EVN hết lỗ lũy kế 44.700 tỉ đồng và 1 nỗi lo thành hiện thực: Chi phí quản lý ‘phình to’

EVN từ lỗ thành lãi nhờ vào việc tăng giá điện

Với khoản lợi nhuận gộp, lợi nhuận sau thuế hợp nhất tập đoàn đạt được trong năm 2025, EVN đã không còn lỗ lũy kế hợp nhất 44.700 tỉ đồng được thông tin trước đó. Cho tới cuối năm 2024, khoản lỗ lũy kế này vẫn còn ở mức gần 39.000 tỉ đồng.

Trước báo cáo tài chính hợp nhất năm 2025, EVN tồn đọng khoản lỗ lũy kế từ năm 2022-2023 lên tới 44.700 tỉ đồng, được cho là do chi phí sản xuất trong khoảng thời gian đất nước vừa trải qua đại dịch Covid 19.

Khoản lỗ lớn này đặt ra bài toán đau đầu là làm sao, hoặc lấy gì để bù đắp. Cuối cùng, phương án “khả thi” nhất chính là tăng giá điện. Việc tăng giá điện đã trực tiếp tác động đến chi phí sinh hoạt và sản xuất, kinh doanh của người dân, hộ kinh doanh, doanh nghiệp, bởi vì rất nhiều loại chi phí trong sản xuất kinh doanh và đời sống đã tăng theo mức tăng của giá điện.

Quyết định tăng giá điện trong thời điểm khoản lỗ được nêu ra như một vấn đề cần phải được giải quyết tại EVN, bắt đầu từ năm 2023. Từ đó đến nay, giá điện đã được điều chỉnh tăng tổng cộng 4 đợt, với các mức tăng lần lượt theo các đợt là 3% (đợt 1), 4% (đợt 2), và 2 lần tăng đợt 3 và đợt 4 mỗi đợt 4%.

Sau 4 đợt tăng giá này, giá bán lẻ điện bình quân đã tăng từ mức khoảng 1.864 đồng/kWh lên hơn 2.200 đồng/kWh (tính tới thời điểm hiện tại). Như vậy cứ mỗi 1 kWh điện EVN thu về thêm bình quân hơn 330 đồng, tương ứng mức tăng hơn 17%.

Dư luận xã hội nhìn chung không đồng tình với việc tăng giá điện. Yêu cầu đặt ra là, trước khi tăng giá điện để có thêm nguồn thu bù đắp cho khoản lỗ lũy kế 44.700 tỉ đồng, EVN cần làm rõ viêc tiết giảm các loại chi phí trong đầu tư, sản xuất, kinh doanh và quản lý hoạt động, bộ máy, chứ không thể chỉ biết trông chờ hoàn toàn vào việc tăng giá điện để xóa lỗ. Dư luận khi đó cũng cảnh báo, EVN nếu không nỗ lực tiết giảm chi phí, với việc tăng giá điện có thể giúp giúp xóa lỗ và thậm chí chuyển sang có lãi, các khoản chi phí quản lý có thể càng có dư địa để phát sinh hoặc gia tăng.

Nỗi lo của dư luận đã thành hiện thực: Chi phí quản lý “phình to”

Báo cáo tài chính hợp nhất kiểm toán năm 2025 của EVN cho nhiều chỉ tiêu có diễn biến tích cực.

Đơn cử, doanh thu thuần của EVN tăng 11% từ 580.537 tỉ đồng năm 2024 lên 645.658 tỉ đồng năm 2025. Trong khi đó, giá vốn bán hàng chỉ tăng 3%, từ mức 530.949 tỉ đồng lên 549.307 tỉ đồng, tức chỉ tăng gần 19.000 tỉ đồng. Nhờ đó, khoản lợi nhuận gộp tăng mạnh đến 94%, từ mức 49.588 tỉ đồng năm 2024 lên mức 96.351 tỉ đồng năm 2025.

Một số chỉ tiêu khác cũng diễn biến tích cực như doanh thu hoạt động tài chính tăng 16%, chi phí lãi vay giảm 2%, tổng tài sản tăng 16%, lượng tiền nắm giữ tăng 67% so với thời điểm đầu năm trong đó có tới 132.000 tỉ đồng tiền gửi ngắn hạn, hàng tồn kho giảm 8% với giá trị lùi về mức hơn 22.600 tỉ đồng.

Nhưng ở chiều ngược lại, có một vài chỉ tiêu diễn biến không tích cực, như chi phí bán hàng tăng 1%, chi phí tài chính tăng 8%.

Đáng chú ý nhất trong các chỉ tiêu diễn biến thiếu tích cực có lẽ là chi phí quản lý doanh nghiệp, đã tăng từ mức 15.734 tỉ đồng năm 2024 lên 17.375 tỉ đồng năm 2025, khoản chênh lệch tăng là 1.641 tỉ đồng, tương ứng mức tăng mức tăng tương ứng khoảng 10,43%.

Đây là mức tăng cao trong bối cảnh trước đó EVN còn đang lỗ lũy kế 44.700 tỉ đồng, chi phí quản lý phải cần được tiết giảm một cách mạnh mẽ hơn nữa. Tuy nhiên, thực tế đã diễn ra cho thấy, khoản chi phí này đã tăng hơn 10% trong năm 2025, trùng với khoảng thời gian mà EVN dần thu hẹp khoản lỗ lũy kế và đi đến xóa sạch lỗ nhờ vào việc tăng giá điện 4 lần gần nhất. Có thể thấy, mức tăng chi phí quản lý doanh nghiệp tăng hơn 10% trong trường hợp EVN là đáng lo ngại, đã phản ánh đúng lo ngại của dư luận trước đó.

Thế Lâm