Bạn đọc

Trích xuất camera xử phạt người vứt rác: Ứng dụng công nghệ bảo vệ môi trường

Thanh Bình 22/04/2026 17:17

UBND xã Bình Chánh (TP.HCM) đã xử phạt hai người vứt rác sai quy định qua trích xuất camera. Động thái này nhận được sự ủng hộ tích cực từ người dân.

Điều này cũng chứng tỏ camera đóng vai trò “điều kiện cần”, kết hợp với “điều kiện đủ”, chính là tinh thần trách nhiệm và sự quyết liệt của chính quyền cơ sở sẽ mang lại hiệu quả nhanh chóng.

Phạt hai người vứt rác sai quy định nhưng có tác dụng răn đe nhiều trường hợp khác. Những ai có ý định hoặc từng ném rác bừa bãi ắt hẳn sẽ phải “ngán”. Bài học từ câu chuyện trên có ý nghĩa vượt xa mức phạt 1,5 triệu đồng/người.

Cái “tâm” của các cán bộ địa phương, thể hiện qua việc đầu tư lắp đặt 46 “mắt thần”, tại những khu vực đất trống. Nói đi đôi với làm, hình ảnh được camera ghi lại đã trở thành cơ sở xử lý vi phạm. Gắn thiết bị ghi hình, đồng thời phân công nhân sự thay phiên trực trước màn hình, khiến cho hành vi ném rác ban đêm đi bằng ô tô cũng không thể qua mắt chính quyền.

Ảnh màn hình 2026-04-22 lúc 17.03.16
UBND xã Bình Chánh (TP.HCM) đã xử phạt hai người vứt rác sai quy định qua trích xuất camera. Động thái này nhận được sự ủng hộ tích cực từ người dân - Ảnh: Internet

Kinh nghiệm này rất nên nhân rộng, để không còn phải “mỏi miệng” kêu gọi. Không phạt đến nơi đến chốn thì vấn nạn quăng rác vô tội vạ vẫn tiếp diễn. Nhiều tấm bảng “cấm đổ rác” trở thành dòng chữ khôi hài, bởi vẫn tồn tại nghịch lý là rác nằm ngổn ngang ngay dưới bảng cấm.

Ứng dụng công nghệ xử phạt người lén lút đổ rác, cũng nên áp dụng với nhiều hành vi khác. Chiếm dụng vỉa hè, hút thuốc nơi công cộng, tiểu bậy, câu cá tại khu vực cấm câu. Những chuyện trái tai, gai mắt lồ lộ giữa thanh thiên bạch nhật, người đi đường dễ dàng nhìn thấy nhưng chưa bị xử lý, vô hình chung làm cho người vi phạm trở nên “nhờn luật”.

Hô hào suông chưa đủ, phải kèm theo chế tài mạnh và tinh thần vào cuộc đến cùng của các ngành chức năng. Những quốc gia khác có được sự nghiêm minh như hôm nay cũng nhờ phạt mạnh, phạt đúng, phạt đủ. Từng nhiều lần đi du lịch nước ngoài, ông Bùi Văn Thương, 51 tuổi, cư trú tại phường Tăng Nhơn Phú (TP.HCM) kể lại: “Ở Thái Lan, Hàn Quốc, “dân nghiện” thuốc lá dù đến “cơn ghiền” cũng phải ráng nhịn thèm, chờ đến địa điểm được phép hút. Bởi vì chỉ cần châm lửa điếu thuốc, trong vòng hai phút cảnh sát sẽ xuất hiện”.

Khác với hành vi ném rác rồi chạy đi ngay chỉ trong vài giây, việc hút thuốc nơi công cộng dễ xử lý hơn vì hút một điếu thuốc mất từ năm phút trở lên. Với những trường hợp này nên vận dụng hình thức phạt tại chỗ, quét mã QR đóng phạt. Bộ Công an đang đề xuất nâng thẩm quyền phạt tại chỗ, của cán bộ thi hành công vụ lên mức 7,5 triệu đồng. Vì vậy, rất cần giao quyền xử phạt cho người thực thi nhiệm vụ, được phạt tại chỗ từ 3 triệu đồng trở xuống.

Phạt “tới bến” và công khai danh tính, mới hy vọng thay đổi nhận thức và hành vi, mang lại chuyển biến tích cực. Quy định đã có, chỉ cần thực thi nghiêm khắc, đầy đủ thì không điều gì là không thể. Đóng tiền thu gom rác mỗi tháng khoảng trăm ngàn, song một lần bị phạt do xả rác sai quy định mất 1,5 triệu. Phép tính đơn giản này sẽ giúp người dân biết “chọn giá đúng”. Lợi bất cập hại, họ phải tự điều chỉnh với hành động trái pháp luật.

Người lớn gương mẫu kết hợp với giáo dục trẻ em ý thức giữ gìn vệ sinh, bảo vệ môi trường sống ngay từ khi trên ghế nhà trường, mới hi vọng mang lại hiệu quả. Cô Nguyễn Thị Thùy Trang - Hiệu trưởng Trường tiểu học Phong Phú, phường Tăng Nhơn Phú (TP.HCM) chia sẻ: “Chúng tôi giáo dục học sinh thường xuyên, trang bị đầy đủ thùng đựng rác, để các em duy trì thói quen tốt bỏ rác đúng nơi quy định. Các bậc phụ huynh cũng luôn quan tâm nhắc nhở các em khi về nhà, để hình thành thói quen tốt”.

Bên cạnh nỗ lực của chính quyền, rất cần sự tham gia tích cực của các “camera chạy bằng cơm”. Ghi hình làm bằng chứng, gửi vào các nhóm (group) Zalo của khu phố, để khu phố chuyển lên cấp phường. Chắc chắn những hành vi xả rác không đúng quy định sẽ bị phát hiện từ sớm. Cũng nên nghiên cứu đề xuất chính sách khen thưởng xứng đáng, cho người cung cấp thông tin chính xác.

Thanh Bình