Nắng nóng 40 độ: Tiêu thụ điện sao cho hợp lý, an toàn?
Nắng nóng gay gắt những ngày đầu tháng 8 khiến nhu cầu tiêu thụ điện tăng kỷ lục, đặt áp lực lớn lên nguồn lưới điện quốc gia.
Miền Bắc nắng nóng 40 độ
Hôm nay, miền Bắc bước sang ngày thứ tư của đợt nắng nóng diện rộng do tác động của vùng thấp nóng phía tây. Dự báo ngày 4.8, nắng nóng có thể lên 40 độ, sau đó giảm dần.
Trung tâm Dự báo khí tượng thủy văn quốc gia ghi nhận nếu ngày 1.8 có 10 tỉnh thành nóng trên 35 độ C; thì hôm nay tăng lên 13/15 tỉnh thành, mức nhiệt phổ biến 37-39 độ C - ngưỡng nắng nóng gay gắt.
Nhiệt độ thực đo trong ngày nhiều nơi chạm ngưỡng 40 độ C như trạm Hòa Bình (Phú Thọ) 39,7 độ C; trạm Lạc Sơn (Phú Thọ) 39,6 độ C; trạm Láng và Sơn Tây (Hà Nội) nhiệt độ lần lượt 39,7 độ C và 39,5 độ C; trạm Phủ Lý (Ninh Bình) 39,3 độ C.
Nguyên nhân trực tiếp và quan trọng nhất gây ra đợt nắng nóng này được Đài Khí tượng Thủy văn Bắc Bộ xác định là do ảnh hưởng của rìa phía Đông Nam vùng áp thấp nóng phía Tây.
Vùng áp thấp nóng phía Tây là một hình thái thời tiết đặc trưng gây ra những đợt nắng nóng gay gắt và khô cho Việt Nam, đặc biệt là ở miền Bắc và miền Trung vào mùa hè.
Chuyên gia dự báo, nắng nóng ở phía Bắc sẽ duy trì tới hết ngày 4.8. Tối 4.8 sẽ có mưa dông ở miền núi và trung du phía Bắc, khi đó miền Bắc mới hạ nhiệt.
Khu vực Bắc Trung Bộ thì bị gió Lào khô nóng thổi từ dãy Trường Sơn theo hướng Tây Nam dội xuống nên cũng nóng khô người. Nắng nóng ở Bắc Trung Bộ và Trung Bộ có thể kéo dài nhiều ngày.
Tiêu thụ điện tăng đột biến
Nắng nóng gay gắt khiến việc tiêu thụ điện cũng tăng đột biến. Theo Tổng công ty Điện lực miền Bắc (EVNNPC), công suất tiêu thụ điện cực đại tại 17 tỉnh, thành phố phía Bắc do EVNNPC quản lý (không bao gồm Hà Nội) trong các ngày từ 1-3.8 lần lượt đạt 15.828,29 MW; 17.626,13 MW và 17.195,34 MW.
Mặc dù chưa vượt mốc kỷ lục 18.931 MW đã ghi nhận trước đó trong năm 2025, song đây đều là những ngưỡng rất cao và đã vượt qua đỉnh năm 2024 là 17.300 MW.
Trong khi đó, lượng điện thương phẩm trong 3 ngày đầu tháng 8 ghi nhận lần lượt là 343,9201 triệu kWh; 355,5194 triệu kWh và 349,4929 triệu kWh.
Mặc dù thấp hơn ngưỡng tiêu thụ cao nhất năm 2025 là 398,388 triệu kWh và cả mốc đỉnh năm 2024 là 363,705 triệu kWh; song mức tiêu thụ đã tiếp cận đỉnh cũ, phản ánh nhu cầu điện rất lớn.
Trước tình hình trên, ngành điện kêu gọi người dân, doanh nghiệp chung tay sử dụng điện tiết kiệm, nhất là trong giờ cao điểm từ 13 giờ - 15 giờ và 20 giờ - 23 giờ hàng ngày.
Người dân nên tắt thiết bị khi không sử dụng, hạn chế vận hành đồng thời nhiều thiết bị công suất lớn. Điều hòa nên cài đặt nhiệt độ 26-27°C, kết hợp quạt để làm mát hiệu quả và tiết kiệm. Ngoài ra, các hộ gia đình nên thay thiết bị cũ, hiệu suất thấp bằng thiết bị có nhãn tiết kiệm năng lượng.
Đặc biệt, ngành điện cũng khuyến khích người dân nên đầu tư điện mặt trời mái nhà theo hình thức tự sản tự tiêu để giảm áp lực lên lưới điện quốc gia và thúc đẩy năng lượng sạch.
Tập đoàn Điện lực Việt Nam (EVN) cũng lưu ý nguy cơ chập cháy thiết bị do quá tải khi sử dụng điều hòa với nhiệt độ quá thấp. EVN khuyến nghị cài đặt 26-27°C và hạn chế dùng đồng thời thiết bị công suất lớn như bếp điện, máy nước nóng trong giờ cao điểm (12 giờ - 15 giờ, 22 giờ - 24 giờ).
Về an toàn điện, EVN nhấn mạnh cần thường xuyên kiểm tra hệ thống điện trong nhà như dây dẫn, ổ cắm, thiết bị để phát hiện sớm nguy cơ sự cố. Người dân nên lắp đặt thiết bị chống rò điện (ELCB) nhằm tự động ngắt nguồn điện khi có hiện tượng rò rỉ dòng điện, giảm thiểu nguy cơ giật điện, cháy nổ.
ELCB là một thiết bị điện an toàn được sử dụng để phát hiện và ngắt mạch điện khi có dòng điện rò rỉ xuống đất, hoạt động dựa trên nguyên lý so sánh dòng điện đi và về. Khi dòng điện đi và về bằng nhau, ELCB sẽ không hoạt động. Tuy nhiên, khi có dòng điện rò rỉ xuống đất, dòng điện đi sẽ khác với dòng điện về. ELCB sẽ phát hiện ra sự chênh lệch này và ngắt mạch điện để bảo vệ người sử dụng khỏi bị điện giật.
ELCB được sử dụng rộng rãi trong các hộ gia đình, nhà máy, xưởng sản xuất... để đảm bảo an toàn cho người sử dụng điện. Đặc biệt, thiết bị này cũng được yêu cầu bắt buộc phải lắp đặt trong các phòng tắm, phòng bếp, nơi có nguy cơ điện giật cao.