Thi tốt nghiệp THPT: Sĩ tử thời AI và muôn kiểu chữa lành viral mạng xã hội
Kỳ thi tốt nghiệp THPT đánh dấu một cột mốc đặc biệt, khi đây là năm đầu tiên thế hệ học sinh sinh năm 2008 (sĩ tử 2K8) bước vào phòng thi.
Thi tốt nghiệp THPT và cách sĩ tử chữa lành trên mạng xã hội
Là những "digital natives" (công dân số nguyên bản) sinh ra và lớn lên cùng sự bùng nổ của Internet, smartphone và mạng xã hội, cách các sĩ tử đối diện với áp lực trường thi đã tạo nên một bức tranh hoàn toàn khác biệt, nơi không gian mạng trở thành tấm gương phản chiếu tâm lý sắc nét hơn bao giờ hết.
Nếu như các thế hệ trước chọn cách đóng cửa ôn thi tốt nghiệp THPT, cô lập bản thân khỏi thế giới bên ngoài trước giờ G, thì thế hệ 2K8 lại biến mạng xã hội thành nơi giải tỏa áp lực tập thể.
Khảo sát nhanh trên các nền tảng phổ biến như Threads, TikTok và Facebook trong những ngày diễn ra kỳ thi, các xu hướng của giới trẻ vừa mang tính hài hước, vừa thể hiện sâu sắc bản sắc cá nhân.
Trào lưu tạo phiếu đăng ký dự thi bằng AI: Ngay trước tuần lễ thi, khắp Facebook và Instagram tràn ngập các bức ảnh chụp thẻ dự thi hoặc phiếu đăng ký mang phong cách tương lai do AI khởi tạo.
Trào lưu này dù mang tính giải trí cao, tạo không khí rôm rả, nhưng cũng đi kèm những cảnh báo từ chuyên gia về nguy cơ lộ lọt thông tin cá nhân hoặc bị lợi dụng biểu mẫu chính thức cho mục đích xấu.
Xu hướng chữa lành trên Threads: Trên "thành phố sợi chỉ" Threads (không gian văn viết ưa thích của Gen Z), câu nói viral mạnh mẽ nhất những ngày này là: "Lỡ cả đời không rực rỡ thì sao?". Bắt nguồn từ những góc nhìn suy ngẫm về áp lực phải thành công, các sĩ tử đã cùng nhau chia sẻ về nỗi sợ bị công nghệ và AI giành việc làm, về khát vọng khẳng định bản thân.
Những bài viết dài, mang tính tự sự này đã trở thành một liều thuốc tinh thần giúp các em động viên nhau chấp nhận sự bình thường nhưng không tầm thường của bản thân.
Chiến dịch xin vía và đoán đề trên TikTok: Những video ngắn cắt ghép hình ảnh các nhà văn, các biểu tượng may mắn, hay việc phân tích tần suất xuất hiện của các tác phẩm văn học luôn thu hút hàng triệu lượt xem. Việc dự đoán đề thi Ngữ văn từ lâu đã là một truyền thống trực tuyến, nhưng với thế hệ này, nó được nâng cấp bằng các thuật toán chỉnh sửa video bắt mắt và nhạc nền xu hướng.
Khi đề thi bắt trend hơi thở thời đại: Từ AI đến "Steve Jobs Việt Nam"
Sự nhạy bén của một thế hệ lớn lên trong thế giới số không chỉ thể hiện qua cách các em dùng mạng xã hội, mà còn được phản ánh trực tiếp trong tư duy làm bài khi đối diện với các đề tài mang tính thời sự cao. Định hướng ra đề mới của Bộ Giáo dục và Đào tạo mang tính mở và đánh giá năng lực thực chất đã chạm đúng "long mạch" của những công dân số.
Đề thi Ngữ văn năm nay đã gây bão mạng xã hội ngay sau khi kết thúc buổi thi sáng, đặc biệt là ở phần nghị luận xã hội với các câu hỏi khơi gợi bàn luận về trí tuệ nhân tạo (AI) và câu hỏi tạo nguồn cảm hứng: "Làm sao để Việt Nam có những Steve Jobs?".
Đối với một thế hệ sử dụng ChatGPT, Claude hay Midjourney như một công cụ hỗ trợ học tập hàng ngày, các em không còn lạ lẫm với khái niệm AI. Do đó, các bài văn không sa đà vào giải thích lý thuyết, mà đi thẳng vào bản chất: Khi máy móc ngày càng thông minh hơn, điều gì khiến con người trở nên khác biệt? Chính sự trải nghiệm trực tiếp với công nghệ đã giúp thế hệ "digital native" có những góc nhìn sắc sảo, thực tế và giàu tính phản biện hơn.
Sự gắn kết quá chặt chẽ với thế giới số cũng đặt ra những thách thức chưa từng có cho công tác quản lý quy chế thi. Điện thoại thông minh, vốn được coi là vật bất ly thân của học sinh, lại chính là "chiếc bẫy" lớn nhất trong phòng thi.
Ghi nhận từ ngày thi đầu tiên cho thấy, trong số các trường hợp thí sinh bị đình chỉ thi trên cả nước, tỷ lệ vi phạm do mang điện thoại di động vào phòng thi chiếm mức tuyệt đối (trên 92%). Con số này phơi bày một thực tế quan ngại: Nhiều sĩ tử vẫn mang tâm lý chủ quan, hoặc quá phụ thuộc vào thiết bị công nghệ mà quên mất tính nghiêm minh của quy chế.
Dưới góc nhìn của các chuyên gia an ninh, cuộc chiến chống gian lận thi cử hiện nay không còn là việc phát hiện những phao thi giấy truyền thống, mà là cuộc rà quét các thiết bị thu phát siêu nhỏ, tai nghe tàng hình, kính mắt thông minh và các giải pháp ngăn chặn hành vi tuồn đề ra ngoài để nạp dữ liệu vào AI giải hộ. Việc siết chặt quy định giữ vật dụng cá nhân cách phòng thi 25 mét là lá chắn kỹ thuật bắt buộc để bảo vệ tính công bằng trong kỷ nguyên số.
Kỳ thi tốt nghiệp THPT của thế hệ 2K8 không chỉ là một kỳ kiểm tra kiến thức, mà còn là sàn diễn phô diễn trọn vẹn chân dung của một thế hệ trẻ: năng động, kết nối không giới hạn, giàu cảm xúc nhưng cũng phải đối mặt với không ít áp lực từ thế giới ảo. Sau những giây phút "thả xích" căng thẳng trên Threads hay TikTok, điều đọng lại lớn nhất vẫn là bản lĩnh của các em khi tự tin bước qua cánh cửa trường thi bằng chính năng lực thực chất của mình.
.jpg)
