Máy ảnh hồi sinh nhờ Gen Z, lãnh đạo Fujifilm chê ảnh smartphone giả tạo

Máy ảnh kỹ thuật số đang trải qua một sự hồi sinh doanh số bất ngờ lần đầu tiên kể từ khi iPhone ra đời, do Gen Z (thế hệ sinh năm 1997 đến năm 2012) quay lưng với những bức ảnh hoàn hảo được smartphone xử lý quá đà.

Theo Hiệp hội Sản phẩm Máy ảnh và Hình ảnh (CIPA), giá trị thị trường máy ảnh độc lập đã tăng hơn gấp đôi trong vòng 5 năm, đạt 5,5 tỉ USD vào 2025. Điều đáng chú ý là nhiều người trẻ sẵn sàng chi số tiền còn nhiều hơn cả một chiếc smartphone để mua máy ảnh.

Máy ảnh kỹ thuật số đang trở thành một phần của làn sóng hoài cổ được giới trẻ yêu thích. Nhiều người muốn tạo ra những bức ảnh mang dấu ấn riêng để nổi bật trên mạng xã hội, đồng thời tìm kiếm cảm giác tập trung, ít bị phân tâm hơn khi sử dụng một thiết bị chỉ phục vụ cho việc chụp ảnh thay vì chiếc smartphone luôn đầy thông báo.

Sự hồi sinh này là cú hích đáng mừng với ngành công nghiệp máy ảnh sau một thập niên ảm đạm. Khi smartphone bùng nổ, doanh số máy ảnh từng lao dốc từ đỉnh cao 121 triệu chiếc vào năm 2010 xuống chỉ còn 7,7 triệu chiếc năm 2023, trước khi phục hồi lên 9,4 triệu chiếc năm 2025.

Tuy nhiên, đà tăng trưởng này đang đối mặt với nhiều thách thức. Giá máy ảnh tăng nhanh khiến nhiều người lo ngại, đồng thời vẫn chưa rõ đây chỉ là một trào lưu nhất thời hay là dấu hiệu cho thấy người dùng đang thực sự mệt mỏi với việc smartphone và AI (trí tuệ nhân tạo) xuất hiện ở khắp mọi nơi.

Gen Z quay lại với máy ảnh vì muốn sống chậm lại

Yujiro Igarashi, người phụ trách dòng máy ảnh X-Series rất được ưa chuộng của Fujifilm, cho biết khoảng 70% khách hàng của hãng ở độ tuổi 30 trở xuống. Theo ông, trong thời đại công nghệ bủa vây và nhiếp ảnh trở nên đại trà, nhiều người trẻ đang muốn sống chậm lại.

Yujiro Igarashi cho rằng ảnh chụp bằng smartphone đôi khi trông quá "giả tạo".

"Mọi người đang bị choáng ngợp bởi công nghệ và vô số thứ phải liên tục theo dõi: kiểm tra smartphone, cập nhật tin tức, trả lời tin nhắn. Vì thế, họ có xu hướng tìm cách chống lại điều đó và việc quay lại với máy ảnh là một phần của xu hướng ấy", ông nói.

Fujifilm đã tăng sản lượng gấp hơn 3 lần với mẫu X100VI - máy ảnh bán chạy nhất có giá khoảng 1.800 USD, kết hợp thiết kế cổ điển với công nghệ hiện đại. Thế nhưng, công ty Nhật Bản vẫn không đáp ứng đủ nhu cầu.

Anj Mejia, nhà sáng tạo nội dung 30 tuổi tại Philippines, là một trong hàng trăm nghìn người mua X100VI. Cô chia sẻ: "Mọi thứ quá hiện đại và khiến tôi cảm thấy lạc lõng. Chúng tôi muốn những điều đơn giản hơn, bởi cuộc sống ngày nay đã quá phức tạp".

Cơn sốt Instax và trào lưu ảnh hoài cổ của giới trẻ

Gen Z cũng ngày càng mê máy ảnh phim và phong cách chụp ảnh mang hơi hướng hoài cổ.

Doanh số của dòng máy Instax thuộc Fujifilm hiện đã vượt quy mô của toàn bộ thị trường máy ảnh kỹ thuật số. Instax là loại máy ảnh có thể in ảnh ngay sau khi chụp giống những chiếc Polaroid ngày xưa.

Ryuichiro Takai, người phụ trách dòng Instax, cho biết trước đây những chiếc máy ảnh này thường xuất hiện trong đám cưới hoặc các dịp đặc biệt, nhưng giờ đây đã trở thành một phần trong cuộc sống thường ngày của thanh thiếu niên.

Để thu hút người dùng TikTok, Fujifilm đầu năm nay đã ra mắt Instax Mini Evo Cinema - thiết bị 3 trong 1 vừa là máy ảnh, máy quay video, vừa là máy in ảnh tức thì. Instax Mini Evo Cinema có thể tạo ra các đoạn video dài 15 giây mang phong cách hoài cổ.

Nhờ sự tăng trưởng từ cả máy ảnh kỹ thuật số và Instax, doanh thu mảng hình ảnh của Fujifilm đã tăng 15,7%, đạt 627 tỉ yên (khoảng 3,9 tỉ USD) vào 2025 và tăng hơn gấp đôi trong vòng 5 năm qua. Canon, hãng dẫn đầu thị trường, cũng ghi nhận mức tăng trưởng tương tự.

Thị trường máy ảnh cũ cũng hưởng lợi lớn khi Gen Z săn lùng những mẫu từng được cha mẹ hoặc ông bà họ sử dụng.

Chỉ vào chiếc Contax T2 màu đen - máy ảnh ra mắt lần đầu vào năm 1990, Masaki Maeda, chủ cửa hàng GT Camera ở Tokyo (thủ đô Nhật Bản), cho biết: "Cách đây 15 hay 20 năm, chẳng ai mua nó ngay cả khi giá chỉ 9.800 yên". Hiện nay, chiếc máy này được bán với giá tới 275.000 yên.

Ông nói thị trường máy ảnh phim đã thay đổi hoàn toàn so với thời điểm cửa hàng mở cửa gần 10 năm trước. "Hàng lúc nào cũng thiếu. Nếu chúng tôi luôn có nguồn cung dồi dào thì thật tuyệt", Masaki Maeda kể với trang FT.

Giá máy ảnh tăng mạnh, đà hồi sinh có bền vững?

Sự bùng nổ của máy ảnh kỹ thuật số cũng làm dấy lên tranh cãi trên các diễn đàn chuyên ngành về việc liệu các hãng sản xuất có đang "thổi giá" hay không.

Các nhà sản xuất cho rằng sự phát triển của smartphone buộc họ phải chuyển sang tập trung vào các dòng máy cao cấp để tồn tại. Bên cạnh đó, giá nguyên vật liệu và bộ nhớ tăng mạnh, cùng tác động từ các mức thuế của Mỹ, cũng khiến giá bán leo thang.

Sau nhiều năm thị trường thu hẹp và phải mở rộng sang các lĩnh vực tăng trưởng khác, các hãng máy ảnh vẫn gặp khó trong việc thuyết phục cổ đông tiếp tục đầu tư mạnh vào nghiên cứu và mở rộng sản xuất máy ảnh số.

Ichiro Michikoshi, chuyên gia phân tích của hãng nghiên cứu điện tử tiêu dùng BCN, cho rằng giá máy ảnh đang trở nên quá đắt đỏ. Hiện giá trung bình của một máy ảnh kỹ thuật số khoảng 600 USD, cao hơn đáng kể so với mức 455 USD của một chiếc smartphone.

Ông nói: "Với người tiêu dùng bình thường, bỏ ra cả triệu yên để mua thiết bị chụp ảnh là điều vô lý. Có một khoảng cách rất lớn giữa những gì người tiêu dùng mong muốn và những gì các công ty máy ảnh đang cung cấp. Đó là một vấn đề nghiêm trọng".

Theo Ichiro Michikoshi, người dùng cũng không nhận được giá trị tương xứng bởi công nghệ máy ảnh không cải tiến quá nhiều, trong khi giao diện sử dụng vẫn khá rườm rà.

"Thật khó để tin rằng đà tăng trưởng mạnh mẽ này sẽ kéo dài mãi mãi", ông nhận định. Ichiro Michikoshi dự đoán mối đe dọa lớn nhất trong dài hạn có thể đến từ các đối thủ Trung Quốc như Huawei hoặc DJI nếu họ đưa công nghệ của mình vào các dòng máy ảnh độc lập.

Về phía Fujifilm, Yujiro Igarashi thừa nhận việc dự đoán nhu cầu của Gen Alpha (thế hệ đầu tiên lớn lên cùng AI, sinh từ năm 2010 đến 2024) sẽ đóng vai trò then chốt để duy trì sức nóng của thị trường.

"Họ sẽ xem AI như một người bạn, người thầy. Vì vậy, chúng tôi phải suy nghĩ về cách tích hợp AI vào những gì mình cung cấp. Hiện tôi vẫn chưa có câu trả lời rõ ràng, nhưng chắc chắn đó là điều chúng tôi luôn phải ghi nhớ", ông thổ lộ.

Sơn Vân