10 sự kiện khoa học công nghệ Việt Nam do Một thế giới bình chọn
Năm 2025 là một năm đột phá mọi mặt với khoa học công nghệ Việt Nam, từ thể chế đến nghiên cứu, từ hợp tác quốc tế đến đào tạo, từ hạ tầng đến kinh doanh.
Năm 2025 được gọi là năm thay đổi về thể chế của ngành khoa học công nghệ (KH-CN), với việc ban hành 10 luật trong lĩnh vực này, gồm: Luật Khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo; Luật Công nghiệp công nghệ số; Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Tiêu chuẩn và quy chuẩn kỹ thuật; Luật sửa đổi bổ sung Luật Chất lượng sản phẩm, hàng hóa; Luật Năng lượng nguyên tử (sửa đổi); Luật Trí tuệ nhân tạo; Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Sở hữu trí tuệ; Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Chuyển giao công nghệ; Luật Công nghệ cao (sửa đổi); Luật Chuyển đổi số.
Các luật không chỉ tạo hành lang pháp lý cho các ngành công nghệ mũi nhọn như bán dẫn, AI, thể chế hóa các lĩnh vực thuộc “vùng xám” pháp lý, mà còn mở rộng quyền tự chủ cho các tổ chức KH-CN; khuyến khích thương mại hóa kết quả nghiên cứu; giải phóng nguồn lực, thu hút nhân tài cũng như thúc đẩy hợp tác công tư mạnh mẽ.
Tháng 12.2025, Techfest Việt Nam lần đầu tiên tổ chức theo mô hình "Không gian mở" tại Phố đi bộ Hồ Hoàn Kiếm, thu hút hơn 60.000 lượt người tham gia. Việc tổ chức tại không gian công cộng là một bước đưa công nghệ đến gần hơn với cộng đồng. Điểm nhấn của sự kiện là việc Bộ Khoa học và Công nghệ công bố bản đồ "Vietnam Tech Map".
Đây là công cụ chiến lược giúp định vị các startup Việt trong chuỗi giá trị toàn cầu, đồng thời cung cấp cái nhìn toàn cảnh về hệ sinh thái khởi nghiệp sáng tạo quốc gia.
Trong hai ngày 25 - 26.10, lễ ký kết Công ước Hà Nội về chống tội phạm mạng diễn ra tại Thủ đô. Sự kiện diễn ra trong bối cảnh các mối đe dọa từ tấn công dữ liệu và lừa đảo điện tử đang trở nên ngày càng tinh vi và phức tạp. Công ước này của Liên Hợp Quốc thiết lập khung pháp lý quốc tế quan trọng nhằm tăng cường hợp tác, chia sẻ thông tin và phối hợp hành động giữa các quốc gia để ngăn chặn tội phạm xuyên biên giới, bảo vệ an ninh không gian mạng toàn cầu.
Sự kiện ký Công ước Hà Nội thể hiện trách nhiệm, uy tín và vị thế thành viên tích cực của Việt Nam trong Liên Hợp Quốc.
Đến hết năm 2025, Việt Nam đã thu hút hơn 170 dự án FDI vào ngành bán dẫn với tổng vốn gần 11,6 tỉ USD. Các dự án đầu tư về bán dẫn tại Việt Nam tập trung ở hai công đoạn chính là thiết kế chip và đóng gói, kiểm thử, với nhiều tên tuổi lớn như: Intel, Amkor, Hana Micron, Coherent, VDL, Qualcomm, Marvell, SAPl...
Luật Công nghiệp Công nghệ số dự kiến có hiệu lực từ ngày 1.1.2026 với những hỗ trợ đột phá như mức thuế suất 5% trong 37 năm cho dự án sản xuất chip, 6 năm miễn thuế, 13 năm giảm 50%; miễn tiền thuê đất; miễn thuế thu nhập cá nhân 5 năm cho nhân lực chất lượng cao… được kỳ vọng sẽ tiếp tục thúc đẩy ngành bán dẫn trong nước.
Năm 2025, Báo cáo Chỉ số Đổi mới sáng tạo toàn cầu chỉ ra có 3 chỉ số Việt Nam tiếp tục đứng đầu thế giới là Chỉ số nhập khẩu công nghệ cao với tỷ lệ 29,4%; Chỉ số xuất khẩu công nghệ cao và Chỉ số xuất khẩu hàng hóa sáng tạo. Bộ chỉ số này cho thấy nền kinh tế Việt Nam phụ thuộc nhiều vào nhập khẩu công nghệ cao, nhưng đồng thời thể hiện khả năng hội nhập sâu với các chuỗi cung ứng toàn cầu.
Trong 15 năm liền, Việt Nam luôn có kết quả đổi mới sáng tạo cao hơn mức độ phát triển, khẳng định định hướng phát triển dựa vào khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo là đúng đắn, đồng thời cho thấy Việt Nam đang tận dụng hiệu quả nguồn lực đầu vào để tạo ra các kết quả đổi mới sáng tạo.
Ngành giáo dục chính thức triển khai học bạ số trên phạm vi toàn quốc, xóa bỏ hoàn toàn học bạ giấy cho học sinh phổ thông, xây dựng hệ sinh thái dữ liệu dùng chung đảm bảo tính liên thông, minh bạch và bảo mật, giúp cắt giảm tối đa thủ tục hành chính, tạo điều kiện thuận lợi cho việc tuyển sinh của các trường.
Mô hình Đại học số đã được phép thí điểm ở một số ngành, với điểm cốt lõi là cho phép thực hiện toàn bộ quy trình giảng dạy, kiểm tra đánh giá đến cấp văn bằng hoàn toàn trên môi trường số. Đây được xem là lời giải cho bài toán cá nhân hóa học tập và tối ưu hóa nguồn lực trong kỷ nguyên kinh tế tri thức, đưa giáo dục Việt Nam tiệm cận tiêu chuẩn quốc tế tiên tiến.
Giải thưởng Chính VinFuture 2025 trị giá 3 triệu USD đã vinh danh 4 nhà khoa học với phát minh đột phá trong việc phát triển vắc xin HPV. Các nghiên cứu của họ giải quyết những khó khăn trong sản xuất vắc xin, giảm 3 liều tiêm xuống còn 1 liều, tăng khả năng tiếp cận vắc xin toàn cầu, tăng cơ hội sống cho hàng triệu phụ nữ và trẻ em gái.
Giải thưởng không chỉ ghi nhận nỗ lực nghiên cứu bền bỉ của các nhà khoa học mà còn khẳng định sứ mệnh của VinFuture trong việc thúc đẩy những thay đổi tích cực cho sức khỏe cộng đồng.
Phạm vi phủ sóng 5G đã được triển khai tại 100% các tỉnh, thành phố, các khu vực trọng điểm bao gồm tất cả các thành phố, khu công nghiệp, khu công nghệ cao, khu công nghệ thông tin tập trung, trung tâm nghiên cứu phát triển, nhà ga và sân bay quốc tế.
Mục tiêu chung của ngành viễn thông là đưa sóng 5G tiếp cận 90% dân số cả nước vào thời điểm cuối năm 2025 với kế hoạch lắp đặt khoảng 70.000 trạm phát sóng. Riêng Viettel đã hoàn thành lắp đặt 30.000 trạm 5G, trở thành nhà mạng viễn thông đầu tiên tại Đông Nam Á thương mại hóa thành công trạm gốc 5G Open RAN và được Gartner vinh danh trong "Magic Quadrant".
Lần đầu tiên trong lịch sử, Việt Nam xuất khẩu thiết bị bay không người lái (UAV) sang Hàn Quốc với hợp đồng giữa Công ty CT UAV (tập đoàn CT Group) và Công ty Airbility (Hàn Quốc).
Các dòng UAV xuất khẩu là loại hạng nặng, có thể vận chuyển hàng hóa từ 60kg đến 300kg, đạt tỷ lệ nội địa hóa đến 85%, do các kỹ sư Việt Nam phát triển và làm chủ hoàn toàn công nghệ lõi. UAV được trang bị camera AI 4K, cảm biến đa điểm, định vị RTK GPS có độ chính xác cao và khả năng tự động tránh vật cản. Loại UAV này được dùng cho vận tải trong khu công nghiệp, giao hàng đến vùng sâu vùng xa, cứu hộ cứu nạn và giám sát an ninh.
Tháng 10.2025, các mẫu UAV đã được bay thử nghiệm thành công trên bầu trời Hàn Quốc.
Tại Olympic Hóa học quốc tế (IChO) 2025, cả 4 thành viên đội tuyển đều giành Huy chương Vàng, khẳng định vị thế dẫn đầu của Việt Nam trong lĩnh vực khoa học cơ bản. Tại Hội thi Khoa học Kỹ thuật quốc tế (ISEF 2025), các dự án mang tính ứng dụng cao của học sinh Việt Nam đã chinh phục hội đồng giám khảo khó tính nhất, mang về những giải thưởng chuyên đề giá trị.
Không dừng lại ở các môn cơ bản, tại cuộc thi Huawei ICT Competition, đội tuyển sinh viên Việt Nam đã thể hiện kỹ năng thực hành và tư duy giải quyết vấn đề xuất sắc trong các mảng Cloud và Network. Tại cuộc thi Olympic Mật mã quốc tế (NSUCrypto), các tài năng trẻ đã khẳng định trình độ chuyên môn sâu trong lĩnh vực bảo mật và an toàn thông tin - một trụ cột quan trọng của kinh tế số.
Những thành tựu này minh chứng cho sự đổi mới hiệu quả của giáo dục Việt Nam, từng bước hình thành thế hệ công dân toàn cầu có năng lực cạnh tranh quốc tế cao.
