CEO Nvidia đặt cược vào các loại PC AI nào?
Nvidia biến PC AI trở thành tâm điểm chú ý sau khi Giám đốc điều hành Jensen Huang ra mắt siêu chip RTX Spark, cho phép laptop và desktop xử lý AI trực tiếp trên thiết bị.
Động thái này diễn ra trong bối cảnh nhu cầu với các PC AI trên thị trường hiện vẫn chưa thật sự bùng nổ như kỳ vọng.
Tuần trước, HP cho biết các PC (máy tính cá nhân) được tối ưu cho AI đã góp phần thúc đẩy kết quả kinh doanh quý của công ty. Trong khi đó, Dell hồi tháng 1 nói rằng làn sóng AI chưa tạo ra mức nhu cầu như hãng từng kỳ vọng.
Dưới đây là những điều cần biết về PC AI:
PC AI là gì?
Theo các nhà sản xuất, PC AI có thể xử lý dữ liệu nhanh hơn máy tính truyền thống và đảm nhiệm nhiều tác vụ AI trực tiếp trên thiết bị hơn, bao gồm cả các trợ lý trò chuyện.
Những PC AI này không phải phụ thuộc quá nhiều vào trung tâm dữ liệu đám mây, vốn đang vận hành phần lớn ứng dụng AI hiện nay như ChatGPT của OpenAI và Claude từ Anthropic. Một số phiên bản PC AI còn có thể hỗ trợ huấn luyện mô hình AI ngay trên thiết bị, dù đây là tác vụ rất tốn năng lực tính toán và thường được thực hiện trên máy chủ.
Sự nổi lên của các tác tử AI, tức hệ thống AI có thể tự thực hiện công việc với rất ít sự can thiệp từ con người, cũng đang khiến PC AI được chú ý trở lại.
Siêu chip RTX Spark được Nvidia giới thiệu hôm 1/6, trước thềm hội nghị Computex 2026 ở Đài Loan. Đây là một phần trong nỗ lực mà Nvidia và Microsoft gọi là tái định hình PC cho kỷ nguyên AI.
RTX Spark được Nvidia phát triển cùng MediaTek, cho phép các tác tử AI chạy trực tiếp trên PC thay vì phải dựa vào điện toán đám mây.
RTX Spark sử dụng kiến trúc Grace Blackwell mới của Nvidia, kết hợp CPU N1X dựa trên kiến trúc Arm và GPU Blackwell RTX trong cùng một hệ thống trên chip. Phiên bản cao cấp nhất của RTX Spark được trang bị CPU N1X 20 nhân, GPU Blackwell RTX với 6.144 nhân CUDA cùng Tensor Core thế hệ 5 phục vụ các tác vụ AI.
Tensor Core thế hệ 5 là bộ xử lý AI chuyên dụng mới nhất của Nvidia, được tích hợp trong kiến trúc Blackwell để tăng tốc các tác vụ AI như chatbot, mô hình ngôn ngữ lớn, tạo hình ảnh, dựng video và công nghệ DLSS trong game.
Điểm đáng chú ý khác của RTX Spark là hiệu năng AI có thể đạt khoảng 1 petaflop, cho phép chạy các mô hình AI lớn trực tiếp trên laptop hoặc desktop (máy tính để bàn) nhỏ gọn.
RTX Spark hỗ trợ tối đa 128 GB bộ nhớ hợp nhất LPDDR5X, cho phép CPU và GPU dùng chung vùng nhớ nhằm tăng hiệu quả xử lý AI và giảm độ trễ truyền dữ liệu.
Nvidia cho biết RTX Spark sử dụng kết nối NVLink-C2C giữa CPU và GPU, đồng thời hỗ trợ băng thông bộ nhớ hợp nhất lên tới khoảng 600 GB/s.
Theo Nvidia, siêu chip RTX Spark sẽ được sản xuất bằng công nghệ 3 nanomet của TSMC (Đài Loan). TSMC là hãng sản xuất chip theo hợp đồng lớn nhất thế giới.
RTX Spark có thể tạo ra cú xáo trộn lớn cho ngành công nghiệp PC, vốn đang thay đổi mạnh dưới tác động của làn sóng AI. Các CPU dựa trên Arm như của Nvidia đang dần cạnh tranh với bộ xử lý kiến trúc x86 truyền thống do Intel và AMD thống trị, trong khi thị trường CPU nói chung đang tăng trưởng mạnh và theo Jensen Huang có thể đạt quy mô 200 tỉ USD.
“Cuộc tái tạo máy tính này có ý nghĩa lớn tương tự như việc điện thoại được tái định nghĩa thành smartphone như ngày nay. Microsoft và Nvidia sẽ tái phát minh PC. Đây là dòng PC đầu tiên được thiết kế và xây dựng lại hoàn toàn trong suốt 40 năm qua”, Jensen Huang tuyên bố hôm 1/6.
Các hãng sản xuất PC hy vọng những tính năng AI mạnh mẽ như vậy sẽ thu hút người mua, trong bối cảnh ngày càng nhiều người dựa vào AI tạo sinh cho đủ loại công việc, từ gửi email đến lên kế hoạch du lịch.
Cuối tháng 5, HP cho biết PC AI chiếm 44% lượng PC xuất xưởng của hãng trong quý gần nhất, tăng từ mức hơn 35% trong quý trước đó. Điều này giúp HP vượt dự báo doanh thu và lợi nhuận.
Tuy nhiên, việc phổ cập PC AI có thể bị cản trở bởi tình trạng thiếu chip nhớ và chi phí tăng cao.
Hãng nghiên cứu thị trường IDC dự báo tổng lượng PC xuất xưởng trên toàn cầu sẽ giảm trong năm 2026 do thiếu chip nhớ, giá linh kiện tăng và nguồn cung bị hạn chế, dù giá bán trung bình cao hơn có thể giúp giá trị thị trường tăng lên.
Chức năng của NPU trong PC AI
PC AI được trang bị NPU (bộ xử lý thần kinh), chuyên xử lý phần lớn khối lượng công việc AI ngay trên thiết bị. NPU hoạt động cùng CPU và GPU để xử lý những tác vụ phức tạp, tăng tốc độ xử lý và vận hành các ứng dụng như trợ lý AI.
Những PC AI nào đã có hoặc sắp có trên thị trường?
Nvidia cho biết các laptop và desktop chạy Windows nhỏ gọn tích hợp RTX Spark từ ASUS, Dell, HP, Lenovo, Microsoft và MSI dự kiến ra mắt vào mùa thu tới. Acer và Gigabyte sẽ theo sau.
Một số thương hiệu trong nhóm này, cùng Microsoft và Qualcomm, hiện đã bán các dòng Copilot+ PC. Đây là các PC yêu cầu bộ xử lý được thiết kế riêng để xử lý tác vụ AI trực tiếp trên thiết bị.
Kế hoạch ban đầu của Nvidia là dần tung ra hơn 30 mẫu laptop và 10 mẫu desktop tích được trang bị RTX Spark.
Các laptop đầu tiên dùng RTX Spark của Nvidia sẽ mỏng chỉ khoảng 14 mm, thuộc phân khúc cao cấp và cũng sẽ xuất hiện trên một số mẫu desktop cỡ nhỏ. Theo Nvidia, RTX Spark ban đầu hướng tới nhà sáng tạo nội dung, nhà phát triển AI và game thủ muốn dùng laptop siêu mỏng nhẹ hoặc desktop nhỏ gọn.
Nvidia sẽ công bố thêm các chỉ số hiệu năng gần thời điểm RTX Spark chính thức bán ra vào mùa thu tới. Hiện tại, RTX Spark có hiệu năng đồ họa xấp xỉ GPU RTX 5070 cao cấp của Nvidia cho laptop, theo người phát ngôn công ty.
Nvidia tuyên bố RTX Spark là “chip PC tiết kiệm điện nhất từng được tạo ra”.
Phát ngôn viên của Nvidia cho biết hãng đã hợp tác với Microsoft về RTX Spark trong “rất nhiều năm”, đồng thời khẳng định nó sẽ “mạnh hơn rất nhiều và tiết kiệm điện hơn” so với các bộ xử lý x86 truyền thống. Intel là công ty tiên phong tạo ra tập lệnh x86 từ những năm 1970.
Có lo ngại nào không?
Khi được công bố năm 2024, tính năng Recall của Microsoft đã làm dấy lên một số lo ngại về quyền riêng tư. Recall có thể theo dõi mọi hành động được thực hiện trên PC, từ trò chuyện bằng giọng nói đến duyệt web, rồi tạo ra lịch sử chi tiết được lưu trên thiết bị. Người dùng sau đó có thể tìm kiếm trong kho dữ liệu này và xem lại các thao tác trước đây.
Do làn sóng phản đối mạnh mẽ liên quan đến quyền riêng tư và bảo mật, Microsoft đã hoãn phát hành Recall. Sau khi bổ sung các biện pháp bảo vệ mạnh hơn, công ty đưa Recall trở lại dưới dạng thử nghiệm xem trước cho một số người dùng. Tính năng tùy chọn này hiện có trên các dòng Copilot+ PC mới hơn.
Ở chiều ngược lại, một số chuyên gia cho rằng việc xử lý nhiều tác vụ AI trực tiếp trên thiết bị có thể bảo vệ quyền riêng tư tốt hơn, vì giảm tình trạng các công ty thu thập dữ liệu cá nhân để huấn luyện các mô hình ngôn ngữ lớn.