Honda trẻ hóa lãnh đạo để thích ứng kỷ nguyên xe điện
Đang phải nỗ lực khắc phục những tổn thất nặng nề từ chiến lược phát triển xe điện, Honda Motor vừa quyết định giao phó trọng trách tái thiết mảng kinh doanh cốt lõi cho một kỹ sư tương đối trẻ.
Sự thay đổi nhân sự cấp cao này cho thấy khát khao đổi mới mạnh mẽ của nhà sản xuất ô tô Nhật Bản giữa thời kỳ chuyển đổi công nghệ, đồng thời tái định hình lại hệ thống quản trị của toàn bộ tập đoàn.
Làn gió mới từ chuyên gia phần mềm
Theo kế hoạch vừa được công bố vào ngày 13/5, ông Mahito Shikama sẽ chính thức đảm nhận vị trí giám đốc chuyển đổi của Honda từ ngày 1/6. Ông sẽ tiếp quản trọng trách vô cùng quan trọng này từ tay Chủ tịch Toshihiro Mibe. Hiện tại, ông Shikama đang giữ chức vụ giám đốc điều hành tại công ty con Honda R&D, bộ phận phụ trách nghiên cứu và phát triển của hãng.
Chủ tịch Mibe đã chia sẻ trong buổi báo cáo chiến lược kinh doanh vào 13/5 rằng quá trình số hóa và ứng dụng trí tuệ nhân tạo là những yếu tố không thể thiếu để thực hiện các cuộc cải tổ lớn. Ban lãnh đạo quyết định đưa ông Shikama, người có chuyên môn sâu rộng trong các lĩnh vực này, lên nắm quyền điều hành bộ phận lập kế hoạch kinh doanh của tập đoàn.
Trên thực tế, ông Shikama là người đứng đầu bộ phận phát triển các phương tiện được định nghĩa bằng phần mềm. Đây là xu hướng công nghệ tối tân, sử dụng sức mạnh của các đoạn mã lập trình để liên tục cập nhật, tối ưu hóa và nâng cao hiệu suất hoạt động của xe hơi tương tự như cách các thiết bị điện thoại thông minh hoạt động. Ông từng ghi dấu ấn đậm nét khi trực tiếp chỉ đạo quá trình thiết kế kỹ thuật cho một phiên bản của dòng sedan hạng sang Legend.
Vào năm 2021, mẫu xe này đã ghi danh là chiếc ô tô sản xuất thương mại đầu tiên trên thế giới đạt được khả năng lái tự động cấp độ 3. Bên cạnh năng lực kỹ thuật, ông Shikama cũng đóng vai trò then chốt khi Honda công bố kế hoạch tích hợp kinh doanh với nhà sản xuất đồng hương Nissan Motor, mặc dù thỏa thuận đầy tham vọng này sau đó đã không thể trở thành hiện thực.
Việc bổ nhiệm ông Shikama có thể gây bất ngờ lớn đối với giới quan sát, đặc biệt là khi xét đến văn hóa doanh nghiệp truyền thống của Nhật Bản vốn luôn đề cao tuyệt đối yếu tố thâm niên và sự cống hiến lâu năm. Ở độ tuổi 48, ông trẻ hơn rất nhiều so với vị chủ tịch 64 tuổi Mibe. Quyết định thăng chức này thực chất đã đưa ông Shikama vượt lên trên nhiều giám đốc điều hành kỳ cựu khác trong tập đoàn, điển hình như Chủ tịch Honda R&D Toshihiro Akiwa và Kazuhiro Takizawa, giám đốc phụ trách mảng hoạt động ô tô của hãng.
Tái cấu trúc thượng tầng và áp lực quản trị trong kỷ nguyên xe điện
Vào tháng 3 vừa qua, Honda cho biết họ sẽ phải ghi nhận những khoản lỗ suy giảm giá trị tài sản rất lớn khi buộc phải làm lại toàn bộ chiến lược xe điện của mình. Nhu cầu sụt giảm nghiêm trọng tại thị trường Mỹ, kết hợp với sự thay đổi trong thị hiếu của người tiêu dùng, đã dồn nhà sản xuất ô tô vào thế buộc phải thay đổi triệt để các kế hoạch kinh doanh. Cụ thể, tập đoàn đã phải hủy bỏ dự án phát triển và bán ra ba mẫu xe điện mới. Vai trò giám đốc chuyển đổi được tập đoàn thiết lập vào tháng 4 để dẫn dắt quá trình chuyển đổi đầy chông gai này và ban đầu do chính Chủ tịch Mibe đảm nhận.
Tuy nhiên, các bên liên quan từ cả bên trong lẫn bên ngoài doanh nghiệp đã đặt ra nghi vấn về tính hợp lý của quyết định này. Họ cho rằng việc để chính vị giám đốc điều hành từng dẫn dắt chiến lược xe điện đi vào bế tắc tiếp tục chỉ đạo quá trình đại tu là điều khó hiểu. Việc thăng chức cho ông Shikama chỉ hai tháng sau đó dường như nhằm đánh dấu một sự thay đổi rõ rệt trong tư duy điều hành của hãng.
Cùng với việc chuyển giao quyền lực chuyên môn, ông Mibe cũng sẽ từ chức chủ tịch hội đồng quản trị. Dự kiến, ông Fumiya Kokubu, một giám đốc độc lập bên ngoài và là cựu chủ tịch của tập đoàn thương mại Nhật Bản Marubeni, sẽ lên thay thế vị trí này sau cuộc họp đại hội đồng cổ đông thường niên vào tháng 6 tới.
Đáng chú ý, sáu trong số 11 ứng cử viên cho vị trí thành viên hội đồng quản trị là các giám đốc đến từ bên ngoài. Vào tháng 2, hai ứng cử viên nội bộ đã bị rút tên để đảm bảo nhóm giám đốc bên ngoài chiếm thế đa số. Mô hình quản trị doanh nghiệp trao quyền cho các giám đốc độc lập được xem là giải pháp hiệu quả để duy trì sự cân bằng và ngăn chặn sự thiên vị trong các quyết định quản lý.
Hãng xe Nhật Bản cũng thông báo giám đốc điều hành Manabu Ozawa sẽ chính thức nghỉ hưu. Ông Ozawa là một người bạn tâm giao thân thiết của ông Mibe, được một nguồn tin nội bộ mô tả là người cùng hội cùng thuyền với vị chủ tịch. Ông Ozawa từng là người dàn xếp nhiều khía cạnh thực tế trong các cuộc đàm phán sáp nhập với Nissan từ những giai đoạn đầu tiên. Sự ra đi của ông phản ánh một mức độ kỷ luật quản lý nhất định nhằm xoa dịu các bên liên quan.
Ban lãnh đạo mới sẽ được chính thức bầu chọn tại đại hội đồng cổ đông sắp tới. Mức độ ủng hộ dành cho việc tái bổ nhiệm ông Mibe vào vị trí giám đốc sẽ là một tâm điểm thu hút nhiều sự chú ý. Tháng 4 đánh dấu sự khởi đầu năm thứ sáu của ông Mibe trên cương vị chủ tịch và quá trình lựa chọn người kế nhiệm ông hiện đang diễn ra mạnh mẽ, trong đó ông Shikama đang nổi lên như một ứng cử viên vô cùng sáng giá để tiếp quản tập đoàn.