Thời sự

Chọn tư vấn quốc tế cho đường sắt cao tốc Bắc - Nam

Nam Phong 28/06/2026 13:14

Việc chọn tư vấn quốc tế cho đường sắt cao tốc Bắc - Nam là bước đi then chốt nhằm hiện đại hóa hạ tầng, đảm bảo dự án đạt chuẩn toàn cầu và đẩy nhanh tiến độ khởi công vào năm 2028.

Dự án hạ tầng trọng điểm quốc gia này đang bước vào giai đoạn quyết định. Thủ tướng Chính phủ vừa yêu cầu Bộ Xây dựng khẩn trương hoàn thành việc lựa chọn tổ hợp các đơn vị có năng lực tốt nhất. Việc chọn tư vấn quốc tế cho đường sắt cao tốc Bắc - Nam không chỉ giúp tối ưu hóa báo cáo nghiên cứu khả thi mà còn tạo nền tảng vững chắc để tiếp nhận, làm chủ công nghệ vận hành hiện đại trong tương lai.

Ưu tiên năng lực chuyên môn và chuyển giao công nghệ

Chính phủ xác định đây là "siêu dự án" với yêu cầu kỹ thuật cực kỳ phức tạp. Theo đó, Bộ Xây dựng đang đẩy mạnh các sự kiện xúc tiến với hơn 80 nhà thầu, tư vấn hàng đầu từ Nhật Bản, châu Âu và các quốc gia có hệ thống đường sắt tiên tiến.

đường sắt cao tốc Bắc - Nam
Ảnh minh hoạ.

Việc chọn tư vấn quốc tế cho đường sắt tốc độ cao Bắc - Nam dựa trên những tiêu chí khắt khe:

Kinh nghiệm thực tế: Ưu tiên các đơn vị đã chủ trì thành công các dự án tương đương trên thế giới.

Liên danh chiến lược: Khuyến khích mô hình hợp tác giữa đối tác ngoại và các tổ chức tư vấn trong nước nhằm thúc đẩy chuyển giao công nghệ.

Giải pháp hạ tầng: Đảm bảo các phương án hướng tuyến và thiết kế kỹ thuật hài hòa với đặc thù địa hình Việt Nam.

Các nhóm ứng viên và đối tác tiềm năng

Hiện tại, quá trình lựa chọn các tổ hợp tư vấn quốc tế đang được thực hiện qua các thủ tục đấu thầu khắt khe, tập trung vào các nhóm đối tác chiến lược sau:

Liên danh EVRC (Europe Vietnam Railway Consortium): Với sự dẫn đầu của Artelia (Pháp) và các chuyên gia Tây Ban Nha, liên danh này đã được chỉ định thực hiện vai trò tư vấn hỗ trợ quản lý dự án (Gói thầu TV-01). Họ đóng vai trò "cố vấn" chiến lược trong việc xây dựng khung kỹ thuật và chuẩn bị hồ sơ mời thầu.

Tổ hợp tư vấn từ Nhật Bản: Là quốc gia sở hữu công nghệ Shinkansen hàng đầu, các đơn vị từ Nhật Bản là ứng viên nặng ký nhờ kinh nghiệm vận hành an toàn, độ bền cao và khả năng giải quyết các thách thức về địa chất, địa hình đặc thù.

Các tập đoàn tư vấn châu Âu: Những tên tuổi lớn từ Đức (Siemens Mobility) và các quốc gia châu Âu khác cũng là những đối tác tiềm năng, nổi bật với thế mạnh về hệ thống tín hiệu, công nghệ số và quản trị dự án phức tạp.

Vai trò tư vấn hỗ trợ quản lý dự án đường sắt cao tốc Bắc - Nam

Việc khẩn trương hoàn tất quy trình lựa chọn nhà thầu tư vấn quốc tế sẽ giúp Chính phủ có cơ sở vững chắc để trình Quốc hội phương án đầu tư tối ưu. Đây không chỉ là câu chuyện về xây dựng đường ray, mà là bài toán chiến lược về kết nối kinh tế, phát triển đô thị theo mô hình TOD (Phát triển đô thị gắn với giao thông công cộng). Dự kiến báo cáo giữa kỳ sẽ hoàn thành vào năm 2027, tạo tiền đề cho mục tiêu hoàn thành toàn tuyến vào năm 2035.

Các chuyên gia nhận định, sự tham gia của các tổ chức quốc tế sẽ giúp Việt Nam rút ngắn đáng kể thời gian thử nghiệm, học hỏi những bài học kinh nghiệm từ các quốc gia đi trước. Việc chú trọng vào đào tạo nguồn nhân lực tại chỗ ngay từ khâu lập dự án sẽ là chìa khóa để Việt Nam tự vận hành hệ thống sau khi bàn giao. Với tổng mức đầu tư dự kiến lên tới hàng chục tỉ USD, sự minh bạch và chuyên nghiệp trong khâu chọn tư vấn là yếu tố quyết định sự thành bại của công trình thế kỷ này.

Cùng với sự chỉ đạo quyết liệt từ Chính phủ, Bộ Xây dựng đang hoàn thiện các thủ tục cuối cùng để công bố các liên danh tư vấn chủ chốt. Đây là bước ngoặt quan trọng đưa siêu dự án đường sắt cao tốc này từ các ý tưởng trên giấy trở thành hiện thực, góp phần thay đổi diện mạo hạ tầng giao thông quốc gia trong thập kỉ tới.

Nam Phong