Mùa hè số kiến tạo nền tảng công dân số Cần Thơ
Chiến dịch "Mùa hè số" đưa công nghệ đến từng hộ dân, hình thành công dân số, tạo nền tảng quan trọng cho chuyển đổi số toàn diện ở TP. Cần Thơ.
Liêu Tú: từ vùng sâu đến điểm sáng công dân số
Những ngày cuối của Chiến dịch "60 ngày đêm hướng dẫn người dân kích hoạt và tích hợp thông tin, dữ liệu trên VNeID mức 2", hình ảnh các tổ công tác xã Liêu Tú vẫn kiên trì len lỏi vào từng tuyến đường nông thôn, gõ cửa từng hộ dân để hỗ trợ cài đặt ứng dụng, tích hợp giấy tờ và hướng dẫn sử dụng các tiện ích số. Ở một xã vùng sâu, nơi nhiều người lớn tuổi còn e ngại điện thoại thông minh, việc đưa công nghệ đến gần người dân không chỉ là câu chuyện của chuyển đổi số mà còn là hành trình thay đổi nhận thức.
Ông Lý Thiệt, một nông dân 45 tuổi, ở ấp Đại Nôn, xã Liêu Tú (TP.Cần Thơ) cho rằng: “Nhờ Chiến dịch "Mùa hè số", nay tôi đã sử dụng được điện thoại để mở zalo, thanh toán tiền qua tài khoản ngân hàng và những tiện ích từ điện thoại…Để tiến bộ, tôi phải tiếp tục học hỏi”.
Bà Võ Thị Nhì, Phó chủ tịch UBND xã Liêu Tú, cho biết: Ngay từ khi triển khai Kế hoạch số 216/KH - UBND ngày 13/5/2026, địa phương xác định phải lấy người dân làm trung tâm. Tám tổ công tác được thành lập, huy động cán bộ, đoàn viên, công an, giáo viên và lực lượng tình nguyện đến tận từng gia đình theo phương châm "đi từng ngõ, gõ từng nhà, rà từng người". Người dân được hướng dẫn kích hoạt tài khoản VNeID mức 2, tích hợp thẻ bảo hiểm y tế, giấy phép lái xe, thông tin bảo hiểm xã hội và sử dụng các dịch vụ công trực tuyến.
Theo bà Nguyễn Thị Nhì, điều đáng mừng nhất không nằm ở số lượng tài khoản được kích hoạt mà là sự thay đổi trong cách người dân tiếp cận công nghệ. Nếu trước đây nhiều người cao tuổi còn bỡ ngỡ với điện thoại thông minh thì nay đã biết sử dụng VNeID để xuất trình giấy tờ, tra cứu thông tin và thực hiện một số thủ tục hành chính mà không phải mang theo nhiều loại giấy tờ như trước.
Đây cũng là mô hình phản ánh rõ tư duy mới trong chuyển đổi số quốc gia: công nghệ chỉ phát huy giá trị khi được ứng dụng rộng rãi trong đời sống hằng ngày, tạo thuận lợi cho người dân thay vì làm phát sinh thêm thủ tục.
Mùa hè số - phòng thí nghiệm của chuyển đổi số
Nhìn ở góc độ khoa học và công nghệ, Chiến dịch "Mùa hè số" không chỉ nhằm tăng số lượng tài khoản VNeID mà còn là quá trình thử nghiệm và hoàn thiện hệ sinh thái dữ liệu số phục vụ quản trị xã hội.
Trong 60 ngày cao điểm, toàn TP. Cần Thơ đã huy động hơn 860 tổ công tác với 5.389 thành viên, tổ chức hơn 2.000 cuộc tuyên truyền, gửi trên 12,5 triệu tin nhắn SMS, hướng dẫn người dân cài đặt và sử dụng các tiện ích số trên nền tảng VNeID. Hàng triệu dữ liệu cá nhân được chuẩn hóa và đồng bộ, tạo nền tảng cho việc kết nối cơ sở dữ liệu dân cư với y tế, giáo dục, bảo hiểm xã hội và các dịch vụ công.
Điểm nổi bật của chiến dịch là sự phối hợp đồng bộ giữa Công an thành phố, Sở Khoa học và Công nghệ, Sở Y tế, Sở Giáo dục và Đào tạo, Bảo hiểm xã hội cùng các doanh nghiệp viễn thông. Mỗi đơn vị đảm nhận một mắt xích trong chuỗi chuyển đổi số, từ hạ tầng kỹ thuật, dữ liệu, tuyên truyền đến hỗ trợ người dân sử dụng dịch vụ.
Thông qua VNeID, người dân có thể tích hợp nhiều loại giấy tờ quan trọng như căn cước công dân, bảo hiểm y tế, giấy phép lái xe, thông tin bảo hiểm xã hội và sử dụng khi khám chữa bệnh hoặc giải quyết thủ tục hành chính. Điều này không chỉ giúp giảm giấy tờ mà còn tạo nguồn dữ liệu chính xác phục vụ quản lý nhà nước theo thời gian thực.
Dưới góc độ khoa học dữ liệu, mỗi tài khoản VNeID được kích hoạt là một "điểm kết nối" trong hệ sinh thái dữ liệu quốc gia. Khi dữ liệu được chuẩn hóa, liên thông và khai thác hiệu quả, chính quyền có thể phân tích nhu cầu người dân, tối ưu hóa quy trình cung cấp dịch vụ công, đồng thời nâng cao năng lực dự báo và điều hành.
Từ thực tiễn của Cần Thơ có thể thấy chuyển đổi số không còn là câu chuyện của các trung tâm công nghệ hay đô thị lớn mà đã lan tỏa đến từng xã, từng ấp, từng hộ gia đình. Công nghệ trở thành công cụ phục vụ cuộc sống, thay vì là khái niệm xa vời.
Từ chiến dịch đến nền tảng phát triển lâu dài
Phát biểu tại Hội nghị tổng kết Chiến dịch "60 ngày đêm", ông Nguyễn Tuấn Anh, Phó bí thư Thành ủy Cần Thơ, đánh giá cao sự vào cuộc của cả hệ thống chính trị và nhấn mạnh kết quả đạt được không chỉ là những con số thống kê mà quan trọng hơn là sự thay đổi trong nhận thức của cán bộ và người dân về chuyển đổi số.
Theo ông Nguyễn Tuấn Anh, thời gian tới các địa phương không được xem đây là nhiệm vụ mang tính phong trào mà phải chuyển sang thực hiện thường xuyên, liên tục, lấy hiệu quả phục vụ người dân làm thước đo. Việc khai thác dữ liệu dân cư, mở rộng tiện ích VNeID và nâng cao tỷ lệ sử dụng các dịch vụ công trực tuyến cần gắn chặt với việc thực hiện Nghị quyết 57 của Bộ Chính trị và Đề án 06 của Chính phủ, qua đó tạo động lực mới cho phát triển kinh tế số, xã hội số và chính quyền số.
Từ câu chuyện ở xã vùng sâu Liêu Tú đến kết quả chung của toàn TP. Cần Thơ, có thể thấy chuyển đổi số chỉ thật sự bền vững khi công nghệ được lan tỏa từ cơ sở, dữ liệu được khai thác hiệu quả và người dân trở thành chủ thể của quá trình đổi mới. Khi mỗi người dân biết sử dụng các nền tảng số để giải quyết công việc hằng ngày, chuyển đổi số sẽ không còn là mục tiêu của riêng cơ quan quản lý mà trở thành động lực phát triển của toàn xã hội. Chính đó là giá trị khoa học và thực tiễn lớn nhất mà Chiến dịch Mùa hè số đã tạo dựng cho Cần Thơ trên hành trình xây dựng đô thị thông minh và phát triển bền vững.