Lý do nhiều startup công nghệ chọn Thâm Quyến thay vì Thung lũng Silicon

Dù căng thẳng địa chính trị Mỹ - Trung vẫn kéo dài, các doanh nghiệp Trung Quốc vẫn thường xuyên nhắc đến khách hàng Mỹ trong các cuộc trò chuyện. Vậy điều gì đang kết nối hai bên?

Joshua Woodard, cựu sinh viên Học viện Công nghệ Massachusetts (Mỹ), đang đặt cược rất lớn vào Thâm Quyến - trung tâm công nghệ của Trung Quốc. Anh tin rằng trong ít nhất 10 năm tới, các nhà máy tại thành phố này vẫn sẽ là nơi sản xuất công nghệ cho cả thế giới. Chính niềm tin đó khiến Joshua Woodard rời Apple để đồng sáng lập và điều hành The Sparrows, công ty quản lý chuỗi cung ứng đặt trụ sở tại Thâm Quyến.

"Một lượng lớn khách hàng của chúng tôi đến từ Mỹ. Nhờ đó, chúng tôi được nghe về rất nhiều ý tưởng mới, từ những thiết kế smartphone thế hệ tiếp theo đến các cách tương tác mới với AI", Joshua Woodard nói.

"Trong tương lai gần, Ấn Độ khó có thể trở thành đối thủ thực sự của Trung Quốc trong lĩnh vực sản xuất. Nếu gạt những yếu tố địa chính trị sang một bên, các doanh nghiệp chỉ muốn tạo ra sản phẩm hiệu quả nhất. Hiện nay, gần như không có lựa chọn nào thay thế Trung Quốc trong chuỗi cung ứng sản xuất", Joshua Woodard nhận xét.

Khoảng hơn 20 năm trước, Apple cùng đối tác Foxconn (Đài Loan) đã xây dựng một cơ sở sản xuất quy mô lớn tại Thâm Quyến. Hiện nay, hàng loạt tên tuổi công nghệ tiêu dùng như DJI, Huawei và cả hãng xe điện BYD đều đặt trụ sở tại khu vực này.

Will Wang, cựu nhân viên Apple và hiện là giám đốc điều hành startup kính thông minh Even Realties, cũng quay về Thâm Quyến để khởi nghiệp.

"Trong bán kính khoảng hai giờ lái xe, bạn có thể tìm thấy gần như toàn bộ chuỗi cung ứng cần thiết. Nếu muốn xây dựng tương lai của ngành điện tử tiêu dùng, thậm chí tạo ra một Apple tiếp theo, thì phải ở trung tâm của ngành phần cứng. Đó chính là Thâm Quyến", Will Wang nói trong chương trình The China Connection của kênh CNBC.

Thung lũng Silicon vẫn phụ thuộc rất lớn vào Trung Quốc

Các số liệu thương mại cũng cho thấy Thung lũng Silicon vẫn phụ thuộc rất lớn vào năng lực sản xuất phần cứng của Trung Quốc.

Theo Phòng Thương mại bang California (Mỹ), Trung Quốc vẫn là nguồn nhập khẩu lớn nhất của bang này trong năm ngoái, dù kim ngạch đã giảm mạnh vì thuế quan của Mỹ. Đài Loan đứng thứ hai, Mexico thứ ba và Việt Nam xếp thứ tư. Trong đó, khoảng 36% giá trị nhập khẩu của California là máy tính và thiết bị điện tử - nhóm hàng lớn nhất.

Trong khi đó, Thâm Quyến chiếm gần 19% tổng kim ngạch xuất khẩu công nghệ cao của nước này năm ngoái, theo tính toán của CNBC dựa trên số liệu chính thức.

Thâm Quyến là thành phố có tổng kim ngạch xuất nhập khẩu lớn thứ hai Trung Quốc, sau Thượng Hải.

Lian Jye Su, nhà phân tích trưởng tại hãng nghiên cứu thị trường Omdia, cho biết các nhà cung cấp Trung Quốc đang ngày càng giữ vai trò quan trọng trong nhiều công nghệ chuyên biệt.

Đặc biệt, chuỗi cung ứng phần cứng cho robot hình người hiện chủ yếu do các doanh nghiệp Trung Quốc đảm nhận. Tuy nhiên, ông cũng lưu ý rằng các hãng robot truyền thống vẫn phụ thuộc khá nhiều vào linh kiện từ Nhật Bản, Đức, Thụy Sĩ, Hàn Quốc và Mỹ.

Cố xây dựng nhiều phương án chuỗi cung ứng khác nhau

Đổi mới sáng tạo đang trở thành yếu tố quyết định. Theo Joshua Woodard, việc phát triển sản phẩm tại Thâm Quyến thay vì Mỹ giúp giảm khoảng 2/3 chi phí và rút ngắn thời gian chế tạo nguyên mẫu từ vài tuần xuống chỉ còn vài ngày.

Ngoài ra, các startup còn được hưởng lợi khi làm việc với những nhà cung cấp đã có nhiều năm kinh nghiệm sản xuất các linh kiện, chẳng hạn màn hình, nhờ đó dễ dàng cải tiến sản phẩm và đưa ra thị trường nhanh hơn. Tuy nhiên, không phải ai cũng đồng tình.

Nhiều người cho rằng doanh nghiệp nên đặt hoạt động sản xuất gần thị trường tiêu thụ hơn để hiểu nhu cầu khách hàng, đồng thời giảm rủi ro từ căng thẳng địa chính trị và thuế quan.

Fady Saad, đối tác quản lý tại quỹ Cybernetix Ventures (Mỹ), nhận định: "Đặc biệt trong lĩnh vực robot, điều quan trọng nhất là phải bắt đầu từ bài toán ứng dụng thực tế".

Quỹ của ông hiện đầu tư vào khoảng 20 công ty tại Bắc Mỹ và châu Âu.

Dù các doanh nghiệp này vẫn sử dụng linh kiện từ Trung Quốc, Fady Saad cho biết ông luôn khuyến nghị các công ty xây dựng nhiều phương án chuỗi cung ứng khác nhau để tránh phụ thuộc vào một nguồn duy nhất.

Công ty robot Agility (Mỹ) cho biết 75% linh kiện của họ đến từ Mỹ, trong khi chỉ khoảng 1% đến từ Trung Quốc. Hai doanh nghiệp cùng ngành là Figure và Boston Dynamics chưa đưa ra bình luận.

Song vào tháng trước, Nvidia thông báo hợp tác với Unitree trong chiến lược phát triển AI vật lí. Unitree Robotics là một trong những nhà sản xuất robot hình người hàng đầu Trung Quốc.

Cụ thể, Nvidia hợp tác với Unitree Robotics để phát triển H2 Plus, phiên bản tiêu chuẩn hóa của robot hình người H2, cho các nhà nghiên cứu học thuật sử dụng.

Thân H2 Plus sẽ do Unitree Robotics sản xuất, bàn tay cơ khí đến từ Sharpa (Singapore), còn “bộ não” tính toán của thiết bị sẽ do Nvidia cung cấp.

Nvidia tiết lộ các nhà nghiên cứu tại Đại học Stanford và Đại học California - San Diego (Mỹ) cùng nhiều viện nghiên cứu khác sẽ sử dụng nền tảng này.

H2 Plus là phiên bản nâng cấp của robot hình người H2 cao gần 1,8 m của Unitree Robotics, được tích hợp phần cứng Jetson Thor.

Jetson Thor là nền tảng phần cứng AI dành cho robot và máy tự hành do Nvidia phát triển, được thiết kế để làm “bộ não” xử lý cho robot hình người, xe tự lái và các hệ thống AI vật lý. Hiểu đơn giản, Jetson Thor là máy tính AI siêu mạnh nhưng nhỏ gọn, có thể đặt trực tiếp bên trong robot để xử lý hình ảnh từ camera, hiểu môi trường xung quanh, điều khiển chuyển động, chạy mô hình AI và ra quyết định theo thời gian thực.

Sử dụng GPU (bộ xử lí đồ họa) Blackwell của Nvidia, Jetson Thor có khả năng xử lý AI mạnh hơn nhiều thế hệ Jetson trước đây.

Isaac GR00T, mô hình AI dành cho robot hình người của Nvidia, và các hệ thống mô phỏng là một phần gói thử nghiệm H2 Plus, theo thông cáo báo chí.

H2 Plus sẽ được bán ra vào tháng 10 và “bất kỳ ai cũng có thể mua”, theo Rev Lebaredian - Phó chủ tịch phụ trách mô phỏng AI vật lí tại Nvidia.

Ông cho rằng đây là bước đi giúp “đưa nghiên cứu robot hình người tiên tiến ra khỏi tay những tập đoàn công nghệ lớn nhất thế giới và các kì lân AI, để mọi phòng thí nghiệm đều có thể tiếp cận”.

Theo thông cáo báo chí, hiện đã có ít nhất 4 tổ chức nghiên cứu lên kế hoạch sử dụng H2 Plus. Trong số này có Ai2 tại thành phố Seattle (Mỹ), ETH Zurich (Thụy Sĩ), Trung tâm Robot Stanford (Mỹ), Phòng thí nghiệm Robot tiên tiến và Điều khiển của Đại học California - San Diego (Mỹ). Không có tổ chức nghiên cứu nào tại Trung Quốc được nhắc tên.

"Xu hướng giảm phụ thuộc vào Trung Quốc đang chậm lại"

Khi AI ngày càng phát triển, giới đầu tư cũng cho rằng phần cứng sẽ cần được nâng cấp mạnh mẽ để đáp ứng các ứng dụng mới.

"Kết quả là xu hướng đa dạng hóa chuỗi cung ứng để giảm phụ thuộc vào Trung Quốc đang chậm lại. Lý do bởi nhiều người vẫn trông cậy vào Trung Quốc giữa hiệu quả sản xuất và tốc độ đổi mới", Annabelle Yu Long, nhà sáng lập và đối tác quản lý của quỹ đầu tư mạo hiểm BAI Capital (Bắc Kinh), nhận định.

Sơn Vân