty phối hợp trong một số lĩnh vực nhất định.

Dario Amodei cho rằng việc các quốc gia dân chủ làm chậm tốc độ phát triển AI cần được giới hạn ở mức vẫn duy trì lợi thế mà các công ty Mỹ đang có trước Trung Quốc. Theo ông, việc Trung Quốc vượt lên trong AI có thể trở thành rủi ro với an ninh quốc gia Mỹ.

CEO Anthropic kêu gọi tăng cường kiểm soát các chip AI tiên tiến, hoạt động chưng cất mô hình và hành vi đánh cắp trọng số mô hình nhằm ngăn Trung Quốc thu hẹp khoảng cách.

“Tôi cho rằng tất cả phòng thí nghiệm AI tiên phong nên hợp tác với chính phủ để chính thức hóa việc bố trí các đơn vị đánh giá độc lập thường trực bên trong công ty. Điều này sẽ giúp ngăn chặn và ghi nhận tốt hơn những sự cố liên quan đến việc bảo đảm AI phù hợp với yêu cầu an toàn, chẳng hạn các vụ đã xảy ra vài tháng qua, đồng thời triển khai quy định nhằm duy trì sự cân bằng giữa năng lực AI và mức độ an toàn”, Dario Amodei viết.