Thất bại tại World Cup: Đức đứng trước cuộc tái tạo bản sắc 2.0
Đức đã tái tạo lại bản sắc bóng đá của mình vào đầu những năm 2000 và gặt hái thành công tại World Cup 2014. Nhưng hệ thống đào tạo cầu thủ của họ nay đã xuống cấp, chắc chắn họ cần phải tổ chức thực hiện một cuộc tái tạo nữa.
“Dù bị loại có đau lòng, nhưng đó quả là một trận đấu tuyệt vời. Với sự cống hiến và tinh thần đồng đội của các bạn tại World Cup lần này, các bạn đã làm rạng danh đất nước chúng ta. Chúng tôi tự hào về các bạn”, Thủ tướng Đức Friedrich Merz viết trên mạng xã hội.
Ông Merz, ông đã xem trận đấu nào vậy?
Nếu là trận Đức bị Paraguay hạ thì không ai vui mừng, không ai tự hào. Trên thực tế, dường như không mấy ai đặc biệt ngạc nhiên trước điều mà cách đây 2-3 thập niên, có thể là khoảnh khắc tồi tệ nhất trong lịch sử bóng đá của nước Đức.
Đức bị loại ở vòng bảng World Cup 2018. Điều đó lặp lại ở World Cup 2022. Họ đã tránh được nỗi xấu hổ tương tự ở giải đấu này, nhưng lại vấp ngã vào một tình huống khác: Bị loại ở vòng 32 đội.
Ba kì World Cup liên tiếp thất bại, bóng đá Đức trở nên bi quan hơn bao giờ hết, chỉ sau 12 năm kể từ ngôi quán quân tại World Cup 2014.
“Giờ các anh chỉ còn là một đội tuyển hạng hai thôi sao?” một phóng viên của đài ZDF hỏi Kai Havertz khi anh vẫn còn trên sân, trong khi các cầu thủ Paraguay đang hân hoan ăn mừng ở phía sau.
“Có vẻ là vậy. Chắc chắn rồi”, Havertz trả lời. Hãy tưởng tượng nếu bạn hỏi điều đó với một số tuyển thủ quốc tế người Đức trong quá khứ, và xem phản ứng của họ sẽ như thế nào. Nóng giận. Phẫn nộ.
Các thất bại trong quá khứ của Đức đều ít nhiều dính đến một vài bê bối hậu trường nào đó và những người làm bóng đá của Đức sẽ dùng những bê bối đó để bào chữa. Và sau khi giải quyết bê bối bằng cách thay đổi nhân sự, đội tuyển Đức lại khôi phục trạng thái cũ.
Giải lần này, đội tuyển Đức không có bê bối nào được mang ra để bào chữa cho thất bại. Cựu danh thủ Lothar Matthaus đã trả lời phỏng vấn tờ Bild, cho rằng gia đình các cầu thủ đã ở quá gần khu tập huấn và có quá nhiều ngày nghỉ gia đình "gây xao nhãng". Nhưng ngay cả khi lời của Matthaus đúng, thì đó cũng chỉ là một yếu tố góp phần nhỏ, chứ không phải là lời giải thích đầy đủ.
Đức thiếu thủ lĩnh, HLV tự mâu thuẫn
Đương nhiên, HLV Julian Nagelsmann đang phải hứng chịu nhiều chỉ trích. Việc thiếu một phong cách thi đấu rõ ràng trong đội hình đã được đề cập, và một số lựa chọn của HLV bị công chúng phàn nàn như Leroy Sane, Jamal Musiala.
Vấn đề dẫn dắt lối chơi đã được nêu ra. Trong khi Aleksandar Pavlovic và Felix Nmecha ở tuyến giữa nhận nhiều lời chỉ trích về kỹ thuật, thì việc lựa chọn họ cũng bị đặt dấu hỏi vì kinh nghiệm còn hạn chế. Đây là giải đấu đầu tiên của cả hai, và việc đặt họ vào vị trí trung tâm của một đội bóng thực sự là một gánh nặng. Nhẽ ra phải sử dụng thủ quân Joshua Kimmich ở tuyến giữa, đó là vai trò mà anh ta đảm nhiệm ở Bayern Munich.
Các đội Đức trước đây không thiếu người lãnh đạo lối chơi. Ngay Euro 2024, họ còn Toni Kroos, Thomas Muller và Ilkay Gundogan, ba cầu thủ giàu thành tích, được kính trọng, có khả năng dẫn dắt một ĐTQG. Robert Andrich và Emre Can, các đội trưởng của Bayer Leverkusen và Borussia Dortmund, cũng không có mặt trong đội hình này. Andrich không được chọn, Can bị chấn thương và điều đó càng làm nổi bật sự thiếu hụt người lãnh đạo.
Trong suốt thời gian dẫn dắt ĐTQG, Nagelsmann đã hình thành thói quen tự mâu thuẫn, nói một đằng trước công chúng nhưng làm thì ngược lại. Ví dụ rõ ràng nhất là vụ Manuel Neuer, thủ môn kì cựu này đã tuyên bố nghỉ ĐTQG từ năm 2024, Nagelsmann từ đó đến 3 tuần trước World Cup đã dùng các thủ môn khác, nói không gọi lại Neuer. Nhưng cuối cùng lại gọi Neuer trong sự ấm ức của các thủ môn khác.
Việc sử dụng Undav là một ví dụ khác. Theo Nagelsmann, Undav phát huy tác dụng tốt nhất khi vào sân từ băng ghế dự bị, và đó chính là vai trò của anh tại giải đấu. Sau nhiều tháng chật vật tìm lại phong độ sau chấn thương mắt cá chân nghiêm trọng, Musiala cần sự ổn định và liên tục trong đội hình, theo lời Nagelsmann. Đến trận đấu với Paraguay, Musiala bị loại khỏi đội hình và Undav thay thế, trong một sơ đồ tấn công được thiết kế lại.
HLV được phép thay đổi quyết định. Tất nhiên rồi. Nhưng những sự không nhất quán này đôi khi gây khó hiểu. Cũng như hướng đi chiến thuật của đội bóng.
Trong giai đoạn vòng bảng, Nagelsmann đã đề cập đến sự “thiếu kiên nhẫn” của các cầu thủ khi chuyền bóng và muốn họ chuyền bóng nhiều hơn. Nhưng vào trận với Paraguay, họ lại thiếu kiên nhẫn hơn nữa, toàn tạt bóng. Họ thực hiện tới 55 pha tạt bóng trong 90 phút. Theo hãng phân tích bóng đá Opta, đây là số pha tạt bóng nhiều nhất của bất kỳ đội nào trong tất cả các trận đấu World Cup kể từ năm 1966, khi các thống kê bắt đầu được ghi nhận.
Cựu danh thủ Dieter Hamann cáo buộc Nagelsmann không theo dõi đủ các trận đấu với tư cách HLV tuyển Đức: "Đây là người hiếm khi đi xem các trận đấu, thực sự là rất hiếm. Ông ta chưa từng một lần đến Milan để theo dõi Yann Bisseck thi đấu, trong khi lẽ ra phải đưa cậu ấy tới World Cup. Ông ta cũng chưa từng đến Brentford trong suốt hai năm rưỡi để xem Kevin Schade, người ghi 8 bàn mùa trước và 11 bàn ở mùa giải trước đó nữa”.
“Ở Bundesliga, có lẽ ông ta chỉ xem một hoặc hai trận mỗi tháng. Tại Champions League, Real Madrid thi đấu nhưng ông ta cũng không có mặt. Tháng 1 năm nay diễn ra Giải vô địch châu Phi, nơi ông ta có thể theo dõi Bờ Biển Ngà và một số đối thủ tiềm năng, nhưng ông ta cũng không đến”.
“Tại FIFA Club World Cup năm ngoái, nơi các đội thi đấu ở chính những sân vận động này, trong điều kiện thời tiết và cái nóng tương tự... HLV Roberto Martinez của Bồ Đào Nha có mặt, HLV Thomas Tuchel của ĐT Anh cũng có mặt. Didier Deschamps, người đã giành mọi danh hiệu và hiện ngoài 60 tuổi, ở Mỹ suốt ba tuần. Còn ai không có mặt? Chính là HLV của chúng ta”.
Nagelsmann khẳng định không từ chức HLV đội tuyển. Nhưng quyết định có tiếp tục sử dụng ông nữa hay không nằm ở Liên đoàn bóng đá (LĐBĐ) Đức. Việc này chưa vội, đến cuối tháng 9/2026, đội tuyển mới thi đấu trở lại, LĐBĐ Đức còn tìm và thảo luận chắc chắn với HLV khác, rồi mới thông báo với Nagelsmann.
Jurgen Klopp, cựu HLV Dortmund và Liverpool, tại World Cup này làm việc thời vụ cho Magenta TV, ông còn một việc toàn thời gian khác là đứng đầu bộ phận bóng đá toàn cầu của Red Bull, hãng nước tăng lực sở hữu nhiều đội bóng. Có tin nói Klopp rất khao khát vị trí HLV đội tuyển Đức, sẵn sàng thế chỗ Nagelsmann.
Hệ thống đào tạo trẻ xuống cấp
Klopp là HLV rất uy tín, ông có thể mang lại động lực, định hình lối chơi rõ ràng cho bất kì đội bóng nào. Nhưng để lấy lại hào quang xưa cho đội tuyển Đức thì không đơn giản. Vì nền bóng đá Đức đang gặp nhiều vấn đề về phát triển cầu thủ, không còn sản sinh ra những chuyên gia đẳng cấp thế giới ở hàng công cũng như hàng thủ.
Đó là một luận điểm đáng tin cậy. Hãy xem trường hợp của Undav, anh ta được coi là giải pháp ghi bàn của Đức trước và trong giải đấu này, trong khi con đường sự nghiệp của anh ta lại không theo lối chính thống: Từng bị các CLB lớn từ chối và phải tự mình vươn lên từ bóng đá nghiệp dư. Undav không phải là sản phẩm của hệ thống đào tạo bài bản của Đức, mà là người vượt qua nghịch cảnh để thành công.
Cuối năm 2025, LĐBĐ Đức - đơn vị điều hành các giải đấu Bundesliga - đã thành lập một nhóm làm việc để giải quyết những tắc nghẽn trong hệ thống đào tạo cầu thủ trẻ. Các cầu thủ trẻ không được ra sân đủ thời gian ở giai đoạn quan trọng trong quá trình phát triển của họ. Klopp là một phần của nhóm công tác đó, cùng với Markus Krosche - giám đốc thể thao của Eintracht Frankfurt, Max Eberl - thành viên hội đồng quản trị phụ trách thể thao của Bayern Munich, và Sami Khedira - cựu tiền vệ của Real Madrid và đội tuyển Đức.
Một trong những khuyến nghị ban đầu, được đưa ra vào mùa xuân năm 2026, là thành lập một giải đấu mới dành cho lứa tuổi dưới 21. Hiện tại, các cầu thủ từ 18 đến 21 tuổi chưa sẵn sàng thi đấu cho đội một có rất ít cơ hội được ra sân thường xuyên. Một số CLB có đội dự bị, nhưng họ không thể thăng hạng lên trên giải hạng ba của bóng đá Đức và thường xuyên thi đấu ở các giải đấu thấp hơn. Ví dụ, cả Bayern và Dortmund đều có đội dự bị ở cấp độ Regionalliga (giải hạng tư), nơi mà trình độ thi đấu không phải lúc nào cũng giúp ươm mầm sự nghiệp chuyên nghiệp.
Giải đấu U21 là một trong số những giải pháp đáp ứng vấn đề đó, và nó sẽ bắt đầu vào mùa giải tới.
Đức đã tái tạo lại bản sắc bóng đá của mình vào đầu những năm 2000 và gặt hái thành công tại World Cup 2014. Nhưng hệ thống đào tạo cầu thủ của họ nay đã xuống cấp, chắc chắn họ cần phải tổ chức thực hiện một cuộc tái tạo nữa.
