Đan Mạch thí điểm AI vào phòng thi tốt nghiệp THPT
Đan Mạch thí điểm cho phép học sinh sử dụng AI trong kỳ thi tiếng Anh từ năm 2026. Quyết định này được đưa ra trong bối cảnh tranh luận toàn cầu về vai trò của AI trong giáo dục.
Một làn sóng mới đang càn quét hệ thống giáo dục toàn cầu khi các bộ giáo dục trên khắp thế giới đang tranh cãi với câu hỏi nan giải: liệu Trí tuệ nhân tạo (AI) là một công cụ học tập mang tính cách mạng hay làm suy giảm chất lượng sinh viên?
Giữa bối cảnh tranh luận gay gắt đó, Đan Mạch đã có một động thái táo bạo và tiên phong - trở thành quốc gia đầu tiên cho phép học sinh sử dụng AI trong kỳ thi tiếng Anh tốt nghiệp THPT.
Quyết định này, được Bộ Giáo dục Đan Mạch ban hành vào ngày 22.8, đánh dấu một cột mốc quan trọng cho nền giáo dục hiện đại.
Chỉ áp dụng với các trường trung học tình nguyện tham gia
Theo đó, kể từ năm 2026, học sinh tại một số trường THPT tại Đan Mạch sẽ được quyền sử dụng AI trong kỳ thi tiếng Anh. Đây không phải là một quy định áp đặt toàn diện mà là một chương trình thí điểm mang tính tự nguyện, chỉ áp dụng cho các trường nào đăng ký tham gia và chỉ giới hạn trong phần thi vấn đáp của kỳ thi tốt nghiệp THPT.
Theo quy định, sau khi nhận được đề thi, học sinh sẽ có 60 phút để chuẩn bị. Trong khoảng thời gian này, các em sẽ được phép sử dụng tất cả các công cụ sẵn có, và đặc biệt AI tạo sinh được liệt kê rõ ràng trong số đó.
Điều này đồng nghĩa với việc học sinh có thể tận dụng các công cụ AI để tìm kiếm thông tin, tổng hợp kiến thức, thậm chí là tạo ra các dàn ý, hoặc kiểm tra ngữ pháp và từ vựng, giúp tối ưu hóa quá trình chuẩn bị cho phần thi của mình.
Sau giai đoạn chuẩn bị kỹ lưỡng này, học sinh sẽ chính thức bước vào bài thi vấn đáp trực tiếp trước các giám khảo. Đây là một cách tiếp cận đột phá, tích hợp công nghệ vào giai đoạn chuẩn bị, nhưng vẫn giữ vững vai trò đánh giá trực tiếp khả năng của học sinh qua phần thi nói.
Học sinh sẽ phải viết tay một phần
Trong khi AI được chào đón nồng nhiệt trong phần thi vấn đáp, Bộ Giáo dục Đan Mạch lại thể hiện sự thận trọng đặc biệt đối với phần thi viết. Đối với phần thi này, học sinh sẽ phải viết tay một phần để đảm bảo rằng các em không quá phụ thuộc vào công nghệ.
Việc điều chỉnh này càng trở nên nổi bật khi nhìn lại lịch sử giáo dục Đan Mạch. Trong những năm trước, bài thi viết tiếng Anh được thực hiện hoàn toàn trên máy tính có kết nối internet.
Thực tế, Đan Mạch đã cho phép học sinh sử dụng internet trong thi cử từ năm 2008, một minh chứng rõ ràng cho cách tiếp cận tiên phong và cởi mở của quốc gia này đối với công nghệ trong giáo dục. Tuy nhiên, sự xuất hiện của AI tạo sinh đã buộc các nhà hoạch định chính sách phải nhìn nhận lại và điều chỉnh, tìm kiếm một sự cân bằng mới giữa sự tiện lợi của công nghệ và việc đảm bảo chất lượng giáo dục cốt lõi.
Trong một tuyên bố gần đây, Bộ trưởng Giáo dục Mattias Tesfaye đã làm rõ lập trường của bộ: "Chúng tôi đang triển khai thí điểm sử dụng AI để tìm ra sự cân bằng hợp lý" giữa việc khuyến khích số hóa chương trình học tập, giảng dạy và việc duy trì chất lượng giáo dục.
So với nhiều quốc gia châu Âu khác, nơi học sinh trung học vẫn thường được yêu cầu làm bài thi viết tay chứ không phải đánh máy, động thái của Đan Mạch thực sự là một bước tiến đáng kể. Nó cho thấy quốc gia này không ngần ngại đối mặt với thách thức của thời đại số hóa, thay vì né tránh hay cấm đoán.
Đan Mạch là quốc gia miễn thuế sách để cứu văn hóa đọc
Từng áp mức thuế VAT 25% - cao nhất châu Âu - đối với sách, Đan Mạch buộc phải thay đổi khi đối diện với “khủng hoảng đọc” ở giới trẻ.
Theo New York Times, khảo sát năm 2021 cho thấy 24% học sinh 15 tuổi ở Đan Mạch thiếu khả năng đọc hiểu văn bản cơ bản, không thể phân tích được ý nghĩa ẩn sau câu chữ. Trước thực trạng này, chính phủ quyết định miễn hoàn toàn thuế VAT với sách.
Động thái được kỳ vọng tạo cú hích cho văn hóa đọc vốn ngày càng lép vế trước màn hình điện thoại và dịch vụ streaming. Việc miễn VAT - dự kiến khiến ngân sách thất thu khoảng 330 triệu Krone/năm (tương đương 51 triệu USD) – sẽ giúp giá sách giảm 16 - 20%. Các nhà xuất bản cam kết hạ giá, kỳ vọng mức chênh lệch đủ để kéo độc giả, đặc biệt là giới trẻ, trở lại với sách.