Người Tây Ban Nha phải đợi đến gần 47 tuổi mới mua nổi nhà

Theo Báo cáo thường niên của Ngân hàng Trung ương Tây Ban Nha, độ tuổi trung bình để một người dân nước này mua được căn nhà đầu tiên đã tăng lên 46,8 tuổi, cao hơn gần 6 năm so với trước cuộc khủng hoảng tài chính năm 2008. Giá nhà leo thang, thu nhập tăng chậm và các điều kiện tín dụng ngày càng khắt khe đang khiến khách hàng thị trường bất động sản Tây Ban Nha già hóa nhanh chóng, đồng thời làm sâu sắc thêm cuộc khủng hoảng nhà ở vốn đã kéo dài nhiều năm.

Giấc mơ an cư ngày càng xa tầm với của giới trẻ Tây Ban Nha

Nếu như cách đây gần hai thập niên, người Tây Ban Nha thường mua được ngôi nhà đầu tiên khi bước sang tuổi 41 thì đến năm 2025, con số này đã tăng lên 46,8 tuổi. Điều đó đồng nghĩa với việc nhiều người phải chờ đến gần tuổi 50 mới có thể sở hữu một bất động sản của riêng mình.

Sự thay đổi này phản ánh những biến động sâu sắc trong cấu trúc kinh tế và xã hội của Tây Ban Nha. Thay vì dành những năm trung niên để tích lũy tài sản hoặc chuẩn bị cho tuổi nghỉ hưu, nhiều người vẫn đang vật lộn để tiết kiệm đủ tiền đặt cọc mua nhà.

Một trong những nguyên nhân quan trọng là giá bất động sản liên tục tăng trong nhiều năm qua, đặc biệt tại các thành phố lớn như Madrid, Barcelona hay Valencia. Trong khi đó, tốc độ tăng lương không theo kịp đà leo thang của chi phí sinh hoạt và giá nhà đất.

Hệ quả là ngày càng nhiều thanh niên phải tiếp tục sống cùng cha mẹ trong thời gian dài. Theo các số liệu gần đây, độ tuổi trung bình rời khỏi nhà bố mẹ tại Tây Ban Nha hiện đã vượt ngưỡng 30 tuổi, thuộc nhóm cao nhất châu Âu.

Không chỉ khó mua nhà, việc tích lũy khoản tiền đặt cọc ban đầu cũng trở thành thách thức lớn. Tại Tây Ban Nha, người mua nhà thường phải tự chuẩn bị từ 20% đến 30% giá trị bất động sản trước khi được ngân hàng xem xét cấp khoản vay thế chấp. Với mức lương khởi điểm không cao và chi phí thuê nhà ngày càng đắt đỏ, nhiều người trẻ gần như không thể dành dụm đủ số tiền cần thiết.

Những con số thống kê cho thấy mức độ nghiêm trọng của vấn đề. Trong năm 2025, chỉ 22,4% giao dịch mua nhà được thực hiện bởi nhóm người từ 18 đến 35 tuổi. Nói cách khác, chưa đến một phần tư số căn nhà được bán ra thuộc về thế hệ trẻ.

Điều này hoàn toàn trái ngược với tình hình cách đây khoảng 15 năm. Thời điểm đó, gần một nửa số giao dịch trên thị trường thuộc về nhóm khách hàng trẻ tuổi. Hiện nay, tỉ lệ này chỉ còn tương đương khoảng 2 trong mỗi 10 căn nhà được mua bán.

Các chuyên gia nhận định sự sụt giảm dân số trẻ chỉ giải thích được một phần của hiện tượng này. Nguyên nhân cốt lõi vẫn là khả năng chi trả ngày càng suy giảm trước tốc độ tăng giá bất động sản.

Ngân hàng siết tín dụng, thị trường nhà ở ngày càng “già hóa”

Không chỉ chịu áp lực từ giá nhà, người mua còn phải đối mặt với các điều kiện vay vốn ngày càng nghiêm ngặt từ hệ thống ngân hàng.

Sau những bài học đắt giá từ cuộc khủng hoảng tài chính toàn cầu năm 2008, các tổ chức tín dụng Tây Ban Nha hiện áp dụng tiêu chuẩn xét duyệt hồ sơ khắt khe hơn nhiều so với trước đây. Người vay không chỉ cần có công việc ổn định mà còn phải chứng minh được khả năng tài chính dài hạn, lịch sử tín dụng tốt và nhiều bảo đảm khác.

Trong hoàn cảnh thị trường lao động ngày càng linh hoạt với sự gia tăng của các hợp đồng ngắn hạn và lao động thời vụ, không ít người trẻ gặp khó khăn trong việc đáp ứng các yêu cầu này.

Ngân hàng Trung ương Tây Ban Nha cho rằng việc trì hoãn rời khỏi nhà cha mẹ và xu hướng thuê nhà lâu dài đang góp phần làm tăng độ tuổi trung bình của người mua nhà. Dân số già hóa cũng là một yếu tố quan trọng, song cơ quan này nhấn mạnh rằng tốc độ giảm giao dịch của nhóm người trẻ còn nhanh hơn mức suy giảm nhân khẩu học.

Điều đó cho thấy cuộc khủng hoảng nhà ở hiện nay không chỉ đơn thuần là hệ quả của thay đổi cơ cấu dân số mà còn phản ánh những vấn đề mang tính hệ thống trong nền kinh tế.

Sự già hóa của thị trường bất động sản đang tạo ra những tác động dây chuyền đáng lo ngại. Khi người trẻ không thể tiếp cận nhà ở, họ có xu hướng trì hoãn việc kết hôn, sinh con hoặc xây dựng cuộc sống độc lập. Điều này tiếp tục ảnh hưởng tới tốc độ tăng trưởng dân số và triển vọng phát triển kinh tế dài hạn của đất nước.

Trong khi đó, tầng lớp trung niên và cao tuổi ngày càng chiếm ưu thế trên thị trường. Những người đã sở hữu bất động sản từ trước được hưởng lợi từ việc giá nhà tăng, trong khi thế hệ trẻ phải đối mặt với rào cản ngày càng lớn để bước chân vào thị trường.

Nhiều chuyên gia cảnh báo rằng nếu không có các chính sách hỗ trợ mạnh mẽ hơn, khoảng cách giàu nghèo giữa các thế hệ tại Tây Ban Nha sẽ tiếp tục gia tăng. Các giải pháp đang được thảo luận bao gồm mở rộng chương trình nhà ở xã hội, hỗ trợ người mua nhà lần đầu, cải cách thị trường cho thuê và tạo điều kiện tiếp cận tín dụng thuận lợi hơn cho người trẻ.

Tuy nhiên, trong ngắn hạn, triển vọng vẫn chưa mấy sáng sủa. Khi giá nhà còn duy trì ở mức cao và các ngân hàng tiếp tục thận trọng trong hoạt động cho vay, giấc mơ sở hữu một mái ấm riêng của nhiều người Tây Ban Nha có lẽ sẽ còn phải chờ đợi thêm nhiều năm nữa. Với không ít người, cột mốc mua được căn nhà đầu tiên giờ đây không còn nằm ở tuổi 30 hay 40, mà đã tiến sát đến ngưỡng 50 tuổi.

Bùi Tú