Robot hình người có cảm xúc giá 3,6 tỉ đồng gây sốt tại Trung Quốc

Sản phẩm robot hình người U1 của UBTECH thu hút hơn 13.000 đơn đặt trước chỉ sau thời gian ngắn ra mắt, cho thấy sức hút của AI và robot bionic. Tuy nhiên, đằng sau cơn sốt này là bài toán lớn về thương mại hóa, khi UBTECH vẫn đang chịu áp lực lợi nhuận và phải cạnh tranh với hàng loạt đối thủ mới trong ngành robot hình người.

Robot hình người đắt ngang một căn hộ vẫn hút hàng

Ngày cuối cùng của tháng 6, UBTECH, một trong những doanh nghiệp robot hàng đầu Trung Quốc chính thức giới thiệu thương hiệu mới U1 World cùng mẫu robot hình người siêu mô phỏng đầu tiên mang tên U1.

Khác với các robot công nghiệp hay robot phục vụ nghiên cứu, U1 được định vị là "bạn đồng hành AI", tập trung vào giao tiếp và hỗ trợ cảm xúc.

Sản phẩm có hai phiên bản nam và nữ. Robot nam mang tên Nix cao 1,83 m, nặng 42 kg, trong khi robot nữ Una cao 1,68 m và nặng hơn 35 kg. Cả hai đều được phủ lớp da silicone mô phỏng da người, khuôn mặt có biểu cảm khá chân thực và được tích hợp mô hình AI hội thoại.

Ngay khi UBTECH công bố giá bán, không khí tại sự kiện được nhiều người mô tả là "chết lặng". Phiên bản đầy đủ có giá tới 990.000 nhân dân tệ, tương đương giá một căn hộ nhỏ ở nhiều thành phố hoặc một chiếc ô tô hạng sang. Khách hàng muốn đặt mua phải đặt cọc 3.000 nhân dân tệ và sản phẩm chỉ bán cho người trưởng thành.

Điều bất ngờ là mức giá rất cao không làm giảm sức hút của robot. Theo nhà sáng lập UBTECH Chu Kiến, ngay tại buổi ra mắt số đơn đặt hàng đã vượt 11.000 chiếc và chỉ sau khoảng 30 phút tiếp tục tăng lên hơn 13.000 chiếc.

Nếu hoàn thành kế hoạch giao hơn 10.000 robot trước cuối năm 2026, đây sẽ là bước nhảy vọt đối với UBTECH. Để so sánh, trong cả năm 2025 công ty chỉ bán được 1.079 robot hình người cỡ lớn, còn Unitree Robotics - doanh nghiệp gây tiếng vang với robot biểu diễn trong Gala mừng Xuân - cũng chỉ xuất xưởng khoảng 5.500 robot.

Tuy nhiên, U1 chưa phải robot giúp việc như nhiều người kì vọng. Hiện robot chủ yếu có khả năng trò chuyện, thực hiện một số cử động giống con người và đóng vai trò chia sẻ cảm xúc. UBTECH cũng giới thiệu các kịch bản như lễ tân, hỗ trợ tư vấn tâm lí cho thanh thiếu niên hoặc phục vụ tại các không gian thương mại.

Theo những người trực tiếp trải nghiệm, robot vẫn còn nhiều hạn chế. Phần thân dưới gần như không thể cử động, phản hồi hội thoại còn có độ trễ và chuyển động môi chưa khớp hoàn toàn với lời nói.

Điều này khiến không ít chuyên gia đặt câu hỏi liệu người tiêu dùng có sẵn sàng chi số tiền tương đương một căn nhà chỉ để sở hữu một "người bạn AI" hay không.

Canh bạc thương mại hóa của UBTECH giữa cuộc đua robot hình người

Sự ra mắt của U1 không chỉ đơn thuần là một sản phẩm mới mà còn phản ánh áp lực rất lớn mà UBTECH đang đối mặt. Đây từng là doanh nghiệp robot hình người nổi tiếng nhất Trung Quốc và là công ty đầu tiên trong lĩnh vực này niêm yết trên Sở Giao dịch Chứng khoán Hong Kong vào cuối năm 2023.

Có thời điểm vốn hóa UBTECH vượt 130 tỉ HKD. Tuy nhiên, sự nổi lên của các đối thủ như Unitree Robotics hay AgiBot (Zhiyuan Robotics) khiến vị thế của công ty suy giảm đáng kể. Giá cổ phiếu từng lao dốc từ đỉnh 328 HKD xuống chỉ còn khoảng 42 HKD hồi đầu năm 2025.

Bên cạnh áp lực cạnh tranh, UBTECH cũng phải đối mặt với bài toán lợi nhuận. Trong bốn năm gần đây, doanh nghiệp ghi nhận khoản lỗ cộng dồn lên tới khoảng 4,2 tỉ nhân dân tệ. Mặc dù vậy, tín hiệu tích cực đã bắt đầu xuất hiện.

Theo báo cáo tài chính năm 2025, doanh thu từ robot hình người và các giải pháp AI đạt hơn 821 triệu nhân dân tệ, tăng gấp 22 lần so với một năm trước và lần đầu tiên trở thành nguồn thu lớn nhất của công ty, chiếm hơn 41% tổng doanh thu.

Dẫu vậy, đối thủ Unitree lại đang đi theo hướng khác. Thay vì tập trung vào robot đồng hành cho người tiêu dùng, doanh nghiệp này chủ yếu bán robot cho các viện nghiên cứu, trường đại học và nhà phát triển, đồng thời tận dụng chuỗi cung ứng trong nước để liên tục giảm giá.

Nếu năm 2023 một robot hình người của Unitree có giá trung bình trên 590.000 nhân dân tệ thì đến năm 2025, mức giá đã giảm xuống khoảng 166.000 nhân dân tệ, thậm chí có mẫu chỉ còn chưa đến 30.000 nhân dân tệ.

Trong khi đó, UBTECH lại chọn con đường ngược lại: đưa robot AI cao cấp vào thị trường tiêu dùng, đặt cược vào nhu cầu chia sẻ cảm xúc trong tương lai.

Giới phân tích cho rằng nếu công ty thực sự giao được hơn 10.000 robot U1 như kế hoạch, ngay cả khi chủ yếu là các phiên bản thấp nhất, doanh thu mang lại cũng có thể vượt 1,2 tỉ nhân dân tệ, tương đương hơn một nửa doanh thu cả năm trước.

Tuy nhiên, đây vẫn là thị trường gần như chưa có tiền lệ. Người tiêu dùng có chịu chấp nhận bỏ số tiền rất lớn để sở hữu robot đồng hành hay không vẫn là dấu hỏi. Bên cạnh đó, Trung Quốc cũng đang xây dựng các quy định quản lí dịch vụ AI tương tác giống con người, đồng nghĩa các sản phẩm như U1 sẽ phải đáp ứng nhiều yêu cầu mới về an toàn, quyền riêng tư và đạo đức.

Sự xuất hiện của U1 vì thế không chỉ mở ra một cuộc cạnh tranh mới trong ngành robot hình người mà còn là phép thử đối với toàn bộ thị trường robot tiêu dùng. Nếu thành công, UBTECH có thể tạo ra một phân khúc hoàn toàn mới, nơi robot không còn chỉ là cỗ máy làm việc mà trở thành "bạn đồng hành" của con người. Ngược lại, nếu người dùng không sẵn sàng chi trả hoặc trải nghiệm chưa đáp ứng kì vọng, mức giá đắt ngang một căn nhà có thể trở thành rào cản lớn nhất đối với tham vọng của hãng.

Bùi Tú