Thái Lan bơm 7,74 tỉ baht hạ nhiệt giá dầu: Giảm sốc trước mắt, nỗi lo vẫn hiện hữu

Từ cơ quan quản lý, doanh nghiệp, giới vận tải cho tới người dân, đa số đều ghi nhận tác động tích cực trong ngắn hạn, nhưng đồng thời cũng bộc lộ những lo ngại về tính bền vững của chính sách trong bối cảnh giá năng lượng toàn cầu vẫn khó đoán định.

Gói cứu trợ 7,74 tỉ baht (241 triệu USD) do nội các Thái Lan thông qua ngày 11.4 với mục tiêu kép: vừa kiềm chế áp lực lạm phát, vừa ngăn nguy cơ suy giảm tăng trưởng trong bối cảnh căng thẳng địa chính trị đẩy giá dầu leo thang. Các biện pháp trải rộng từ trợ cấp nhiên liệu cho vận tải, tăng hỗ trợ cho người thu nhập thấp, đến các khoản vay ưu đãi khuyến khích chuyển đổi sang năng lượng sạch như điện mặt trời hay xe điện.

Trong đó, riêng lĩnh vực vận tải được phân bổ hơn 2 tỉ baht để trợ giá nhiên liệu trong vòng 42 ngày (từ ngày 20/4 đến 31/5), áp dụng cho hàng trăm nghìn phương tiện, từ xe buýt, taxi đến xe tải chở hàng, nhằm đảm bảo giá cước không tăng đột biến và tránh hiệu ứng dây chuyền lên giá hàng hóa.

Từ góc độ cơ quan quản lý, giới chức Thái Lan nhìn nhận đây là một “liều thuốc cấp tốc” cần thiết. Lãnh đạo chính phủ và các bộ ngành liên quan liên tục nhấn mạnh việc phải theo dõi sát diễn biến thị trường năng lượng toàn cầu, đồng thời kêu gọi tiết kiệm năng lượng trong toàn xã hội để giảm áp lực lên nguồn cung.

Song ngay từ khi thông về gói 7,74 tỉ baht, Bộ Tài chính Thái Lan đã cho biết ngân sách và công cụ hỗ trợ của họ không còn nhiều. Vì vậy, gói này chủ yếu chỉ mang tính tạm thời, giúp giảm bớt khó khăn trước mắt cho nền kinh tế, chứ chưa phải là giải pháp lâu dài, theo hãng tin Reuters.

Trong khi đó, cộng đồng doanh nghiệp vừa kỳ vọng vừa thận trọng. Các doanh nghiệp vừa và nhỏ – nhóm chịu tác động trực tiếp từ chi phí năng lượng – đánh giá cao việc chính phủ Thái Lan nhanh chóng hỗ trợ, giúp cải thiện thanh khoản và giảm áp lực chi phí vận hành trong ngắn hạn. Việc kết hợp trợ cấp với các gói tín dụng ưu đãi cũng được xem là bước đi hợp lý nhằm duy trì hoạt động sản xuất kinh doanh.

Tuy vậy, những lo ngại vẫn chưa được xóa bỏ. Trong lĩnh vực du lịch - trụ cột của nền kinh tế Thái Lan, nhiều doanh nghiệp phản ánh chi phí nhiên liệu tăng đang làm xói mòn lợi nhuận và kéo giảm sức mua của du khách. Một số ý kiến kêu gọi chính phủ Thái Lan cần sớm đưa ra các chính sách dài hạn rõ ràng hơn, đặc biệt liên quan đến xử lý nợ và ổn định chi phí đầu vào, thay vì chỉ dựa vào các gói hỗ trợ ngắn hạn.

Ngành vận tải là nhóm cảm nhận rõ rệt nhất tác động của chính sách. Với việc được trợ cấp trực tiếp chi phí nhiên liệu, nhiều doanh nghiệp vận tải và tài xế cho biết họ có thể duy trì hoạt động mà không phải tăng giá cước trong giai đoạn cao điểm lễ hội Songkran. Đây được xem là yếu tố quan trọng giúp ổn định thị trường và tránh tạo thêm áp lực lạm phát lên người tiêu dùng, trang Nation Thailand đưa tin.

Gói cứu trợ của Thái Lan chỉ mang tính tạm thời

Tuy nhiên, sự “dễ thở” này được dự báo chỉ mang tính tạm thời. Khi thời hạn 42 ngày kết thúc, nếu giá nhiên liệu vẫn ở mức cao, chi phí vận hành có thể lập tức tăng trở lại, kéo theo nguy cơ tăng giá cước. Thế nên, nhiều doanh nghiệp vận tải coi gói hỗ trợ hiện tại là giải pháp giảm sốc, nhưng chưa đủ để đảm bảo sự ổn định lâu dài.

Ở góc độ người dân, đặc biệt là nhóm thu nhập thấp, tác động tích cực của gói hỗ trợ là tương đối rõ ràng. Việc tăng mức trợ cấp cho hơn 13 triệu người sở hữu thẻ phúc lợi, cùng các chương trình bình ổn giá hàng hóa thiết yếu, đã giúp giảm bớt áp lực chi tiêu trong bối cảnh giá năng lượng leo thang.

Nhiều người dân ghi nhận giá cả không tăng mạnh như lo ngại ban đầu, đặc biệt trong dịp lễ Songkran - thời điểm nhu cầu tiêu dùng tăng cao. Tuy nhiên, mức hỗ trợ bổ sung vẫn còn hạn chế so với tốc độ tăng chi phí thực tế, khiến hiệu quả chỉ dừng ở mức “giảm áp lực” chứ chưa thể cải thiện đáng kể mức sống.

Đáng chú ý, tầng lớp trung lưu - nhóm không thuộc diện nhận trợ cấp trực tiếp - lại ít được hưởng lợi từ chính sách này, trong khi vẫn phải đối mặt với chi phí sinh hoạt gia tăng. Điều này đặt ra câu hỏi về tính bao phủ và công bằng của các gói hỗ trợ trong bối cảnh kinh tế nhiều biến động.

Những thách thức lớn hơn ở phía trước

Nhìn tổng thể, với việc triển khai gói 7,74 tỉ baht, Thái Lan đã đạt được mục tiêu quan trọng nhất là ổn định tâm lý thị trường và giảm bớt cú sốc chi phí trong ngắn hạn. Giá cước vận tải được giữ ổn định, chi phí sinh hoạt không tăng đột biến và doanh nghiệp có thêm khoảng thở để duy trì hoạt động.

Tuy nhiên, những thách thức lớn hơn vẫn nằm phía trước. Nền kinh tế Thái Lan vốn phụ thuộc nhiều vào nhập khẩu năng lượng, trong khi biến động địa chính trị toàn cầu vẫn tiềm ẩn nhiều rủi ro. Nếu giá dầu tiếp tục neo cao, các biện pháp hỗ trợ hiện tại khó có thể duy trì hiệu quả lâu dài, buộc chính phủ phải cân nhắc các bước đi mạnh tay hơn.

Bài toán năng lượng và chi phí sinh hoạt tại Thái Lan sẽ không thể giải quyết chỉ bằng các gói trợ cấp ngắn hạn, mà đòi hỏi những cải cách sâu rộng hơn trong cấu trúc kinh tế và chiến lược năng lượng quốc gia thời gian tới.

Sơn Vân