Y học

Kiểm soát huyết áp bằng miếng dán điện tử

Cẩm Bình 09/08/2025 13:58

Theo Tổ chức Y tế thế giới (WHO), huyết áp cao ảnh hưởng đến hơn 1,3 tỉ người trên toàn cầu, nhưng chỉ có 1/5 kiểm soát hiệu quả tình trạng này.

Huyết áp cao chính là “kẻ giết người thầm lặng” làm tăng nguy cơ mắc bệnh tim, đột quỵ hay nhiều vấn đề sức khỏe nghiêm trọng khác.

Theo dõi huyết áp thường xuyên rất quan trọng nhưng loạt thiết bị hiện nay không đáp ứng được nhu cầu này. Chúng còn cồng kềnh, cần bơm hơi, chỉ đo 1 lần, gây khó chịu nếu đeo hàng ngày và có thể cho kết quả sai do đặt không đúng cách hoặc người đo đang căng thẳng.

Một nhóm nghiên cứu từ Đại học Quốc gia Seoul (SNU) đã tìm ra giải pháp. Dẫn đầu bởi giáo sư Seung Hwan-ko, họ phát triển miếng dán điện tử mềm gắn trên da theo dõi huyết áp thời gian thực.

Miếng dán bám vào da như băng gạc, tiến hành đo bằng cách ghi lại độ trễ nhỏ giữa tín hiệu điện từ tim truyền đến cổ tay cũng như xung cơ học khi máu được đẩy qua động mạch.

Screenshot 2025-08-09 121610
Một miếng dán điện tử nhỏ gọn - Ảnh: National Institutes of Health

Độ trễ ngắn lại khi huyết áp tăng và dài ra khi huyết áp giảm. Ghi lại thay đổi tinh tế như vậy đòi hỏi cảm biến cực kì nhạy và linh hoạt. Nhóm chuyển sang sử dụng kim loại lỏng – giữ trạng thái lỏng ở nhiệt độ phòng, dẫn điện tốt, độ đàn hồi tương tự da.

Tuy nhiên sức căng bề mặt của vật liệu khiến việc định hình thành mạch chính xác trở nên khó khăn. Để khắc phục, họ dùng laser kết dính các hạt kim loại lỏng với nhau (thiêu kết laser) tạo ra mạch điện tinh xảo, linh hoạt chính xác ở điểm cần thiết mà chẳng cần thêm hóa chất.

Một miếng dán hoàn thiện có thể co giãn gấp 7 lần chiều dài ban đầu, chịu được hơn 10.000 chu kỳ co giãn mà không bị giảm hiệu suất. Trong các thử nghiệm, miếng dán theo dõi chính xác thay đổi nhanh chóng của huyết áp trước và sau khi tập thể dục, hoạt động tốt hơn thiết bị thông thường.

Screenshot 2025-08-09 121620
Một miếng dán có thể đo huyết áp mọi lúc mọi nơi - Ảnh: Advanced Functional Materials

Theo giáo sư Seung, công nghệ mới có thể được điều chỉnh cho trường hợp cần chăm sóc đặc biệt, đảm bảo an toàn lao động hay theo dõi sức khỏe cá nhân.

Phát minh đặc biệt hữu dụng với bệnh nhân tăng huyết áp, cho phép họ nắm rõ tình trạng của mình mọi lúc mọi nơi. Vận động viên, người tập luyện thể thao cũng có thể nhờ nó ghi nhận phản ứng của huyết áp lúc luyện tập.

Cẩm Bình