OpenAI, Amazon, Microsoft lập quỹ hỗ trợ người lao động bị tác động bởi AI

Sáng kiến hỗ trợ người lao động Mỹ ban đầu đã nhận được cam kết hơn 500 triệu USD, hướng đến xây dựng chiến lược quốc gia giúp lực lượng lao động thích ứng với làn sóng AI thay vì bị bỏ lại phía sau.

Liên minh công nghệ lập quỹ hơn nửa tỉ USD để đào tạo lại người lao động

Một trong những câu hỏi lớn nhất của cuộc cách mạng AI không còn là công nghệ sẽ phát triển đến đâu, mà là hàng triệu lao động sẽ thích nghi như thế nào khi công việc liên tục thay đổi.

Để giải quyết bài toán đó, hơn 30 tập đoàn công nghệ, doanh nghiệp và quỹ từ thiện tại Mỹ đã cùng thành lập tổ chức phi lợi nhuận RAISE US. Mục tiêu của tổ chức là hỗ trợ người lao động nâng cao kỹ năng, chuyển đổi nghề nghiệp và xây dựng các chính sách giúp nền kinh tế Mỹ thích ứng với thời đại AI.

RAISE US cho biết đã nhận được các cam kết tài trợ ban đầu trị giá hơn 500 triệu USD, đồng thời đặt mục tiêu huy động 1 tỉ USD trong vài năm tới.

Bốn đối tác nòng cốt của sáng kiến gồm Amazon, Anthropic, Microsoft và Quỹ OpenAI. Ngoài ra còn có hàng loạt tên tuổi lớn như AMD, IBM, Cisco, Deloitte, General Motors, Mastercard, UPS, Workday, Blackstone, Eli Lilly, ADP cùng nhiều tổ chức từ thiện.

Đứng đầu RAISE US là bà Gina Raimondo, cựu Bộ trưởng Thương mại Mỹ. Cựu Thống đốc bang Indiana Eric Holcomb đảm nhiệm vai trò đồng chủ tịch.

Theo bà Raimondo, Mỹ đã có chiến lược để dẫn đầu cuộc cạnh tranh AI toàn cầu, nhưng vẫn thiếu một chiến lược dành cho con người. "Chúng ta đã có chiến lược công nghệ, nhưng chưa có chiến lược cho lực lượng lao động. Mỹ không thể dẫn đầu nếu bỏ quên con người trong cuộc cách mạng AI", bà nhấn mạnh.

Khác với nhiều chương trình đào tạo truyền thống chỉ tập trung vào số lượng học viên tham gia, RAISE US cho biết tiêu chí đánh giá thành công sẽ là tỉ lệ người học tìm được việc làm mới và duy trì được công việc trong dài hạn.

Tổ chức cũng sẽ phối hợp với chính quyền các bang để cải cách chính sách đào tạo nghề, xây dựng chương trình học ứng dụng AI, hỗ trợ doanh nghiệp thiết kế lộ trình đào tạo phù hợp với nhu cầu tuyển dụng, đồng thời thành lập một phòng nghiên cứu chính sách độc lập nhằm đề xuất các giải pháp mới trước khi chuyển giao cho chính phủ triển khai.

AI làm thay đổi thị trường việc làm nhanh hơn dự báo

Bốn bang đầu tiên tham gia chương trình gồm Arkansas, Connecticut, Maryland và Utah. Tại Arkansas, RAISE US đang hỗ trợ nền tảng hướng nghiệp sử dụng AI mang tên Arkansas LAUNCH, giúp người lao động xác định kỹ năng còn thiếu, tìm kiếm công việc phù hợp và xây dựng lộ trình học tập cá nhân hóa.

Trong khi đó, bang Maryland sẽ mở rộng chương trình phục vụ cộng đồng, hướng người lao động sang các lĩnh vực đang thiếu nhân lực như y tế. Bang này cũng triển khai chương trình hỗ trợ khởi nghiệp dành cho những người mất việc do chuyển đổi công nghệ.

Một trong những chính sách đáng chú ý đang được nghiên cứu là mô hình "bảo hiểm tiền lương". Theo đó, nếu người lao động buộc phải chấp nhận công việc mới có thu nhập thấp hơn sau khi mất việc, họ vẫn có thể tiếp tục nhận một phần hỗ trợ tài chính trong thời gian chuyển đổi, thay vì rời khỏi thị trường lao động.

Theo CEO Amazon Andy Jassy, AI sẽ thay đổi gần như mọi công việc trong tương lai. "AI sẽ định hình lại cách vận hành của gần như mọi nghề nghiệp. Đây chính là kiểu sáng kiến mà chúng ta cần để bảo đảm người lao động có đủ kỹ năng cho giai đoạn tiếp theo", ông nhận định.

Sự ra đời của RAISE US diễn ra trong hoàn cảnh thị trường việc làm văn phòng tại Mỹ đang trải qua giai đoạn suy giảm kéo dài hơn hai năm, điều hiếm khi xảy ra ngoài các thời kỳ suy thoái kinh tế.

Nhiều chuyên gia cho rằng AI là một trong những nguyên nhân khiến nhu cầu tuyển dụng ở nhiều vị trí truyền thống giảm mạnh, đặc biệt trong các lĩnh vực lập trình, chăm sóc khách hàng, hành chính, phân tích dữ liệu hay marketing.

Dù AI đồng thời tạo ra nhiều nghề nghiệp mới liên quan đến dữ liệu, an ninh mạng, phát triển mô hình ngôn ngữ và vận hành hệ thống AI, giới kinh tế vẫn tranh luận liệu số việc làm mới có đủ bù đắp lượng việc làm bị thay thế hay không.

Trong hoàn cảnh đó, việc các công ty AI hàng đầu như OpenAI và Anthropic trực tiếp tham gia đào tạo nguồn nhân lực được xem là bước đi đáng chú ý. Thay vì chỉ phát triển công nghệ, các doanh nghiệp này bắt đầu đầu tư nhiều hơn vào khả năng thích ứng của lực lượng lao động.

Giới quan sát nhận định nếu RAISE US đạt được mục tiêu huy động 1 tỉ USD và chứng minh hiệu quả tại các bang đầu tiên, mô hình này hoàn toàn có thể được mở rộng trên toàn nước Mỹ, trở thành khuôn mẫu cho nhiều quốc gia khác khi phải đối mặt với những biến động sâu rộng mà AI đang tạo ra đối với thị trường lao động toàn cầu.