Phá vỡ “ốc đảo” bệnh viện: Làn sóng hợp tác đang thay đổi hệ thống y tế TP.HCM

Một xu hướng mới đang hình thành trong hệ thống y tế TP.HCM: các bệnh viện không còn hoạt động như những “ốc đảo chuyên môn” tách biệt mà đang từng bước kết nối thành mạng lưới hợp tác liên viện. Từ những ca can thiệp tim thai ngay trong tử cung cho đến việc kết hợp Đông – Tây y trong điều trị, làn sóng hợp tác này được kỳ vọng sẽ tạo ra bước ngoặt trong chất lượng chăm sóc sức khỏe và định vị TP.HCM như một trung tâm y tế chuyên sâu của khu vực.

Khi các bệnh viện không còn hoạt động đơn lẻ

Trong nhiều thập kỷ, hệ thống bệnh viện tại Việt Nam vận hành theo mô hình tương đối độc lập. Mỗi cơ sở y tế thường phát triển chuyên môn riêng, với đội ngũ bác sĩ, trang thiết bị và quy trình điều trị chủ yếu phục vụ trong phạm vi nội bộ.

Mô hình này từng phù hợp trong giai đoạn hệ thống y tế còn phân tán. Tuy nhiên, khi nhu cầu khám chữa bệnh ngày càng tăng, đặc biệt tại các đô thị lớn như TP.HCM, cách vận hành này bộc lộ nhiều hạn chế.

Không ít người bệnh phải mang theo hồ sơ dày cộp, di chuyển qua nhiều bệnh viện khác nhau để tìm kiếm phương án điều trị phù hợp. Trong khi đó, nhiều ca bệnh phức tạp lại đòi hỏi sự phối hợp của nhiều chuyên khoa khác nhau – điều mà một bệnh viện đơn lẻ khó có thể đáp ứng đầy đủ.

Trước thực tế đó, Sở Y tế TP.HCM đang thúc đẩy mạnh mẽ mô hình hợp tác liên viện nhằm kết nối các cơ sở y tế thành một hệ sinh thái chuyên môn thống nhất.

Theo PGS-TS-BS Tăng Chí Thượng, Giám đốc Sở Y tế TP.HCM, mục tiêu của mô hình này không chỉ là hỗ trợ chuyên môn mà còn thay đổi cách vận hành của toàn hệ thống.

“Chúng tôi muốn các bệnh viện không còn hoạt động theo kiểu khép kín. Thay vào đó, mỗi đơn vị sẽ trở thành một mắt xích trong mạng lưới chăm sóc sức khỏe, nơi các bác sĩ có thể hội chẩn, chia sẻ kỹ thuật và phối hợp xử lý những ca bệnh khó,” ông nói.

Những bước đi này đang từng bước chuyển hệ thống y tế từ mô hình phân tán sang mô hình hợp tác đa chuyên khoa, nơi mỗi bệnh viện trở thành một mắt xích trong mạng lưới chăm sóc sức khỏe toàn diện.

Một trong những minh chứng rõ ràng nhất cho hiệu quả của hợp tác liên viện tại TP.HCM là mô hình phối hợp giữa Bệnh viện Từ Dũ và Bệnh viện Nhi Đồng 1.

Hai bệnh viện đầu ngành trong lĩnh vực sản khoa và nhi khoa đã xây dựng mô hình hợp tác Sản – Nhi nhằm xử lý những ca bệnh đặc biệt phức tạp, trong đó có các dị tật tim bẩm sinh của thai nhi.

Thành tựu gây tiếng vang lớn trong giới y khoa là việc thực hiện thành công các ca can thiệp tim thai ngay khi thai nhi còn trong tử cung.

Đây là kỹ thuật cực kỳ khó, đòi hỏi trình độ chuyên môn cao và sự phối hợp chặt chẽ của nhiều chuyên ngành như sản khoa, tim mạch nhi, gây mê hồi sức và chẩn đoán hình ảnh. Việc can thiệp trên một thai nhi chỉ nặng vài trăm gram, với trái tim nhỏ như quả nho, là thách thức mà ngay cả nhiều trung tâm y học lớn trên thế giới cũng chưa phổ biến.

Theo lãnh đạo Sở Y tế TP.HCM, thành công này cho thấy sức mạnh của mô hình hợp tác chuyên môn.

Ông Thượng nhận định: “Những kỹ thuật y học cực kỳ phức tạp như can thiệp tim thai chỉ có thể thành công khi nhiều chuyên khoa hàng đầu cùng phối hợp. Đây chính là giá trị lớn nhất của mô hình liên kết bệnh viện.”

Nhờ sự phối hợp liên viện, nhiều thai nhi mắc dị tật nguy hiểm đã được cứu sống ngay từ trong bụng mẹ, mở ra cơ hội sống cho những em bé tưởng chừng không thể chào đời khỏe mạnh.

Bên cạnh hợp tác giữa các bệnh viện chuyên khoa, TP.HCM cũng đang mở rộng mô hình kết nối giữa y học hiện đại và y học cổ truyền.

Ngày 11.3.2026, Bệnh viện An Bình và Viện Y Dược học Dân tộc TP.HCM đã ký kết thỏa thuận hợp tác chuyên môn, đánh dấu bước tiến quan trọng trong việc kết hợp Đông – Tây y trong điều trị và phục hồi sức khỏe.

Theo các chuyên gia y tế, y học hiện đại có thế mạnh trong chẩn đoán chính xác, phẫu thuật và điều trị cấp tính. Trong khi đó, y học cổ truyền lại nổi bật ở khả năng phục hồi chức năng, điều hòa cơ thể và chăm sóc lâu dài.

Khi hai hệ thống này được kết hợp một cách khoa học, hiệu quả điều trị có thể được nâng cao đáng kể, đặc biệt đối với các bệnh mạn tính, phục hồi sau phẫu thuật hoặc điều trị kéo dài.

Đối với người bệnh, điều đó đồng nghĩa với việc họ có thêm nhiều lựa chọn điều trị và được tiếp cận một mô hình chăm sóc sức khỏe toàn diện hơn.

Lời giải cho bài toán quá tải bệnh viện

Từ góc độ quản trị, hợp tác liên viện còn được xem là lời giải quan trọng cho những thách thức của hệ thống y tế tại một đô thị lớn như TP.HCM.

Mỗi năm, thành phố tiếp nhận hàng chục triệu lượt khám chữa bệnh, không chỉ từ người dân địa phương mà còn từ nhiều tỉnh thành khác. Áp lực này khiến nhiều bệnh viện tuyến cuối thường xuyên rơi vào tình trạng quá tải.

Theo PGS-TS-BS Tăng Chí Thượng, khi các bệnh viện liên kết với nhau, nguồn lực y tế sẽ được sử dụng hiệu quả hơn.

“Nếu mỗi bệnh viện chỉ phát triển riêng lẻ thì sẽ rất khó giải quyết tình trạng quá tải. Nhưng khi hệ thống được kết nối, việc phân bổ bệnh nhân, chuyển giao kỹ thuật và hỗ trợ chuyên môn sẽ giúp nâng cao năng lực điều trị của toàn mạng lưới,” ông cho biết.

Sự hợp tác này còn giúp tận dụng tốt hơn hệ thống trang thiết bị và nguồn nhân lực – những yếu tố vốn luôn trong tình trạng hạn chế trong ngành y tế.

Đặc biệt, khi năng lực điều trị trong nước ngày càng được nâng cao, người bệnh sẽ có cơ hội tiếp cận dịch vụ y tế chất lượng cao ngay tại TP.HCM, giảm nhu cầu ra nước ngoài điều trị.

Hướng tới trung tâm y tế chuyên sâu của khu vực

Các mô hình hợp tác giữa các bệnh viện hiện nay được xem là bước đi cụ thể trong chiến lược phát triển hệ thống y tế TP.HCM theo mô hình đa tầng – đa trung tâm.

Theo định hướng này, mỗi bệnh viện sẽ phát triển thành một trung tâm chuyên sâu trong lĩnh vực thế mạnh của mình, đồng thời liên kết với các cơ sở khác để xử lý những ca bệnh phức tạp.

PGS-TS-BS Tăng Chí Thượng cho biết thành phố đang khuyến khích các bệnh viện mở rộng hợp tác trong nhiều lĩnh vực như đào tạo nhân lực, nghiên cứu khoa học và phát triển kỹ thuật cao.

“Mục tiêu của TP.HCM không chỉ là nâng cao chất lượng điều trị cho người dân mà còn từng bước xây dựng thành phố trở thành trung tâm y tế chuyên sâu của khu vực Đông Nam Á”, ông nhấn mạnh.

Trong bối cảnh cạnh tranh y tế trong khu vực ngày càng mạnh mẽ, chiến lược này còn mang ý nghĩa định vị TP.HCM như một điểm đến y tế quan trọng, nơi người bệnh trong nước và quốc tế có thể tìm đến điều trị.

Từ những ca can thiệp tim thai giữa Bệnh viện Từ Dũ và Bệnh viện Nhi Đồng 1 đến cái bắt tay chiến lược giữa Bệnh viện An Bình và Viện Y Dược học Dân tộc TP.HCM, một xu hướng rõ ràng đang hình thành trong hệ thống y tế TP.HCM: hợp tác để phát triển.

Trong xu thế đó, các bệnh viện không còn là những “pháo đài chuyên môn” khép kín, mà đang trở thành những cây cầu kết nối tri thức, kỹ thuật và nguồn lực.

Sự thay đổi này có thể không ồn ào, nhưng lại mang ý nghĩa sâu sắc đối với tương lai của ngành y tế. Khi những bức tường giữa các bệnh viện dần được tháo bỏ, sức mạnh của cả hệ thống sẽ được nhân lên.

Và cuối cùng, người hưởng lợi lớn nhất từ sự chuyển mình ấy chính là người bệnh – những người đang kỳ vọng vào một hệ thống y tế ngày càng hiện đại, hiệu quả và nhân văn hơn.

Bình Thuận