Công nghệ quân sự

Tin vũ khí hôm nay 12/5: Mỹ điều tàu ngầm hạt nhân răn đe Iran

Hoàng Vũ 12/05/2026 06:16

Tin vũ khí hôm nay, Mỹ điều tàu ngầm hạt nhân USS Alaska tới Gibraltar răn đe Iran; Đức gấp rút cứu hợp đồng 400 tên lửa Tomahawk; Nga lắp lưới chống UAV cho tàu tuần tra lớp Grachonok ở Biển Đen.

Mỹ điều tàu ngầm hạt nhân USS Alaska tới Gibraltar răn đe Iran

Ngày 10/5, tàu ngầm hạt nhân mang tên lửa đạn đạo USS Alaska (SSBN-732) lớp Ohio của Hải quân Mỹ đã đi qua eo biển Gibraltar và cập cầu cảng South Mole dưới sự hộ tống của hải đoàn Gibraltar, lực lượng cảnh sát quốc phòng Gibraltar và lính thủy đánh bộ Hoàng gia Anh. Theo Army Recognition, đây là một trong những lần triển khai công khai hiếm hoi của một tàu ngầm hạt nhân chiến lược Mỹ tại hành lang Đại Tây Dương - Địa Trung Hải, diễn ra ngay trong giai đoạn Tổng thống Donald Trump bác bỏ đề nghị ngừng bắn và phản đề xuất hạt nhân của Iran.

www.armyrecognition.com-templates-yootheme-cache-e8-_us_navy_deploys_uss_alaska_nuclear_submarine_to_gibraltar_as_trump_rejects_iran_peace_deal_925_001-e842d2ec.jpeg
Tàu ngầm hạt nhân chiến lược USS Alaska (SSBN-732) lớp Ohio của Hải quân Mỹ tiến vào cảng Gibraltar ngày 10/5 dưới sự bảo vệ chặt chẽ. Ảnh: Peter Ferrary/X

Về thông số, USS Alaska có chiều dài 170,7 m, lượng giãn nước khi lặn 18.750 tấn, sử dụng một lò phản ứng nước áp lực S8G truyền động qua hai tuabin hơi nước nối với một trục chính, công suất khoảng 60.000 mã lực. Tốc độ khi lặn vượt 20 hải lý/h, tương đương khoảng 37km/h. Tàu hiện mang 20 tên lửa đạn đạo phóng từ tàu ngầm Trident II D5 sau khi giảm số ống phóng theo hiệp ước New START năm 2017, cùng 4 ống phóng ngư lôi cỡ 533 mm tương thích với ngư lôi hạng nặng Mk-48 ADCAP. USS Alaska được nhận biên chế ngày 25/1/1986, do hãng General Dynamics Electric Boat tại Groton, Connecticut, đóng.

Vùng cấm hàng hải bán kính 200 m được kích hoạt quanh điểm đậu ngay sau khi tàu vào cảng, đồng thời hai tàu kéo hỗ trợ thao tác cập bến do kích thước lớn. Đây mới là lần thứ ba trong khoảng 25 năm qua một tàu ngầm Ohio xuất hiện công khai tại Gibraltar, vị trí kiểm soát tuyến hàng hải duy nhất giữa Đại Tây Dương và Địa Trung Hải, rộng chừng 14 km và mỗi năm đón hơn 100.000 lượt tàu qua lại.

Ở cấp độ chiến lược, lớp tàu ngầm Ohio được thiết kế để bảo đảm khả năng đánh trả lần hai trong bộ ba răn đe hạt nhân Mỹ, với 14 SSBN cùng 4 chiếc đã chuyển đổi sang cấu hình SSGN mang tên lửa hành trình. Học thuyết truyền thống của lớp Ohio dựa trên việc duy trì lộ trình tuần tra bí mật, không phô trương. Do đó, việc Lầu Năm Góc cho phép USS Alaska xuất hiện công khai giữa lúc Iran đòi giữ một phần năng lực làm giàu uranium, từ chối tháo dỡ cơ sở hạt nhân và Mỹ tiếp tục phong tỏa eo Hormuz được đánh giá là hành động phát tín hiệu răn đe có chủ đích, hướng trực tiếp tới Tehran.

Đức gấp rút cứu hợp đồng 400 tên lửa Tomahawk sau khi Mỹ rút 5.000 lính

Theo Financial Times, Đức đang đẩy nhanh đàm phán với Mỹ nhằm giành được 3 hệ thống tên lửa tầm trung (MRC) Typhon cùng tối đa 400 tên lửa hành trình Tomahawk Block V, sau khi Lầu Năm Góc bất ngờ hủy kế hoạch triển khai tiểu đoàn hỏa lực tầm xa của Lục quân Mỹ tại Đức trong năm 2026. Quyết định này đi kèm việc rút khoảng 5.000 binh sĩ Mỹ khỏi nước Đức, được Berlin xem là tín hiệu rằng cam kết quân sự của Washington tại châu Âu có thể ngày càng bị chi phối bởi tính toán chính trị.

tomahoax.png
Bệ phóng hệ thống tên lửa tầm trung (MRC) Typhon của Lục quân Mỹ có thể phóng tên lửa Tomahawk Block V và SM-6. Ảnh: Hải quân Australia

Về mặt kỹ thuật, hệ thống Typhon sử dụng kiến trúc bệ phóng Mk 41 VLS và Mk 70 PDS của Hải quân Mỹ, cho phép phóng tên lửa hải quân từ bệ mặt đất cơ động. Mỗi khẩu đội tiêu chuẩn gồm 4 xe phóng, mỗi xe 4 ô phóng, kết hợp với xe chỉ huy và xe nạp đạn. Tomahawk Block IV và Block V hiện có tầm bắn từ 1.600 đến 1.700 km, sử dụng dẫn đường hỗn hợp GPS, TERCOM và DSMAC, có khả năng đổi mục tiêu trong khi bay. Tên lửa SM-6 đa nhiệm đạt tầm trên 500 km và tốc độ trên Mach 3 (3.700km/h).

Gói triển khai ban đầu của Mỹ tại Đức còn dự kiến đi kèm vũ khí siêu vượt âm Dark Eagle có tầm bắn ước tính 2.700 - 3.000 km và pháo phản lực HIMARS dùng tên lửa thế hệ mới PrSM tầm trên 700 km. Lực lượng tầm xa nhất hiện nay của Lục quân Đức vẫn chỉ là pháo phản lực MARS II với tầm khoảng 84 km, quá ngắn để uy hiếp các trung tâm chỉ huy, sân bay và lữ đoàn tên lửa Nga ở vùng Kaliningrad cũng như miền tây nước Nga. Yêu cầu mua sắm Đức gửi đi từ tháng 7/2025, trị giá ước tính trên 1 tỉ euro (1,17 tỉ USD), nhưng sau 10 tháng phía Mỹ vẫn chưa cấp văn bản chấp nhận.

Trở ngại lớn nằm ở năng lực sản xuất. Trong chiến dịch Epic Fury chống Iran, lực lượng Mỹ đã sử dụng hơn 850 tên lửa Tomahawk, chưa kể số lượng tiêu hao tại Yemen và một số chiến trường khác. Tháng 2, hãng RTX và Lầu Năm Góc mới ký hợp đồng 7 năm nhằm nâng sản lượng Tomahawk lên trên 1.000 quả mỗi năm. Trong khi chờ đợi, Đức đồng thời nghiên cứu phương án tích hợp Tomahawk lên các khinh hạm lớp F124 Sachsen, F123 Brandenburg và F127 tương lai, song song thúc đẩy chương trình tấn công tầm xa châu Âu ELSA cùng Anh, Pháp, Ba Lan, Italy và Thụy Điển với mục tiêu tầm bắn vượt 2.000 km.

Nga lắp lưới chống UAV cho tàu tuần tra lớp Grachonok ở Biển Đen

Cố vấn Bộ trưởng Quốc phòng Ukraine Serhii Sternenko ngày 11/5 đăng tải hình ảnh cho thấy lực lượng Nga đã trang bị lưới chống UAV cho các tàu chống phá hoại Project 21980 lớp Grachonok, theo Militarnyi. Đây là phản ứng trực tiếp sau vụ tấn công bằng xuồng không người lái mặt nước (USV) của Ukraine rạng sáng 30/4, khiến một tàu Grachonok của Hạm đội Biển Đen Nga bị đánh chìm.

militarnyi.com-wp-content-uploads-2026-05-_grachonok-12-.jpg
Tàu Project 21980 lớp Grachonok của Hải quân Nga được phủ kín bằng lưới chống UAV trên nóc thượng tầng và buồng lái. Ảnh: STERNENKO/Militarnyi

Về thông số, lớp Grachonok là tàu chống biệt kích cỡ nhỏ chuyên trách bảo vệ vùng nước quanh các căn cứ và công trình hàng hải trọng yếu, trong đó có cây cầu nối bán đảo Crimea với phần lãnh thổ chính của Nga. Vũ khí chính gồm một súng máy hạng nặng MTPU cỡ nòng 14,5 mm, các súng phóng lựu chống biệt kích DP-65A và DP-64, cùng tổ hợp tên lửa phòng không vác vai Igla và Verba. Tàu được trang bị tổ hợp định vị thủy âm Kalmar và trạm Anapa để phát hiện thợ lặn, biệt kích người nhái và phương tiện ngầm xâm nhập khu vực bảo vệ.

Hạm đội Biển Đen của Nga hiện vận hành 9 tàu Grachonok, trong đó có chiếc bị đánh chìm hôm 30/4. Ngoài ra, Cơ quan An ninh Liên bang Nga (FSB) còn 4 tàu cùng lớp thuộc Bộ đội Biên phòng triển khai tại Quân khu phía Nam. Sau hơn ba năm xung đột, các tàu nhỏ vốn được thiết kế để chống biệt kích người nhái nay phải đối phó với mối đe dọa hoàn toàn khác, xuồng tự sát mặt nước (USV) và UAV cảm tử bay thấp lao thẳng vào thân tàu.

Lưới chống UAV được Nga áp dụng rộng rãi từ năm 2024 trên xe tăng, xe bọc thép và pháo, nay tiếp tục lan sang lực lượng hải quân. Về mặt kỹ thuật, lưới giúp kích nổ đầu đạn UAV cảm tử ở khoảng cách nhất định trước thân tàu, làm giảm năng lực xuyên phá định hướng. Tuy nhiên, biện pháp này không xử lý được mối đe dọa chính đối với Grachonok là xuồng cảm tử USV mang đầu nổ lớn lao thẳng vào mạn tàu. Loại vũ khí này được cho là đã khiến Hạm đội Biển Đen của Nga thiệt hại nhiều tàu hộ vệ, tàu đổ bộ và tàu tuần tra cỡ lớn trong các năm qua.

Hoàng Vũ