Thời sự

Phát hiện ngôi sao giống Mặt trời nuốt chửng hành tinh của chính nó

Cẩm Bình 17/07/2026 11:10

Giới thiên văn học vừa phát hiện bằng chứng mạnh mẽ về một ngôi sao giống Mặt trời nuốt chửng hành tinh của chính nó: TOI-5882.

Thoạt nhìn TOI-5882 có vẻ là ngôi sao loại G bình thường nằm cách Trái đất khoảng 1.300 năm ánh sáng. Nhưng khi kiểm tra ánh sáng của ngôi sao này bằng phương pháp quang phổ, các chuyên gia ghi nhận điều bất ngờ.

Nhà nghiên cứu Brooke Kotten (Đại học bang Michigan) - thành viên nhóm nghiên cứu - cho biết qua phân tích thành phần hóa học phát hiện lượng lithium dư thừa không thuộc về bản thân TOI-5882. Lithium thường bị phá hủy trong lõi của một ngôi sao theo thời gian, do đó sự hiện diện với lượng lớn cho thấy một yếu tố bên ngoài nào đó đã đưa chúng đến gần đây.

Ngoài ra quay quanh TOI-5882 còn có sao lùn nâu (một khối khí khổng lồ khối lượng gấp hơn 20 lần sao Mộc) dường như góp phần định hướng hành tinh bị nuốt chửng.

“Chúng tôi biết rằng lượng lithium trong vật chất hành tinh nhiều hơn nhiều so với trong ngôi sao. Vì vậy nếu ngôi sao nuốt chửng hành tinh thì nó sẽ hấp thụ lượng lớn lithium. Ta không thể đứng nhìn “tội ác” xảy ra phải dựa vào tất cả manh mối để làm rõ mọi chuyện”, theo bà Kotten.

TOI-5882 nuốt chửng một hành tinh. Ảnh: Universe Space Tech
TOI-5882 nuốt chửng một hành tinh. Ảnh: Universe Space Tech

Xâu chuỗi bằng chứng quá trình 'nuốt chửng'

Quá trình nuốt chửng thường diễn ra rất nhanh, vài trường hợp chỉ trong vài ngày hoặc vài tuần. Bằng phương pháp quang phổ, giới thiên văn học tiến hành so sánh TOI-5882 với 62 ngôi sao tương tự khác dựa trên tuổi tác, khối lượng và nhiệt độ để tìm ra cách lithium tích tụ trong lõi của nó.

Giáo sư Melinda Soares-Furtado (Đại học Wisconsin) cho biết: “Chẳng cần chọn lọc dữ liệu để làm nổi bật kết quả. Kết quả rất đáng tin cậy. Dù phân tích theo cách nào, TOI-5882 cũng giàu lithium đến mức đạt ít nhất vị trí bách phân vị thứ 97 (cao hơn hoặc bằng 97% số sao trong nhóm)”.

Ý tưởng về một ngôi sao nhanh chóng nuốt chửng một hành tinh nghe giống như khoa học viễn tưởng, nhưng quá trình nghiên cứu phần nào hé lộ cách thức ý tưởng này xảy ra ở thế giới thực. Khi ngôi sao già đi, lực hấp dẫn và kích thước của chúng thay đổi, hút các hành tinh ở gần rồi nuốt chửng hoàn toàn.

Dựa trên lượng lithium, nhóm nghiên cứu xác định hành tinh xấu số thuộc lớp siêu Trái đất với khối lượng lớn hơn hành tinh chúng ta từ 2 - 18 lần (tương đương sao Hải Vương).

Các chuyên gia vẫn đang tiếp tục điều tra nguyên nhân. Phát hiện mới cung cấp cái nhìn sâu sắc hơn về hệ Mặt trời trong tương lai. Khoảng 5 tỉ năm nữa Mặt Trời sẽ bắt đầu biến đổi thành một sao khổng lồ đỏ, có thể nuốt chửng cả sao Thủy, sao Kim lẫn Trái đất. Hiện tại, nghiên cứu TOI-5882 cho phép giới thiên văn học tìm hiểu một quá trình đang diễn ra, hứa hẹn tiết lộ thêm hiểu biết độc đáo về vũ trụ.

Cẩm Bình