Trung Quốc mở đường cho máy bay điện phát triển ngoài đại lục

Bước tiến này không chỉ tháo gỡ rào cản pháp lí đối với hoạt động bay giữa hai khu vực mà còn tạo động lực thúc đẩy nền kinh tế tầm thấp tại Greater Bay Area (Khu vực vịnh chiến lược bao gồm hai đặc khu hành chính Hồng Kông, Macao, cùng 9 thành phố lớn thuộc tỉnh Quảng Đông) phát triển theo hướng quốc tế.

Bảo hiểm xuyên biên giới tháo gỡ nút thắt pháp lí cho máy bay điện

Nhà phát triển máy bay điện eVTOL Yivtol, có trụ sở tại Thâm Quyến, vừa được cấp hợp đồng bảo hiểm hàng không xuyên biên giới dành cho mẫu máy bay điện cất hạ cánh thẳng đứng của mình. Đây được xem là hợp đồng bảo hiểm đầu tiên thuộc loại này phục vụ cho lĩnh vực kinh tế tầm thấp đang phát triển mạnh tại Trung Quốc.

Hợp đồng có tổng giá trị trách nhiệm bảo hiểm lên tới 20 triệu HKD (khoảng 2,6 triệu USD), có hiệu lực trong một năm, kéo dài đến tháng 6/2027. Theo chính quyền Thâm Quyến, đây là bước đột phá giúp các doanh nghiệp sản xuất eVTOL trên đại lục có thể đáp ứng yêu cầu pháp lí để khai thác các chuyến bay tại Hồng Kông.

Chương trình bảo hiểm được triển khai thông qua sự phối hợp giữa chi nhánh Thâm Quyến của Tập đoàn Bảo hiểm Nhân dân Trung Quốc (PICC) và đơn vị của tập đoàn này tại Hồng Kông. Trong đó, phía Thâm Quyến đảm nhận công tác đánh giá rủi ro và thẩm định bảo hiểm, còn đơn vị tại Hồng Kông chịu trách nhiệm bảo đảm tuân thủ quy định địa phương và phát hành hợp đồng chính thức.

Theo quy định hàng không của Hồng Kông, mọi máy bay muốn cất hoặc hạ cánh tại đặc khu đều phải sở hữu bảo hiểm hàng không đáp ứng tiêu chuẩn địa phương. Đây từ lâu được xem là một trong những rào cản lớn đối với các nhà phát triển eVTOL ở Trung Quốc đại lục khi muốn mở rộng hoạt động sang thị trường Hồng Kông.

Nhờ hợp đồng bảo hiểm mới, mẫu S-Zero của Yivtol đã vượt qua yêu cầu pháp lí quan trọng này. Đây là mẫu eVTOL một chỗ ngồi, có khả năng chở tối đa 90kg, thời gian bay khoảng 50 phút và đạt tốc độ tối đa 75km/giờ. Những thông số này phù hợp với các nhiệm vụ bay ngắn trong đô thị hoặc kết nối liên vùng.

Việc hoàn tất thủ tục bảo hiểm cũng được xem là tín hiệu cho thấy các cơ chế phối hợp giữa đại lục và Hồng Kông đang từng bước được hoàn thiện nhằm phục vụ sự phát triển của ngành hàng không thế hệ mới.

Động lực mới cho kinh tế tầm thấp tại Greater Bay Area

Sự kiện trên diễn ra trong bối cảnh Trung Quốc đang coi kinh tế tầm thấp là một trong những ngành công nghiệp chiến lược mới, với kì vọng tạo ra hàng loạt mô hình kinh doanh từ taxi bay, vận tải hàng hóa, cứu hộ khẩn cấp đến du lịch trên không.

Thâm Quyến hiện là một trong những trung tâm sản xuất eVTOL lớn nhất Trung Quốc với sự hiện diện của nhiều doanh nghiệp phát triển máy bay điện và hệ sinh thái công nghệ hỗ trợ. Trong khi đó, Hồng Kông được xem là cửa ngõ quan trọng giúp các doanh nghiệp này tiếp cận thị trường quốc tế nhờ hệ thống tài chính, pháp lí và hàng không có tính hội nhập cao.

Việc hình thành cơ chế bảo hiểm xuyên biên giới được đánh giá sẽ tạo tiền đề cho các hoạt động bay thương mại giữa Thâm Quyến và Hồng Kông trong tương lai, đồng thời mở ra khả năng nhân rộng mô hình sang các thành phố khác thuộc Greater Bay Area như Quảng Châu, Chu Hải hay Đông Hoản.

Theo giới chuyên gia, ngoài yếu tố công nghệ, sự phát triển của ngành eVTOL còn phụ thuộc rất lớn vào các cơ chế pháp lí, bảo hiểm, chứng nhận an toàn và phối hợp quản lí giữa các cơ quan hàng không ở nhiều địa phương khác nhau.

Giáo sư Trương Bình thuộc Đại học Bưu chính Viễn thông Bắc Kinh nhận định rằng hàng không tầm thấp không thể chỉ giới hạn trong các tuyến bay cố định giữa một số điểm riêng lẻ. Theo ông, các hoạt động xuyên biên giới liền mạch sẽ là điều kiện cần để ngành công nghiệp này phát triển quy mô lớn và có khả năng cạnh tranh quốc tế.

Ông cũng cho rằng việc Thâm Quyến và khu hợp tác Tiền Hải cùng Hồng Kông thử nghiệm mô hình phối hợp quản lí, bảo hiểm và vận hành có thể trở thành nền tảng quan trọng cho quá trình mở rộng mạng lưới bay trong tương lai.

Trong những năm gần đây, chính quyền Trung Quốc liên tục đưa ra các chính sách hỗ trợ phát triển kinh tế tầm thấp, từ xây dựng hạ tầng, hoàn thiện quy định quản lí vùng trời đến thúc đẩy thương mại hóa các dòng eVTOL. Tuy nhiên, để các phương tiện này thực sự bước vào khai thác thương mại, những vấn đề như bảo hiểm, cấp phép và phối hợp giữa các hệ thống pháp lí khác nhau vẫn là các mắt xích quan trọng cần được giải quyết.

Việc Yivtol trở thành doanh nghiệp đầu tiên sở hữu hợp đồng bảo hiểm xuyên biên giới được công nhận tại Hồng Kông cho thấy Trung Quốc đang từng bước hoàn thiện các điều kiện cần thiết để biến taxi bay từ mô hình thử nghiệm thành phương tiện vận tải thương mại. Đồng thời, đây cũng là tín hiệu tích cực đối với tham vọng xây dựng Greater Bay Area thành trung tâm đổi mới sáng tạo và hàng không tầm thấp có sức cạnh tranh trên phạm vi toàn cầu.

Bùi Tú