Những việc công nghệ lao dốc và bùng nổ từ khi ChatGPT xuất hiện

Vài tuần trước, trang Insider chia sẻ dữ liệu từ Indeed (nền tảng tìm kiếm việc làm trực tuyến nổi tiếng toàn cầu) cho thấy số lượng tin tuyển dụng trong ngành công nghệ đã giảm mạnh kể từ đầu năm 2020. Những con số đó bao gồm cả giai đoạn suy thoái sau đại dịch COVID-19, nên bộ dữ liệu phần nào gây nhiễu khi chúng ta muốn xem AI tạo sinh đã thay đổi thị trường việc làm công nghệ như thế nào.

Vì vậy, Insider đã yêu cầu Indeed thực hiện một nghiên cứu tương tự, lần này tập trung vào các tin tuyển dụng công nghệ kể từ khi ChatGPT trình làng hồi tháng 11.2022. Indeed đã phân tích dữ liệu đến tháng 11.2024, mang đến cái nhìn rõ ràng về cách AI đã thay đổi triển vọng việc làm toàn ngành công nghệ.

Số lượng tin tuyển dụng cho vị trí nhà phát triển di động đã giảm hơn 70% kể từ khi ChatGPT xuất hiện. Điều này có thể là do các công cụ lập trình bằng AI giúp nhiều người tự phát triển ứng dụng dễ dàng hơn.

Các nhà phát triển Java cũng ít được tuyển dụng hơn. Ngôn ngữ lập trình Java thường được sử dụng cho các ứng dụng di động. Những kiến trúc sư điện toán đám mây và quản lý kỹ thuật cũng giảm mạnh.

Ở chiều ngược lại, các kiến trúc sư AI và kỹ thuật viên trung tâm dữ liệu lại được săn đón. Điều này không có gì bất ngờ vì công việc liên quan đến AI và xây dựng trung tâm dữ liệu đã bùng nổ kể từ khi ChatGPT xuất hiện.

Những vị trí công nghệ thực sự có nhu cầu cao chủ yếu liên quan đến vận hành các hệ thống cốt lõi của doanh nghiệp như phần mềm nhân sự để quản lý nhân viên, cơ sở dữ liệu giúp doanh nghiệp vận hành hoạt động tài chính và bán hàng.

Những công việc này có thể bị coi là hơi “khô khan”, nhưng lại thiết yếu và tương đối khó để các công ty thay thế.

Nhà phát triển front-end chuyên xây dựng giao diện người dùng của các ứng dụng web hoặc phần mềm, tức là phần mà người dùng nhìn thấy và trực tiếp tương tác.

Nhà phát triển .NET chuyên sử dụng nền tảng .NET của Microsoft để xây dựng các ứng dụng. Nền tảng .NET cung cấp một bộ công cụ, thư viện và ngôn ngữ lập trình (phổ biến nhất là C#) để phát triển nhiều loại ứng dụng khác nhau.

Kỹ sư DevOps cao cấp chịu trách nhiệm xây dựng, triển khai và duy trì hệ thống hạ tầng phần mềm nhằm giúp quá trình phát triển cùng vận hành phần mềm trở nên tự động hóa, nhanh chóng và ổn định hơn.

Nhà phát triển back-end chuyên phụ trách phần “hậu trường” của một ứng dụng hoặc trang web, tức là phần xử lý logic, dữ liệu và giao tiếp với cơ sở dữ liệu hoặc dịch vụ khác mà người dùng không nhìn thấy trực tiếp.

Trưởng nhóm tích hợp Workday phụ trách quản lý và dẫn dắt các dự án tích hợp hệ thống Workday với những phần mềm hoặc nền tảng khác trong doanh nghiệp. Workday là phần mềm quản trị doanh nghiệp dựa trên nền tảng đám mây, chuyên về quản lý nhân sự, tài chính, tiền lương và lập kế hoạch kinh doanh. Trong thực tế, một công ty thường dùng nhiều hệ thống khác nhau. Thế nên, việc kết nối Workday với các hệ thống hiện có như kế toán, CRM (quản lý quan hệ khách hàng), ERP (hoạch định nguồn lực doanh nghiệp) là rất quan trọng.

Trưởng nhóm SAP là người quản lý và điều phối các dự án triển khai hoặc vận hành hệ thống SAP trong doanh nghiệp. SAP là phần mềm hoạch định nguồn lực doanh nghiệp hàng đầu thế giới, hỗ trợ doanh nghiệp quản lý toàn bộ hoạt động như tài chính, kế toán, chuỗi cung ứng, nhân sự, sản xuất, bán hàng trên một nền tảng duy nhất.

Quản lý Oracle HCM là người phụ trách triển khai, vận hành và tối ưu hóa hệ thống Oracle HCM trong doanh nghiệp. Đây là bộ giải pháp phần mềm quản trị nguồn nhân lực dựa trên nền tảng đám mây của tập đoàn Oracle (Mỹ), hỗ trợ doanh nghiệp trong các mảng như quản lý nhân sự (hồ sơ, hợp đồng, thông tin cá nhân), tuyển dụng và đào tạo (theo dõi quá trình tuyển dụng, đào tạo kỹ năng), tiền lương và phúc lợi (tính lương, bảo hiểm, chế độ đãi ngộ), quản lý hiệu suất và kế hoạch nhân sự (đánh giá nhân viên, lập kế hoạch phát triển nhân lực).

Kiến trúc sư Dynamics 365 là chuyên gia thiết kế và triển khai các giải pháp phần mềm dựa trên nền tảng Microsoft Dynamics 365 cho doanh nghiệp. Dynamics 365 là bộ ứng dụng quản trị doanh nghiệp của Microsoft, kết hợp quản lý quan hệ khách hàng và hoạch định nguồn lực doanh nghiệp để hỗ trợ doanh nghiệp trong quản lý tài chính, chuỗi cung ứng, sản xuất; quản lý bán hàng, tiếp thị và dịch vụ khách hàng; quản lý nhân sự và các quy trình vận hành cốt lõi.

Tư vấn viên Oracle là chuyên gia tư vấn, triển khai và tối ưu hóa các giải pháp phần mềm của Oracle cho doanh nghiệp. Oracle cung cấp nhiều sản phẩm liên quan đến quản trị cơ sở dữ liệu, hoạch định nguồn lực doanh nghiệp, HCM (quản trị nguồn nhân lực), quản lý quan hệ khách hàng và các ứng dụng đám mây khác.

Indeed hoạt động như thế nào?

Indeed là nền tảng tìm kiếm việc làm trực tuyến toàn cầu, ra mắt năm 2004 và hiện thuộc sở hữu của công ty mẹ Recruit Holdings (Nhật Bản). Indeed hoạt động như công cụ tìm kiếm chuyên cho việc làm, tổng hợp tin tuyển dụng từ nhiều nguồn khác nhau, gồm trang web công ty, các bảng tin tuyển dụng, báo chí và cả thông tin do nhà tuyển dụng trực tiếp đăng tải.

Người dùng có thể tìm kiếm việc làm theo từ khóa, vị trí địa lý, mức lương, hoặc loại hình công việc; tạo hồ sơ cá nhân, đăng sơ yếu lý lịch để nhà tuyển dụng liên hệ; tham khảo đánh giá về công ty, mức lương và xu hướng thị trường lao động.

Indeed thu thập dữ liệu thị trường lao động chủ yếu từ hai nguồn chính là tin tuyển dụng và thông tin người dùng. Cụ thể hơn:

Thứ nhất, Indeed tổng hợp tin tuyển dụng từ nhiều nguồn khác nhau, như website của công ty, bảng tin việc làm, mạng xã hội nghề nghiệp và cả tin do nhà tuyển dụng đăng trực tiếp trên nền tảng. Nhờ đó, họ có được một cơ sở dữ liệu rất lớn và đa dạng về các vị trí, mức lương, kỹ năng yêu cầu và xu hướng tuyển dụng theo thời gian.

Thứ hai, nền tảng này phân tích dữ liệu hành vi của người dùng, chẳng hạn số lượt tìm kiếm công việc, loại công việc được quan tâm, số lần nộp hồ sơ, mức lương mong muốn và phản hồi từ ứng viên. Điều này giúp Indeed đưa ra bức tranh toàn diện hơn về cung - cầu lao động trong từng ngành, từng khu vực.

Những vị trí được săn đón nhất ở Mỹ năm 2025

Kỹ sư nghiên cứu AI là một trong những vị trí được săn đón nhất ở Mỹ hiện nay. Nếu sở hữu bằng tiến sĩ về học máy, bạn thậm chí có thể từ chối những lời mời làm việc trị giá 6 con số/năm.

Kiến thức về học máy đang là tấm vé "nóng" nhất trên thị trường tuyển dụng hiện nay ở Mỹ và có dữ liệu chứng minh điều đó. Một phân tích từ Đại học Maryland kết hợp với nền tảng tuyển dụng LinkUp và Outrigger Group cho thấy: Cứ 4 công việc công nghệ tại Mỹ được đăng tuyển trong năm 2025 thì có 1 việc yêu cầu kỹ năng về AI.

Thay vì con người viết từng dòng lệnh chi tiết để máy tính thực hiện một nhiệm vụ nào đó, học máy cho phép máy tính tự động tìm ra các quy luật, mẫu hình và mối quan hệ từ dữ liệu mà chúng được cung cấp. Nhờ đó, máy tính có thể đưa ra dự đoán, đưa ra quyết định hoặc thực hiện các tác vụ một cách thông minh và quan trọng hơn là cải thiện hiệu suất của mình theo thời gian khi có thêm dữ liệu hoặc kinh nghiệm.

Dữ liệu từ LinkedIn cho thấy kỹ thuật AI là công việc phát triển nhanh nhất trong 3 năm qua, tiếp theo là chuyên gia tư vấn AI. Các công ty ở hầu hết lĩnh vực đều đang gấp rút tuyển dụng nhân sự chủ chốt để đưa công nghệ này vào hoạt động.

Kỹ thuật AI là lĩnh vực kỹ thuật tập trung vào việc thiết kế, xây dựng, triển khai và bảo trì các hệ thống AI. Kỹ sư làm việc với các thuật toán học máy, học sâu và công nghệ AI khác để tạo ra ứng dụng và giải pháp thông minh, giải quyết vấn đề thực tế.

Atli Thorkelsson, Phó chủ tịch mạng lưới nhân tài tại Redpoint Ventures (có các công ty trong danh mục đầu tư như Stripe, Mistral và Poolside), cho biết: “Những tài năng hàng đầu đang nhận được rất nhiều sự chú ý và những lời mời hấp dẫn”.

Theo Matthew Clark - nhà sáng lập Lunch, cuộc chạy đua tuyển dụng đang nóng lên, nhưng nguồn ứng viên đủ năng lực lại vô cùng khan hiếm. Lunch là hãng tuyển dụng giúp các công ty khởi nghiệp công nghệ mở rộng quy mô.

Matthew Clark thấy nhiều công việc yêu cầu bằng tiến sĩ và kinh nghiệm thực tiễn nhiều năm, nhưng lĩnh vực này còn quá mới để có đủ nhân lực đáp ứng. Điều đó là ác mộng với các nhà tuyển dụng, nhưng lại là giấc mơ thành hiện thực với những ai có đủ trình độ.

Các nhà khoa học dữ liệu từ chỗ là nhân vật phụ trong tổ chức giờ đây giữ vai trò trung tâm. Một số nhà nghiên cứu AI đang bị lôi kéo khỏi các phòng thí nghiệm của trường đại học. Matthew Clark cho biết một số nhà thiết kế có kỹ năng kỹ thuật và lập trình đang thu hẹp khoảng cách lương với các kỹ sư phần mềm.

Trong số 6 chuyên gia tuyển dụng mà trang Insider phỏng vấn, tất cả đều từng làm việc với các vị trí liên quan đến AI, chủ yếu là trong các hãng công nghệ. Họ tiết lộ những vị trí được săn đón nhiều nhất hiện nay gồm kỹ sư AI, kỹ sư học máy, kỹ sư phần mềm tác tử, kỹ sư hạ tầng, nhà khoa học nghiên cứu và kỹ sư nghiên cứu (vai trò kết hợp giữa hai hoặc nhiều lĩnh vực).

Phần mềm tác tử là loại phần mềm được thiết kế để hoạt động một cách tự động, độc lập và thông minh nhằm hoàn thành nhiệm vụ cụ thể mà không cần con người can thiệp liên tục.

Các nhà nghiên cứu vẫn là những người khó tìm nhất. Theo các chuyên gia “săn đầu người”, ứng viên lý tưởng là người có bằng cấp cao trong học máy, thống kê hoặc toán học, tốt nhất là từ một chương trình khoa học máy tính hàng đầu như Học viện Công nghệ Massachusetts, Đại học Carnegie Mellon, Stanford hoặc California - Berkeley. Vài năm kinh nghiệm làm việc tại hãng công nghệ cũng là điểm cộng lớn, chứng minh họ chịu được áp lực công việc lớn.

Với những vị trí thiên về ứng dụng AI và triển khai công nghệ hiệu quả, nhà tuyển dụng quan tâm nhiều hơn đến sản phẩm mà ứng viên đã xây dựng hơn là họ học ở đâu, theo Natan Fisher - nhà sáng lập công ty tuyển dụng SingleSprout.

Sơn Vân