WHO gọi tiêm kết hợp 2 loại vắc xin là xu hướng nguy hiểm, COVAX cung cấp 1,4 tỉ liều trong 6 tháng tới

Khoa học - công nghệ - Ngày đăng : 22:01, 12/07/2021

Hôm 12.7, Soumya Swaminathan - nhà khoa học trưởng của Tổ chức Y tế Thế giới (WHO) khuyến cáo không nên trộn và kết hợp vắc xin COVID-19 từ các nhà sản xuất khác nhau, gọi đây là "xu hướng nguy hiểm" vì có rất ít dữ liệu về tác động đến sức khỏe.

"Đó là một xu hướng hơi nguy hiểm ở đây. Chúng tôi đang ở trong một khu vực không có dữ liệu, không có bằng chứng về khả năng trộn và kết hợp. Sẽ là một tình huống hỗn loạn ở các quốc gia nếu người dân bắt đầu quyết định khi nào và ai sẽ dùng liều thứ hai, thứ ba, thứ tư", bà Soumya Swaminathan nói trong một cuộc họp trực tuyến.

who-goi-tiem-ket-hop-vac-xin-la-xu-huong-nguy-hiem1.jpg
Soumya Swaminathan - nhà khoa học trưởng của WHO khuyến cáo không nên trộn và kết hợp vắc xin COVID-19

Trước khi có lời cảnh báo từ WHO, nhiều nước đã thử tiêm kết hợp 2 loại vắc xin khác nhau như Canada, Tây Ban Nha, Hàn Quốc, Đức.

Trong đó, Đức khuyến nghị rằng tất cả những người tiêm liều AstraZeneca đầu tiên nên chuyển sang một loại vắc xin mRNA cho mũi thứ hai như Pfizer hay Moderna. Mục đích là để tăng tốc độ và hiệu quả của việc tiêm chủng khi biến thể Delta dễ lây lan hơn đang hoành hành.

Ủy ban Thường trực Vắc xin Đức (STIKO) cho biết "theo kết quả nghiên cứu hiện tại, phản ứng miễn dịch từ hỗn hợp AstraZeneca với vắc xin mRNA là vượt trội đáng kể" so với hai liều AstraZeneca.

Khuyến cáo rằng liều thứ hai với vắc xin mRNA (Đức sử dụng vắc xin do BioNTech - Pfizer và Moderna sản xuất) được tiêm 4 tuần hoặc hơn sau liều AstraZeneca đầu tiên. Thời gian đó ngắn hơn nhiều so với thời gian từ 9 đến 12 tuần mà STIKO khuyến nghị giữa hai liều AstraZeneca.

Các nhà nghiên cứu đã nói rằng việc kết hợp vắc xin có thể an toàn và hiệu quả, nhưng vẫn đang thu thập dữ liệu để chắc chắn.

Người đứng đầu STIKO đã nói với các bộ trưởng Đức rằng sự kết hợp giữa AstraZeneca và BioNTech “bảo vệ ít nhất cũng giống BioNTech - BioNTech như một sự kết hợp, trong một số trường hợp thậm chí còn tốt hơn”. Thế nhưng, Bộ trưởng Bộ Y tế Đức - Jens Spahn cũng nhấn mạnh rằng hai liều AstraZeneca cũng giúp bảo vệ tốt.

Nghiên cứu của Tây Ban Nha về việc pha trộn vắc xin COVID-19 đã phát hiện ra rằng việc chích một liều Pfizer cho những người đã tiêm vắc xin AstraZeneca đầu tiên là an toàn và hiệu quả cao.

Nghiên cứu của Combivacs, do Viện Y tế Carlos III được chính phủ Tây Ban Nha hỗ trợ, cho thấy sự hiện diện của kháng thể IgG trong máu ở những người được tiêm thêm vắc xin Pfizer cao hơn từ 30 đến 40 lần so với nhóm đối chứng chỉ tiêm một mũi AstraZeneca.

Trong khi đó, sự hiện diện của các kháng thể trung hòa tăng gấp 7 lần sau một liều Pfizer, nhiều hơn đáng kể so với hiệu ứng nhân đôi quan sát được sau khi tiêm liều AstraZeneca thứ hai.

Khoảng 670 tình nguyện viên trong độ tuổi từ 18-59 được tiêm liều vắc xin AstraZeneca đầu tiên tham gia vào nghiên cứu, với khoảng 450 người được tiêm thêm liều vắc xin Pfizer.

Tiến sĩ Magdalena Campins, một trong những người đứng đầu nghiên cứu, cho biết chỉ 1,7% người tham gia báo cáo các tác dụng phụ nghiêm trọng, giới hạn ở đau đầu, đau cơ và tình trạng khó chịu nói chung.

Bà nói: “Đây không phải là những triệu chứng có thể được coi là nghiêm trọng”.

WHO khuyên các nước giàu không nên đặt thêm vắc xin COVID-19 tăng cường

Cũng hôm 12.7, WHO cho biết rằng các nước giàu không nên đặt hàng vắc xin COVID-19 để tiêm nhắc lại cho những người dân đã được tiêm chủng trong khi các nước khác vẫn chưa nhận được hàng.

Tổng giám đốc WHO - Tedros Adhanom Ghebreyesus cho biết số ca tử vong lại gia tăng do đại dịch COVID-19, biến thể Delta đang trở nên thống trị và nhiều quốc gia vẫn chưa nhận đủ liều vắc xin để bảo vệ nhân viên y tế của họ.

Tedros Adhanom Ghebreyesus nói trong cuộc họp báo: “Biến thể Delta đang tung hoành khắp thế giới với tốc độ chóng mặt, tạo ra một đợt tăng đột biến mới về số ca mắc COVID-19 và tử vong ở hơn 104 quốc gia”.

"Khoảng cách toàn cầu về nguồn cung vắc xin COVID-19 là rất không đồng đều và không công bằng. Một số quốc gia và khu vực đang thực sự đặt hàng hàng triệu liều tiêm nhắc lại, trước khi các nước khác có nguồn cung cấp để tiêm chủng cho các nhân viên y tế và những người dễ bị tổn thương nhất", Tedros Adhanom Ghebreyesus cho biết.

who-goi-tiem-ket-hop-vac-xin-la-xu-huong-nguy-hiem12.jpg
Người dân chờ đợi sau khi nhận một liều vắc xin Pfizer-BioNTech trong chương trình tiêm chủng hàng loạt cho những người trên 18 tuổi ở thị trấn Praxedis G. Guerrero, Mexico ngày 10.7

Tổng giám đốc WHO chỉ ra Pfizer và Moderna là những nhà sản xuất vắc xin COVID-19 đang hướng tới việc cung cấp các mũi tiêm nhắc lại ở những quốc gia đã có mức độ tiêm chủng cao. Tedros Adhanom Ghebreyesus cho biết thay vào đó, họ nên hướng liều lượng của mình vào COVAX, chương trình chia sẻ vắc xin chủ yếu dành cho các nước có thu nhập trung bình và nghèo hơn.

Nhà khoa học trưởng của WHO, Soumya Swaminathan, nói WHO đến nay vẫn chưa thấy bằng chứng cho thấy việc tiêm phòng nhắc lại là cần thiết với những người đã tiêm đủ liều vắc xin. Dù tiêm vắc xin tăng cường có thể cần thiết vào một ngày nào đó, nhưng vẫn chưa có bằng chứng nào về việc chúng cần thiết.

Bà Soumya Swaminathan nói: “Nó phải dựa trên cơ sở khoa học và dữ liệu, chứ không phải dựa trên các công ty riêng lẻ tuyên bố rằng vắc xin của họ cần được sử dụng như một liều tăng cường”.

Mike Ryan, người đứng đầu chương trình các trường hợp khẩn cấp của WHO, cho biết: “Ngay bây giờ, chúng tôi đang nói về hàng trăm triệu người không có biện pháp bảo vệ. Chúng ta sẽ nhìn lại trong sự tức giận và sẽ nhìn lại trong sự xấu hổ, nếu các quốc gia sử dụng liều vắc xin quý giá để tiêm nhắc lại, vào thời điểm những người dễ bị tổn thương vẫn đang chết mà không có vắc xin ở những nơi khác. Đây là những người muốn có bánh của họ và ăn nó, sau đó muốn kiếm thêm một số bánh và ăn nó nữa".

COVAX cung cấp khoảng 1,4 tỉ liều vắc xin trong 6 tháng

Hệ thống phân phối vắc xin toàn cầu COVAX dự kiến ​​sẽ cung cấp khoảng 1,4 tỉ liều vắc xin COVID-19 trong 6 tháng tới, Bộ trưởng Phát triển quốc tế Canada - Karina Gould nói với Reuters trong một cuộc phỏng vấn hôm 12.7.

Karina Gould nói thông báo này được đưa ra trong cuộc họp Cơ chế tiếp cận toàn cầu mà bà đồng chủ trì trước đó trong ngày. COVAX, một phần của WHO, cho đến nay chỉ cung cấp khoảng 106 triệu liều vắc xin cho các nước.

Nhân Hoàng