Công nghệ xanh trong khách sạn, resort cao cấp tại Việt Nam: Xa xỉ có trách nhiệm
Công nghệ xanh không chỉ giúp các khách sạn, resort cao cấp giảm dấu chân carbon mà còn trở thành chuẩn mực mới của sự sang trọng.
Trong bối cảnh toàn cầu hóa ngày càng sâu rộng, biến đổi khí hậu và phát triển bền vững không còn là khẩu hiệu mà trở thành thước đo giá trị của mọi ngành, mọi lĩnh vực. Ngành khách sạn, đặc biệt là phân khúc cao cấp, đang đứng trước một bước ngoặt quan trọng: từ chỗ chỉ chú trọng tiện nghi và dịch vụ cá nhân hóa, nay phải gánh thêm vai trò tiên phong trong công cuộc bảo vệ môi trường. Công nghệ xanh không chỉ giúp các khách sạn giảm dấu chân carbon mà còn trở thành chuẩn mực mới của sự sang trọng đích thực.
Xa xỉ có trách nhiệm
Trong quá khứ, tiêu chuẩn của một khách sạn hạng sang thường xoay quanh các yếu tố như thiết kế tráng lệ, nội thất đắt tiền và dịch vụ thượng hạng. Nhưng trong thập niên qua, khi ESG (Environmental - Social - Governance) trở thành tiêu chí đánh giá giá trị doanh nghiệp, thì lối sống bền vững đã len lỏi vào mọi tầng lớp xã hội, nhất là giới trung lưu và thượng lưu toàn cầu. Một bộ phận du khách đang ngày càng quan tâm đến tác động sinh thái của chuyến đi, và sự "xa xỉ có trách nhiệm" trở thành chuẩn mực mới của kỳ nghỉ đẳng cấp.
Sự chuyển dịch này thúc đẩy ngành lưu trú không chỉ cung cấp chỗ nghỉ mà còn mang đến một trải nghiệm sống hài hòa với thiên nhiên, tiết kiệm năng lượng, tối ưu vật liệu, giảm thiểu rác thải và khuyến khích hành vi tiêu dùng có trách nhiệm.
Việt Nam trong xu thế toàn cầu
Tại Việt Nam, những tín hiệu tích cực đã và đang xuất hiện ở các khu nghỉ dưỡng cao cấp từ Bắc vào Nam. Nổi bật là Six Senses Ninh Vân Bay, nơi tiên phong ứng dụng công nghệ xanh trong mọi hoạt động vận hành: từ hệ thống điện mặt trời, lọc nước RO tại chỗ thay thế chai nhựa, đến kiến trúc mở đón gió biển, giảm thiểu việc dùng điều hòa.
Trong nỗ lực giảm thiểu khí thải carbon, khu nghỉ dưỡng cam kết bảo tồn và phục hồi hệ sinh thái tự nhiên. Từ năm 2020, Six Senses Ninh Vân Bay đã loại bỏ hoàn toàn việc sử dụng nhựa dùng một lần. Năm 2022, khu nghỉ đã thu gom hơn 611kg rác thải từ các bãi biển địa phương, cung cấp nước sạch cho hơn 2.500 người dân, tặng 300 bình đựng nước cho học sinh nhằm giảm thiểu rác thải nhựa ra môi trường.
Đặc biệt, Six Senses Ninh Vân Bay được xem là khu nghỉ dưỡng đầu tiên tại Việt Nam có hệ sinh thái năng lượng mặt trời tích hợp. Khu vực này cung cấp nguồn điện mặt trời, nước nóng và rau hữu cơ, hướng đến mô hình tự cung - tự cấp và thân thiện với môi trường.

Tại Đà Nẵng, InterContinental Danang Sun Peninsula Resort từng đoạt giải thưởng Khu nghỉ dưỡng thân thiện môi trường nhất thế giới tại WTA 2018 với việc trang bị hệ thống đèn LED thông minh và hệ thống máy dò chuyển động khắp khu nghỉ dưỡng để giảm thiểu lượng khí thải carbon. Đây là khu nghỉ dưỡng cao cấp đầu tiên ở Việt Nam đoạt danh hiệu này.
Đến nay, khu nghỉ đi xa hơn khi kết hợp bảo tồn sinh học vào mô hình ESG của mình bằng cách tích cực bảo tồn loài voọc chà vá chân nâu quý hiếm trên bán đảo Sơn Trà - một bước đi táo bạo giữa lòng thiên nhiên.
Tại thành phố biển Phan Thiết, khu nghỉ dưỡng Pandanus Resort Mũi Né cũng ghi dấu ấn khi tận dụng tối đa vật liệu địa phương, thiết kế mái lá cách nhiệt và hệ thống tái sử dụng nước thải phục vụ tưới tiêu cho cảnh quan. Trong khi đó, tại đảo ngọc, Salinda Resort Phú Quốc kết hợp giữa kiến trúc bản địa, vườn cây ăn trái nội khu và vật liệu thân thiện môi trường để tạo nên một không gian nghỉ dưỡng hòa quyện với thiên nhiên bản địa.
Đầu tư xanh: Hiệu quả kép về kinh tế và tăng trải nghiệm
Một trong những rào cản lớn nhất với các khách sạn khi áp dụng công nghệ xanh là chi phí đầu tư ban đầu. Tuy nhiên, các nghiên cứu và thực tiễn quốc tế cho thấy khoản đầu tư này mang lại hiệu quả lâu dài về tài chính. Việc áp dụng hệ thống điều hòa thông minh, đèn LED cảm biến, thu hồi nước xám, sử dụng năng lượng mặt trời... giúp tiết kiệm đáng kể chi phí vận hành. Đây là yếu tố then chốt trong bối cảnh giá năng lượng không ngừng tăng cao.
Không chỉ dừng lại ở hiệu quả kinh tế, công nghệ xanh còn nâng tầm trải nghiệm của du khách. Không gian phòng nghỉ tràn ngập ánh sáng tự nhiên, nội thất từ vật liệu tái chế, mùi hương gỗ, cây xanh hiện diện khắp nơi... tạo nên cảm giác thư thái, gần gũi thiên nhiên và "chữa lành".

Báo cáo của UNWTO (Tổ chức Du lịch Thế giới) năm 2021 nhấn mạnh rằng du lịch bền vững không còn là lựa chọn, mà là lối đi bắt buộc. Một nghiên cứu khác của Lenzen et al. (2022) chỉ ra rằng du lịch hiện đóng góp tới 8 - 10% tổng lượng phát thải khí nhà kính toàn cầu. Do đó, các cơ sở lưu trú nếu không bắt đầu xanh hóa hôm nay sẽ bị bỏ lại phía sau trong cuộc đua phát triển bền vững.
Đô thị cũng cần xanh
Nếu trước đây công nghệ xanh chủ yếu xuất hiện ở các khu nghỉ dưỡng biệt lập, thì nay xu hướng này đã lan rộng tới các khách sạn trong đô thị - nơi áp lực về môi trường, năng lượng và không gian xanh còn lớn hơn.
Khách sạn 66 năm Caravelle Sài Gòn là một ví dụ nổi bật. Nằm giữa trung tâm TP.HCM, khách sạn thiết kế cửa sổ bằng kính 2 lớp để tối ưu ánh sáng tự nhiên, sử dụng bóng đèn tiết kiệm năng lượng cho 100% phòng từ năm 2019, áp dụng chính sách không rác thải nhựa; sử dụng chai nước thủy tinh thay cho nước đóng chai; bàn chải và lược, dao cạo... làm từ vỏ lúa mì.

Khách sạn Rex - biểu tượng lâu đời của Sài Gòn - cũng đã có những chuyển mình đáng chú ý. Không chỉ thay thế toàn bộ hệ thống đèn bằng bóng tiết kiệm điện, lắp đồng hồ đo nước và sử dụng tủ lạnh không chứa CFC, Rex còn có quy trình phân loại rác thải nghiêm ngặt và chuyển giao rác hữu cơ cho nông dân chăn nuôi, thể hiện mô hình kinh tế tuần hoàn trong thực tiễn. Hay JW Marriott Hotel & Suites Saigon cũng nhấn mạnh tính bền vững đã trở thành một yếu tố quan trọng trong triết lý hoạt động của khách sạn cao cấp này. Khách sạn tập trung vào các sáng kiến thân thiện môi trường và các chương trình chăm sóc sức khỏe - xu hướng ngày càng được du khách ở phân khúc cao cấp coi trọng.
HIIVE by Fusion thuộc Tập đoàn Fusion tại Bình Dương (TP.HCM) cũng lắp đặt hệ thống điện mặt trời trên mái với công suất 85kWp, với mục tiêu giảm chi phí điện năng, đồng thời thúc đẩy trách nhiệm với môi trường. Mỗi tháng, khách sạn này tiết kiệm được khoảng vài chục triệu đồng chi phí điện. Trong khi đó, Tập đoàn Fusion cũng tuyên bố luôn kiên định với cam kết phát triển bền vững và nỗ lực triển khai các giải pháp thân thiện môi trường trong hệ thống khách sạn, resort của mình.
Một số khách sạn xanh tiêu biểu trong hành trình "xanh hóa" toàn cầu
Gần đây, truyền thông quốc tế có nhắc đến Hotel Jakarta, thành phố Amsterdam, Hà Lan. Khách sạn được thiết kế như một nhà kính nhiệt đới với vườn trong nhà, sử dụng năng lượng địa nhiệt và mặt trời. Tòa nhà đạt chuẩn "zero energy", tối ưu thông gió và ánh sáng tự nhiên; hay Proximity Hotel - khách sạn đầu tiên tại Mỹ đạt chứng nhận LEED Platinum, với 100 tấm pin mặt trời, thang máy tái tạo năng lượng và các thiết bị tiết kiệm điện nước tối đa.
Tại khu vực Đông Nam Á, Parkroyal Collection tại đảo quốc sư tử là một "khách sạn trong vườn" gây chú ý với thế giới. Khách sạn có kiến trúc xanh nổi bật tại Singapore với kiến trúc xanh: hơn 15.000m2 vườn treo, hồ nước, công nghệ thu gom nước mưa, pin năng lượng mặt trời và thông gió tự nhiên.

Xanh hóa là bản sắc mới
Ngành khách sạn Việt Nam đang ở thời điểm bản lề, nơi mà hành trình chuyển đổi xanh chính là cơ hội để tái định nghĩa sự sang trọng. Không chỉ là tiện nghi hay dịch vụ cao cấp, một điểm đến đẳng cấp trong tương lai sẽ là nơi dung hòa giữa cảm xúc, trải nghiệm và trách nhiệm xã hội. Còn du khách, không chỉ cảm thấy mình được thư giãn mà góp phần bảo vệ môi trường.
Hiện tại và cả tương lai, yếu tố ESG (Môi trường - Xã hội - Quản trị doanh nghiệp) sẽ không chỉ là công cụ đánh giá trong ngành hospitality mà còn là tiêu chí lựa chọn nơi nghỉ dưỡng hàng đầu của du khách cao cấp toàn cầu. Chính vì vậy, khu nghỉ dưỡng, khách sạn nào đón đầu xu hướng này sẽ là người "kiến tạo tương lai".