Chỉ huy Nga đánh giá về 3.400 tên lửa ERAM mà Mỹ chuyển cho Ukraine
Mỹ vừa phê duyệt chuyển giao một lô tên lửa mới nhất ERAM cho Ukraine. Động thái này gây chú ý khi một chỉ huy phòng không Nga có bình luận đáp trả.
Theo thông báo từ Cơ quan Hợp tác An ninh Quốc phòng Mỹ (DSCA), Bộ Ngoại giao vào tuần trước đã chính thức phê duyệt thương vụ trị giá 825 triệu USD, cung cấp gần 3.400 tên lửa tấn công tầm xa ERAM (Extended Range Attack Munition) cho Ukraine. Gói viện trợ này được kỳ vọng sẽ tăng cường đáng kể năng lực phòng thủ của Kiev.
Mọi thứ đều ở trên giấy
Tên lửa ERAM mang đầu đạn nặng 227kg, có tầm bắn lên tới 400km, tốc độ vượt quá 740km/giờ, dẫn đường bằng GPS và sử dụng động cơ phản lực. Về lý thuyết, điều này cho phép Không quân Ukraine tấn công các mục tiêu sâu trong phòng tuyến đối phương mà vẫn nằm ngoài tầm với của hệ thống phòng không.
Bình luận về thông tin này, chỉ huy một đơn vị phòng không Nga với biệt danh “Rokot” cho biết hiệu quả thực chiến của ERAM vẫn chưa được kiểm chứng.
Ông nói với phóng viên tờ MK: “Có rất nhiều thông số, nhưng chưa có ứng dụng thực tế. Không có ghi nhận nào từ thao trường, cũng chưa có xác nhận trong chiến đấu”.
Vị sĩ quan giải thích rằng các đơn vị phòng không Nga chỉ đánh giá mối đe dọa dựa trên việc loại vũ khí đó đã thực sự được sử dụng trên chiến trường hay chưa. Nói cách khác, chỉ khi nó xuất hiện trong tác chiến thực tế, nó mới được coi là nguy hiểm. Hiện tại, theo ông, ERAM chỉ tồn tại ở mức bản thuyết trình và tuyên bố.
Ông bổ sung thêm rằng ngay cả sau khi có thông báo chính thức về việc chuyển giao, cũng chưa có dấu hiệu nào từ tình báo hay hình ảnh vệ tinh xác nhận sự hiện diện của các tên lửa này trong khu vực chiến sự.
Rokot nhấn mạnh: “Cho đến nay, tất cả chỉ là những con số trên giấy. Không ai nhìn thấy loại đạn này trong kho, ở sân bay hay trên không”.
Ngoài ra, ông cho rằng bất kỳ hệ thống mới nào cũng cần thời gian để đưa vào vận hành, từ huấn luyện kíp chiến đấu cho tới thiết lập hạ tầng. Trước đây, tình huống tương tự, theo ông, từng xảy ra với Storm Shadow, JDAM và SDB - những loại vũ khí mà sau một thời gian, quân đội Nga đã tìm ra cách đối phó hiệu quả.
“Nếu ERAM thực sự xuất hiện, chúng tôi đã sẵn sàng. Nhưng hiện tại nó vẫn chỉ là một phần của chiến dịch thông tin nhiều hơn là một mối đe dọa thực sự”, vị chỉ huy phòng không này kết luận.
Không thay đổi cán cân chiến trường
ERAM là tên lửa hành trình phóng từ trên không, được thiết kế để trở thành một công cụ tấn công tầm xa linh hoạt cho Ukraine. Với tầm bắn từ 240 - 450km và tốc độ tối đa lên tới Mach 3,5, tên lửa này có khả năng tấn công các mục tiêu chiến lược ở cả trên không, trên bộ và trên biển.
Đặc điểm nổi bật của ERAM là bộ dẫn đường GPS và hệ thống bảo vệ tác chiến điện tử, giúp tên lửa duy trì độ chính xác cao và tăng khả năng sống sót trước các hệ thống phòng không đối phương. Cấu trúc mô-đun của nó cũng cho phép tùy chỉnh để phù hợp với nhiều nhiệm vụ khác nhau.
Ngoài 3.350 tên lửa, gói viện trợ còn gồm thiết bị hỗ trợ, phần mềm lập kế hoạch, phụ tùng, và các chương trình đào tạo, hỗ trợ kỹ thuật và hậu cần cần thiết để Ukraine có thể vận hành và bảo trì hiệu quả.
Hai nhà thầu chính chịu trách nhiệm thực hiện dự án này là Zone 5 Technologies và CoAspire. Thương vụ được tài trợ thông qua chương trình Jump Start, một sáng kiến chung của Đan Mạch, Na Uy và Hà Lan, cùng với một khoản hỗ trợ bổ sung từ chương trình tài trợ quân sự nước ngoài của Mỹ.
Trong thông báo của mình, DSCA nhận định rằng thương vụ này sẽ "cải thiện năng lực của Ukraine trong việc ứng phó với các mối đe dọa hiện tại và tương lai" và cho phép nước này thực hiện các nhiệm vụ tự vệ và tăng cường an ninh khu vực.
Theo CNN, những tên lửa này có thể sẽ được bàn giao cho Ukraine vào cuối năm nay, cung cấp cho quân đội nước này một công cụ mạnh mẽ và linh hoạt. Tuy nhiên, DSCA cũng lưu ý rằng việc bán các thiết bị này sẽ không làm thay đổi cán cân quân sự trong khu vực, mà chỉ giúp Ukraine tự vệ hiệu quả hơn.
Đặc điểm công nghệ tiên tiến
Tầm bắn mở rộng: Đây là đặc điểm nổi bật nhất, cho phép máy bay, tàu chiến hoặc bệ phóng mặt đất tấn công mục tiêu từ hàng trăm, thậm chí hàng nghìn km. Điều này giúp các phương tiện mang phóng tránh xa vùng nguy hiểm của hệ thống phòng không địch.
Khả năng tàng hình (Stealth): Thiết kế khí động học đặc biệt và vật liệu hấp thụ sóng radar sẽ giúp tên lửa khó bị phát hiện bởi các radar đối phương, tăng khả năng xuyên thủng hàng rào phòng thủ.
Đầu dò đa chế độ: Để đảm bảo độ chính xác cao, ERAM có thể được trang bị một loạt các hệ thống dẫn đường, bao gồm:
GPS/Dẫn đường quán tính: Để bay theo lộ trình định sẵn.
Đầu dò hồng ngoại/TV: Để nhận dạng và khóa mục tiêu chính xác ở giai đoạn cuối.
Radar chủ động/bán chủ động: Để phát hiện các mục tiêu trên biển hoặc mặt đất.
Thiết kế mô-đun: Mô hình này cho phép vũ khí có thể được tùy chỉnh để mang nhiều loại đầu đạn khác nhau (ví dụ: đầu đạn nổ mảnh, đầu đạn xuyên phá, hoặc thậm chí là vũ khí điện tử), phù hợp với nhiều loại mục tiêu.
Ứng dụng và vai trò chiến lược
Trong chiến lược quân sự hiện đại, một loại vũ khí như ERAM sẽ đóng vai trò then chốt trong các chiến dịch tấn công từ xa (standoff strike). Nó có thể được sử dụng để:
Phá vỡ các hệ thống phòng thủ A2/AD (chống tiếp cận/chống xâm nhập): Bằng cách vô hiệu hóa các radar, bệ phóng tên lửa và trung tâm chỉ huy của đối phương.
Tiêu diệt các mục tiêu quan trọng: Tàu sân bay, tàu chiến, sân bay, kho vũ khí hoặc các cơ sở hạ tầng trọng yếu.
Hỗ trợ lực lượng tiền tuyến: Cung cấp hỏa lực chính xác từ khoảng cách an toàn, bảo vệ lực lượng tấn công khỏi mối đe dọa của đối phương.