Y học

Mô gan, thận lần đầu được in 3D thành công ngoài không gian

Cẩm Bình 14/07/2026 17:16

Công ty Mỹ Auxilium Biotechnologies vừa thành công sản xuất mô gan và thận ngoài không gian lần đầu tiên bằng phương pháp in 3D sinh học.

Máy in sinh học trên quỹ đạo AMP-1 đã tạo nên bước đột phá này. Thiết bị sử dụng các thiết kế tế bào và mô từ Viện Y học tái tạo Wake Forest (WFIRM).

Theo giám đốc điều hành Auxilium Biotechnologies Jacob Koffler: “Khả năng sản xuất nhiều loại mô khác nhau cùng loạt sản phẩm y tế liên quan cho thấy tính linh hoạt lẫn khả năng mở rộng quy mô của công nghệ chúng tôi”.

Screenshot 2026-07-13 161249
Mô gan và thận được in thành công. Ảnh: Auxilium Biotechnologies

Cuộc thử nghiệm diễn ra trên Trạm Vũ trụ quốc tế (ISS) vào tháng trước. Ngoài in sinh học mô gan và thận, AMP-1 còn tạo ra 28 mô cấy ghép sửa chữa dây thần kinh. Tất cả được đưa về Trái đất bằng tàu chở hàng SpaceX Dragon, hạ cánh xuống Thái Bình Dương ngày 17.6.

Giám đốc WFIRM Anthony Atala phát biểu: “In sinh học thành công mô gan và thận sống trên ISS đánh dấu một bước tiến quan trọng cho y học tái tạo. Sự phân bố tế bào đồng đều đạt được khi thao tác trên trạm vũ trụ mở ra tiềm năng thực sự cho nỗ lực sản xuất mô hay thiết bị y tế ngoài không gian”.

Đây không phải cuộc thử nghiệm in sinh học đầu tiên trên ISS. Năm 2018, phi hành gia người Nga Oleg Kononenko từng dùng một thiết bị mang tên “Bioprinter Organ.Aut” lắp ráp thành công tế bào sụn bằng từ trường.

Tuy nhiên AMP-1 mới là chiếc máy đầu tiên tạo ra nhiều loại mô khác nhau ngoài không gian, cũng như là công cụ đầu tiên sản xuất được mô gan và thận ở môi trường vũ trụ.

Auxilium Biotechnologies cho biết tính linh hoạt rất quan trọng khi các đơn vị thương mại triển khai hàng loạt cơ sở sản xuất ngoài không gian phục vụ công nghệ sinh học, chăm sóc sức khỏe, phát triển vật liệu tiên tiến.

Mục tiêu trước mắt không phải in được cơ quan hoàn chỉnh có thể cấy ghép – điều phải mất vài năm nữa mới thành hiện thực. Thay vào đó thành phẩm in chỉ là phần cơ quan hoặc miếng vá mô, góp sức cho công tác thử nghiệm thuốc hay mô hình hóa bệnh tật mà không cần phụ thuộc chuỗi cung ứng tại Trái đất.

Auxilium Biotechnologies đang hợp tác với một số đơn vị xây dựng trạm vũ trụ tư nhân như Vast hay Starlab để thiết lập cơ sở sản xuất sinh học thương mại lâu dài trước khi ISS ngừng hoạt động.

Screenshot 2026-07-13 161230
Trạm Vũ trụ quốc tế (ISS). Ảnh: NASA

Tại sao lại in sinh học ngoài không gian?

Tại Trái đất, trọng lực khiến số hạt tế bào dày đặc trong mực sinh học dạng lỏng lắng xuống, gây khó khăn cho việc duy trì tính toàn vẹn cấu trúc và sự phân bố đồng đều của tế bào.

Còn ở môi trường không trọng lực, hạt tế bào lơ lửng trong mực sinh học chứ không lắng xuống. WFIRM cho biết đều này rất cần thiết để tạo ra cấu trúc sinh học phức tạp nhiều lớp.

Cẩm Bình