Văn hóa - Đời sống

Dùng điện thoại trong nhà vệ sinh công cộng là tự rước mầm bệnh

Bùi Tú 28/09/2025 20:31

Có hai nơi đáng sợ nhất với những người ưa sạch sẽ: bãi rác và nhà vệ sinh công cộng. Bãi rác có thể né nhưng nhà vệ sinh công cộng vẫn phải dùng khi không thể tránh.

Ai từng một lần bước vào nhà vệ sinh công cộng đều có thể hình dung được cảm giác rùng mình: mùi khai nồng nặc, sàn ướt nhẹp, những vết ố loang lổ trên bồn cầu. Nhưng điều đáng sợ hơn cả không nằm ở sự mất vệ sinh mà mắt thường nhìn thấy, mà chính là “vựa vi sinh vật” vô hình đang ẩn nấp khắp nơi.

Mỗi người trưởng thành trung bình thải ra hơn một lít nước tiểu và khoảng 100 gam chất thải rắn mỗi ngày. Trong quá trình này, hàng triệu vi khuẩn và virus theo đó được đưa ra môi trường. Với người khỏe mạnh, phần lớn chúng vô hại, nhưng chỉ cần một ai đó bị tiêu chảy hay mang bệnh truyền nhiễm, nhà vệ sinh ngay lập tức biến thành nơi gieo rắc mầm bệnh.

Các nghiên cứu cho thấy trên bồn cầu và xung quanh, có thể tìm thấy đủ loại “quái vật” hiển vi: từ E. coli, Klebsiella, Enterococcus – những vi khuẩn đường ruột gây rối loạn tiêu hóa, cho tới norovirus và rotavirus – “thủ phạm” của những trận nôn mửa, tiêu chảy. Không chỉ thế, trên bề mặt còn có thể tồn tại Staphylococcus aureus (tụ cầu vàng), thậm chí là chủng kháng đa thuốc nguy hiểm, hay các loại vi khuẩn bệnh viện như pseudomonas và acinetobacter.

Với những nhà vệ sinh công cộng ở công viên, trạm xe buýt hoặc nơi đông đúc như bến tàu, mỗi tuần có thể có hàng nghìn lượt người ra vào. Nếu việc dọn dẹp không thường xuyên, số lượng vi trùng tích tụ nhanh chóng biến nơi đây thành ổ dịch tiềm tàng.

Hóa ra chỗ ngồi không phải là nơi bẩn nhất

Điều bất ngờ là ghế ngồi bồn cầu – thứ khiến nhiều người e dè nhất – lại chưa chắc là phần bẩn nhất trong nhà vệ sinh công cộng. Một nghiên cứu gần đây cho thấy, trên ghế ngồi thường ít vi khuẩn hơn so với những nơi khác, ví dụ như tay nắm cửa, nút xả nước, hoặc vòi nước rửa tay. Lý do là những bề mặt này liên tục bị chạm vào, và phần lớn là bằng tay chưa rửa sạch.

toilet2.jpeg
Dùng điện thoại trong toilet công cộng có nguy cơ rước mầm bệnh cao

Trong số những thói quen nguy hiểm ở nhà vệ sinh công cộng, mang điện thoại theo có lẽ là phổ biến nhất. Chúng ta thường tranh thủ lướt mạng xã hội, nhắn tin, hoặc chơi game để giết thời gian. Nhưng hành động tưởng chừng vô hại này lại biến chiếc smartphone thành ổ vi trùng di động.

Theo một nghiên cứu đăng trên Journal of Applied Microbiology, mặt kính điện thoại có thể chứa lượng vi khuẩn nhiều gấp 10 lần bồn cầu. Điều này nghe có vẻ khó tin, nhưng hoàn toàn dễ hiểu: khi bạn sử dụng điện thoại trong nhà vệ sinh, các hạt li ti từ hiện tượng “toilet plume” có thể bám lên bề mặt máy. Thêm vào đó, bàn tay bạn – vốn vừa tiếp xúc với tay nắm cửa, vòi nước, nút xả – cũng truyền thêm hàng loạt vi sinh vật sang điện thoại.

Điều đáng sợ hơn là chúng ta ít khi vệ sinh điện thoại đúng cách. Nhiều người lau sơ qua bằng vạt áo, nhưng điều này chỉ làm vi khuẩn lan rộng hơn. Trong khi đó, điện thoại lại thường xuyên được áp sát vào mặt, để lên bàn ăn, thậm chí đưa cho trẻ nhỏ chơi. Vậy là, chỉ vì vài phút lướt mạng trong toilet, bạn vô tình mang cả “thế giới vi sinh” đi khắp mọi nơi.

Một khảo sát ở Anh cho thấy hơn 75% người dùng từng mang điện thoại vào nhà vệ sinh, và gần một nửa thừa nhận họ dùng điện thoại mỗi lần vào đó. Đây chính là nguyên nhân khiến điện thoại trở thành một trong những vật dụng bẩn nhất mà chúng ta tiếp xúc hằng ngày.

Các bác sĩ khuyến nghị tuyệt đối không dùng điện thoại trong nhà vệ sinh công cộng. Nếu buộc phải mang theo, hãy để trong túi xách hoặc túi quần, không cầm trên tay. Rửa tay kỹ trước khi chạm lại vào điện thoại sau khi đi vệ sinh.

Nói cách khác, điện thoại thông minh – vật bất ly thân của chúng ta – có thể bẩn hơn cả chính bồn cầu. Và nếu không thay đổi thói quen, chiếc smartphone sẽ trở thành cầu nối đưa vi khuẩn từ nhà vệ sinh vào tận phòng ngủ, phòng ăn của bạn.

Những thói quen nguy hiểm khác mà ít người biết

Một mối nguy hiểm ít ai ngờ đến chính là hiện tượng “cột nước bồn cầu”. Khi bạn xả nước mà không đậy nắp, một làn sương gồm những giọt nước siêu nhỏ bắn ra ngoài, mang theo vi khuẩn và virus từ trong bồn cầu. Những giọt này có thể bay xa tới 2 mét, tức là đủ để phủ lên quần áo, điện thoại, thậm chí cả khuôn mặt nếu bạn đứng gần.

antoan.jpeg
Hãy giữ gìn vệ sinh chung cho bản thân và mọi người

Chưa dừng lại ở đó, máy sấy tay tưởng chừng vô hại cũng góp phần phát tán mầm bệnh. Nếu người trước bạn không rửa tay sạch mà dùng máy sấy, không khí thổi ra có thể mang vi trùng đi khắp phòng. Vậy là thay vì rời khỏi nhà vệ sinh với đôi tay sạch sẽ, bạn có nguy cơ mang theo “kho vi sinh” bám trên tóc, quần áo mà chẳng hề hay biết.

Nhiều người chọn cách ngồi không chạm vào bồn cầu nhưng thói quen này vô tình khiến cơ sàn chậu căng cứng, làm bàng quang không được làm trống hoàn toàn. Hậu quả là dễ dẫn tới các vấn đề tiết niệu, thậm chí rò rỉ dịch ra ngoài sàn.

Để bảo vệ mình, các chuyên gia khuyến nghị những biện pháp đơn giản nhưng hiệu quả: lót giấy vệ sinh hoặc dùng tấm lót ghế trước khi ngồi; lau nắp bồn cầu bằng khăn cồn nếu có; rửa tay ít nhất 20 giây với xà phòng; mang theo dung dịch sát khuẩn trong trường hợp khẩn cấp và khử trùng điện thoại ngay nếu trót dùng.

Bùi Tú