SpaceX vượt mốc 2.250 tỉ USD khi cổ phiếu tăng vọt sau IPO kỷ lục

Cổ phiếu SpaceX mở cửa ở mức 150 USD, cao hơn đáng kể so với giá IPO (chào bán cổ phiếu lần đầu ra công chúng) 135 USD/cổ phiếu. Sau đó, cổ phiếu SpaceX tiếp tục tăng lên hơn 172 USD, giúp SpaceX trở thành công ty có giá trị vốn hóa lớn thứ 6 tại Mỹ.

Thương vụ này được giới tài chính theo dõi sát sao vì được xem là phép thử quan trọng với thị trường IPO. Một số ngân hàng đầu tư cho rằng nếu cổ phiếu SpaceX đóng cửa dưới mức giá IPO 135 USD được công bố hôm trước, niềm tin vào thị trường IPO có thể bị ảnh hưởng.

Nhiều người coi màn ra mắt của SpaceX là buổi tổng duyệtcho làn sóng IPO quy mô lớn sắp tới. Các nhà đầu tư đang quan sát phản ứng của thị trường để đánh giá mức độ quan tâm với những đợt IPO tương lai của các công ty AI hàng đầu như Anthropic và OpenAI.

Diễn biến cổ phiếu SpaceX cũng được xem là bài kiểm tra cho cái gọi là “phần thưởng Elon Musk” - yếu tố đã góp phần giúp Tesla đạt mức vốn hóa trên 1.000 tỉ USD, bất chấp những tranh cãi xoay quanh vai trò chính trị của tỉ phú giàu nhất thế giới trong chính quyền Tổng thống Donald Trump.

Đợt niêm yết lịch sử này chính thức giúp Elon Musk trở thành người đầu tiên trên thế giới sở hữu khối tài sản vượt 1.000 tỉ USD, đồng thời đưa SpaceX vào nhóm những doanh nghiệp giá trị nhất hành tinh. Điều đáng chú ý là công ty vẫn lỗ gần 5 tỉ USD trong năm ngoái và doanh thu chỉ bằng một phần nhỏ so với nhiều tập đoàn công nghệ có mức định giá tương đương.

"Tôi từng nghĩ SpaceX chỉ có 10% cơ hội thành công", Elon Musk phát biểu tại bang Texas ngay trước khi thị trường giao dịch mở cửa.

Chủ tịch SpaceX Gwynne Shotwell và Giám đốc tài chính Bret Johnsen đã thực hiện nghi thức rung chuông khai mạc phiên giao dịch Nasdaq lúc 9 giờ 30 sáng 12/6 theo giờ New York (Mỹ).

Thương vụ IPO lớn nhất thế giới

Đợt IPO kỷ lục này là thành quả từ tham vọng kéo dài nhiều thập niên của Elon Musk trong lĩnh vực không gian và công nghệ. Thương vụ IPO của SpaceX cũng nổi bật vì phá vỡ nhiều quy tắc truyền thống của Phố Wall và thu hút lượng lớn nhà đầu tư cá nhân tham gia.

Với số tiền huy động 75 tỉ USD, SpaceX đã vượt xa kỷ lục trước đó của tập đoàn dầu khí Saudi Aramco. Đợt IPO năm 2019 của Saudi Aramco chỉ huy động được 25,6 tỉ USD.

Mức định giá của SpaceX còn có thể tăng thêm nếu các ngân hàng bảo lãnh phát hành thực hiện quyền bán thêm cổ phiếu trong vòng 30 ngày sau IPO.

Dù có thể phải chờ thêm thời gian để được đưa vào chỉ số S&P 500, nhiều chuyên gia dự đoán SpaceX sẽ sớm được bổ sung vào chỉ số Nasdaq 100 theo cơ chế xét duyệt nhanh mới. Điều này sẽ khiến cổ phiếu SpaceX trở thành khoản đầu tư bắt buộc với nhiều quỹ ETF (hoán đổi danh mục) và quỹ đầu tư thụ động đang bám theo chỉ số này, từ đó tạo thêm nhu cầu mua cổ phiếu.

Joel Shulman, Giám đốc điều hành công ty quản lý đầu tưERShares, nhận xét: "Chúng ta phải quay lại cách đây 100 năm mới tìm thấy những doanh nhân có thể so sánh với ông ấy. Musk là một nhà tiên phong hiếm có và khả năng thực thi ý tưởng của ông cực kỳ xuất sắc".

Theo quy định mới của Nasdaq, SpaceX có thể được đưa vào Nasdaq 100 chỉ sau khoảng một tháng, thay vì phải chờ tới một năm như trước đây.

Một số nhà phân tích còn dự báo các nhà đầu tư sẽ bán bớt cổ phiếu công nghệ khác để chuyển tiền sang SpaceX, từ đó tạo ra sự dịch chuyển lớn trong các danh mục đầu tư.

Cơ hội thị trường 28.500 tỉ USD

Dù sự hào hứng dành cho SpaceX là rất lớn, việc xác định chính xác công ty này đáng giá bao nhiêu vẫn là bài toán khó.

SpaceX cho biết tổng thị trường mà họ có thể khai thác lên tới 28.500 tỉ USD - con số mà công ty gọi là cơ hội kinh doanh lớn nhất trong lịch sử nhân loại.

Nhờ vị thế dẫn đầu trong lĩnh vực không gian, với hơn 80% tổng khối lượng hàng hóa được đưa lên quỹ đạo trong ba năm qua do SpaceX thực hiện, cùng nguồn thu ổn định từ Starlink, nhiều nhà đầu tư tin rằng công ty đang sở hữu nền tảng kinh doanh vững chắc.

John Belton, nhà quản lý danh mục tại hãng quản lý quỹ đầu tư Gabelli Funds, cho rằng Tesla là doanh nghiệp có nhiều điểm tương đồng nhất với SpaceX.

"Tesla có hoạt động kinh doanh cốt lõi và đồng thời theo đuổi những mục tiêu đầy tham vọng. SpaceX cũng vậy", ông nói.

Theo John Belton, với Tesla, những cơ hội lớn trong tương lai nằm ở robot hình người và các công nghệ mới. Còn với SpaceX, động lực tăng trưởng lớn nhất là AI.

Định giá vẫn gây tranh cãi

Bất chấp sự lạc quan của thị trường, SpaceX vẫn phải đối mặt với nhiều thách thức. Một trong số đó là sự cạnh tranh ngày càng gay gắt từ Blue Origin của Jeff Bezos trong cuộc đua thương mại hóa không gian và giành các hợp đồng từ chính phủ Mỹ.

Năm 2025, SpaceX đạt doanh thu khoảng 18,7 tỉ USD. Với mức vốn hóa vượt 2.000 tỉ USD, tỷ lệ giá trị doanh nghiệp trên doanh thu (P/S) của công ty lên tới khoảng 94 lần - mức rất cao so với tiêu chuẩn thị trường.

Một số tổ chức phân tích đã đưa ra đánh giá tích cực về SpaceX, nhưng không phải ai cũng đồng tình với mức định giá hiện tại. Các chuyên gia của công ty nghiên cứu đầu tư Morningstar từng nhận định giá trị hợp lý của SpaceX chỉ khoảng 780 tỉ USD.

Nancy Tengler, Giám đốc điều hành hãng quản lý tài sản Laffer Tengler Investments, cho rằng: "Đây không phải loại cổ phiếu mà bạn mua dựa trên các chỉ số tài chính cơ bản. Với tôi, phép so sánh phù hợp nhất là Amazon. Đó là công ty đã thay đổi cách con người sống".

"Nếu cổ phiếu giảm về 100 USD thì rõ ràng không lý tưởng, nhưng điều đó cũng không làm thay đổi quan điểm đầu tư dài hạn của chúng tôi. Chúng tôi muốn tham gia vào hành trình này với SpaceX", ông nói thêm.

Sơn Vân