Cạm bẫy số

Meta thêm tính năng giúp người dùng Messenger, WhatsApp phát hiện kẻ lừa đảo

Sơn Vân 22/10/2025 21:41

Meta Platforms thông báo đang triển khai các công cụ mới nhằm bảo vệ người dùng Messenger và WhatsApp khỏi nguy cơ bị lừa đảo.

Cụ thể hơn, công ty cho biết sẽ hiển thị cảnh báo mới trên WhatsApp khi người dùng cố gắng chia sẻ màn hình với một liên hệ không quen biết trong cuộc gọi video, nhằm ngăn họ vô tình tiết lộ thông tin nhạy cảm như tài khoản ngân hàng hoặc mã xác minh.

Trên Facebook Messenger, người dùng có thể bật tính năng Phát hiện lừa đảo (Scam detection) trong phần cài đặt Quyền riêng tư và an toàn (Privacy & safety). Sau khi kích hoạt tính năng này, người dùng sẽ được cảnh báo nếu nhận tin nhắn khả nghi từ kẻ lạ có dấu hiệu lừa đảo.

Theo Meta Platforms, thông thường các tin nhắn trên WhatsApp/Messenger được mã hóa đầu cuối, nghĩa là chỉ bạn và người nhận đọc được, nên công ty cũng không thể xem nội dung. Nếu nhận thông báo rằng cuộc trò chuyện có thể chứa dấu hiệu lừa đảo, Meta Platforms sẽ hỏi bạn có muốn gửi những tin nhắn gần đây cho hệ thống AI của công ty xem xét hay không. Nếu bạn đồng ý thì những tin nhắn đó sẽ được giải mã để AI có thể đọc và phân tích, tức không còn mã hóa đầu cuối nữa.

Khi quá trình Meta Platforms xem xét xác nhận có khả năng lừa đảo, người dùng sẽ nhận được thông tin về các hình thức lừa tiền phổ biến như sau:

- Lừa đảo việc làm yêu cầu trả tiền trước.

- Cơ hội đầu tư hứa hẹn lợi nhuận cao.

- Việc làm tại nhà cho những công việc vốn không thể làm từ xa.

Người dùng cũng sẽ có tùy chọn chặn hoặc báo cáo tài khoản đáng nghi.

Tính năng mới giúp người dùng Messenger, WhatsApp phát hiện kẻ lừa đảo
Cảnh báo từ WhatsApp và Messenger để bảo vệ người dùng khỏi kẻ lừa đảo

Gỡ bỏ gần 8 triệu tài khoản Facebook và Instagram từ đầu năm nay

Trong nỗ lực liên tục chống lại lừa đảo, Meta Platforms cho biết đã xử lý hơn 21.000 trang và tài khoản Facebook giả mạo trung tâm hỗ trợ khách hàng, được tạo ra nhằm đánh lừa người dùng tiết lộ thông tin cá nhân.

Ngoài ra, Meta Platforms đã phát hiện và gỡ bỏ gần 8 triệu tài khoản trên Facebook, Instagram kể từ đầu năm nay, liên quan đến các trung tâm lừa đảo tội phạm nhắm vào người dùng trên toàn thế giới, gồm cả người cao tuổi, thông qua tin nhắn, ứng dụng hẹn hò, mạng xã hội, tiền mã hóa và các ứng dụng khác. Các trung tâm lừa đảo này hoạt động chủ yếu ở Campuchia, Myanmar, Lào, Philippines và UAE.

Những chiêu trò này, thường được gọi là romance baiting hay pig butchering (dụ bằng tình cảm để lừa tiền), là hình thức lừa đảo đầu tư trong đó tội phạm dụ dỗ nạn nhân đầu tư ngày càng nhiều tiền vào các nền tảng giả, hứa hẹn lợi nhuận khổng lồ.

Romance baiting hay pig butchering là hình thức lừa đảo tinh vi qua mạng, trong đó kẻ gian đầu tư thời gian và công sức để gây dựng lòng tin, tình cảm hoặc mối quan hệ với nạn nhân, thường thông qua mạng xã hội, ứng dụng hẹn hò hoặc tin nhắn riêng tư. Sau khi khiến nạn nhân tin tưởng, yêu mến hoặc phụ thuộc cảm xúc, kẻ lừa đảo thuyết phục họ đầu tư tiền vào những dự án như giao dịch tiền mã hóa, chứng khoán hoặc nền tảng tài chính “ảo” do chính chúng lập ra. Cuối cùng, nếu nạn nhân bỏ ra khoản tiền lớn, kẻ lừa đảo sẽ biến mất cùng toàn bộ số tiền.

Với nhiều trường hợp, chính những kẻ lừa đảo cũng từng bị lừa sang các nước Đông Nam Á bằng lời hứa việc làm lương cao rồi bị ép buộc làm việc trong các đường dây này. Những kẻ lừa đảo thường tiếp cận nạn nhân qua ứng dụng hẹn hò, mạng xã hội hoặc tin nhắn riêng như WhatsApp. Sau khi tạo được mối quan hệ tin cậy hoặc tình cảm, chúng sẽ dẫn dắt nạn nhân đến “cơ hội đầu tư” giả, thường liên quan đến tiền mã hóa, rồi biến mất sau khi chiếm đoạt tiền.

“Trọng tâm của chiêu lừa này là sự thao túng tâm lý: Kẻ phạm tội tạo dựng mối liên kết tình cảm, gây dựng niềm tin, thậm chí giả vờ yêu đương. Quá trình dụ dỗ kéo dài này khiến nạn nhân mất cảnh giác, tin vào những lời hứa hẹn lợi nhuận phi thường và cuối cùng chịu thiệt hại tài chính nghiêm trọng”, theo báo cáo của Infoblox công bố đầu tháng 10.

Infoblox là hãng công nghệ Mỹ chuyên cung cấp giải pháp an ninh mạng và quản lý hạ tầng mạng cho doanh nghiệp.

Được thành lập năm 1999 và có trụ sở tại thành phố Santa Clara (bang California), Infoblox nổi tiếng với các sản phẩm liên quan đến DNS, DHCP và IP Address Management – các công nghệ cốt lõi giúp mạng máy tính hoạt động ổn định và an toàn.

DNS (Domain Name System) là hệ thống giúp chuyển đổi tên miền mà con người dễ nhớ, như google.com, thành địa chỉ IP mà máy tính sử dụng để giao tiếp, ví dụ 142.250.190.14. Nhờ DNS, người dùng có thể truy cập trang web bằng tên thay vì phải nhớ dãy số phức tạp.

DHCP (Dynamic Host Configuration Protocol) là giao thức tự động gán địa chỉ IP cho các thiết bị khi kết nối mạng, thay vì phải thiết lập thủ công từng máy. Điều này giúp quản trị mạng dễ dàng hơn và tránh trùng lặp địa chỉ IP giữa các thiết bị.

IP Address Management (IPAM) là hệ thống quản lý tập trung toàn bộ địa chỉ IP trong mạng. Nó giúp doanh nghiệp theo dõi, phân bổ và kiểm soát việc sử dụng địa chỉ IP, đảm bảo mọi thiết bị đều được định danh rõ ràng và không xảy ra xung đột.

Ba yếu tố này kết hợp lại tạo nên nền tảng DDI – công nghệ mà các doanh nghiệp lớn sử dụng để duy trì hoạt động mạng ổn định, bảo mật và dễ quản lý.

Những năm gần đây, Infoblox tập trung mạnh vào phát hiện và ngăn chặn các mối đe dọa mạng, gồm lừa đảo (phishing), mã độc (malware), tấn công DNS và các chiến dịch lừa đảo quy mô lớn như pig butchering hoặc romance baiting.

Công ty thường công bố các báo cáo, phân tích chuyên sâu về xu hướng tội phạm mạng toàn cầu.

Sơn Vân