Hơn 3.000 tiêu chuẩn phục vụ phát triển công nghệ chiến lược
Bộ KH&CN đã ban hành Danh mục gồm 3.030 tiêu chuẩn, trong đó có 1.150 tiêu chuẩn quốc gia và 1.880 tiêu chuẩn quốc tế, tiêu chuẩn khu vực, tiêu chuẩn nước ngoài để phục vụ phát triển công nghệ chiến lược.
Bộ Khoa học và Công nghệ (KH&CN) vừa chính thức ban hành Quyết định số 2778/QĐ-BKHCN về danh mục tiêu chuẩn quốc gia, tiêu chuẩn quốc tế, tiêu chuẩn khu vực và nước ngoài phục vụ phát triển công nghệ chiến lược. Đây là bước đi quan trọng nhằm cụ thể hóa chỉ đạo của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm tại Phiên họp chuyên đề về phát triển khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo, nhằm hoàn thiện hệ thống hành lang kỹ thuật, tạo động lực cho các sản phẩm mũi nhọn quốc gia.
Hệ thống tiêu chuẩn thúc đẩy công nghệ chiến lược
Danh mục này bao gồm 3.030 tiêu chuẩn, trong đó có 1.150 tiêu chuẩn quốc gia (TCVN) và 1.880 tiêu chuẩn quốc tế, khu vực, tiêu chuẩn nước ngoài. Hệ thống này bao phủ 30 nhóm sản phẩm trọng điểm, được phân loại thành hai nhóm chính để tối ưu hóa lộ trình triển khai thực tế của các ngành kinh tế.

Đối với các nhóm sản phẩm đã có thị trường và có khả năng tạo tác động lan tỏa lớn đến phát triển kinh tế, danh mục cung cấp 1.632 tiêu chuẩn cần thiết. Các lĩnh vực nổi bật bao gồm mô hình ngôn ngữ lớn tiếng Việt, hệ thống trợ lí ảo, trí tuệ nhân tạo chuyên ngành, AI camera xử lí tại biên, nền tảng điện toán đám mây, hạ tầng mạng chuỗi khối (blockchain), thiết bị mạng 5G/5G-Advanced, cùng các giải pháp bảo mật và an ninh mạng cho hạ tầng dữ liệu quan trọng.
Việc quy chuẩn hóa các lĩnh vực này giúp doanh nghiệp Việt Nam nhanh chóng tiếp cận, chuẩn hóa sản phẩm theo thông lệ quốc tế, từ đó nâng cao năng lực cạnh tranh trên thị trường toàn cầu.
Trong khi đó, đối với nhóm sản phẩm công nghệ tạo động lực tăng trưởng mới, công nghệ nền tảng cho tương lai và các giải pháp đảm bảo tính tự chủ về an ninh, quốc phòng, danh mục bao gồm 1.398 tiêu chuẩn.
Những lĩnh vực ưu tiên đặc biệt bao gồm thiết kế và sản xuất chip chuyên dụng, truyền thông và tính toán lượng tử, công nghệ cảm biến lượng tử, công nghệ biển sâu và năng lượng ngoài khơi, lò phản ứng hạt nhân mô-đun nhỏ, cùng hệ thống vệ tinh quỹ đạo thấp quan sát Trái đất.
Ngoài ra, các tiêu chuẩn cho hệ thống tích hợp đường sắt tốc độ cao và đường sắt đô thị cũng được chú trọng, đóng vai trò then chốt trong việc đảm bảo tính tự chủ và khả năng làm chủ công nghệ cho các dự án hạ tầng quốc gia trọng điểm.
Định hướng áp dụng hiệu quả và linh hoạt
Theo Bộ KH&CN, việc ban hành danh mục không chỉ mang tính định hướng mà còn là cơ sở để các cơ quan, tổ chức và doanh nghiệp áp dụng trực tiếp các tiêu chuẩn quốc tế, khu vực trong danh mục để đáp ứng kịp thời yêu cầu đổi mới sáng tạo.
Việc áp dụng trực tiếp này giúp tiết kiệm thời gian, chi phí trong quá trình nghiên cứu và phát triển (R&D), đồng thời bảo đảm sản phẩm đáp ứng các tiêu chuẩn khắt khe nhất của thị trường thế giới.
Việc xây dựng TCVN mới sẽ tập trung vào các lĩnh vực ưu tiên, dựa trên ba nguyên tắc chính: Kết quả nghiên cứu khoa học của tổ chức, doanh nghiệp Việt Nam; chấp nhận 100% tiêu chuẩn quốc tế; hoặc chấp nhận có sửa đổi các tiêu chuẩn nước ngoài phù hợp với điều kiện thực tế của Việt Nam.
Tất cả quá trình này đều phải đảm bảo tuân thủ các điều ước quốc tế, quy định về sở hữu trí tuệ và chính sách bảo vệ bản quyền tiêu chuẩn của các tổ chức quốc tế.
Vai trò nền tảng trong giai đoạn mới
Quyết định này không chỉ là hành lang kỹ thuật, mà còn là khung định hướng quan trọng giúp các viện nghiên cứu, trường đại học và cộng đồng doanh nghiệp lựa chọn, áp dụng các thông số phù hợp trong quá trình sản xuất và thương mại hóa.
Đi kèm với danh mục là "Hướng dẫn khung định hướng áp dụng tiêu chuẩn và tiêu chí lựa chọn nội dung xây dựng TCVN", tạo điều kiện thuận lợi cho các đơn vị trong việc tra cứu và thực thi.
Việc đồng bộ hóa hệ thống tiêu chuẩn cho các sản phẩm công nghệ chiến lược là một phần không thể thiếu trong chiến lược phát triển bền vững của đất nước. Đây là nền tảng cốt lõi để Việt Nam hiện thực hóa khát vọng làm chủ những lĩnh vực công nghệ quan trọng, thúc đẩy kinh tế phát triển nhanh, bền vững trong kỷ nguyên mới.
Với sự chuẩn bị bài bản này, Việt Nam đang tạo ra môi trường thuận lợi để thu hút đầu tư, thúc đẩy các doanh nghiệp trong nước vươn mình, khẳng định vị thế trên bản đồ công nghệ quốc tế.
Những chuyển động này khẳng định quyết tâm của Chính phủ trong việc biến khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo thực sự trở thành động lực tăng trưởng chính của nền kinh tế.

.jpg)
