Thị trường điện toán đám mây Việt Nam đứng ở đâu trong Đông Nam Á?
Dù quy mô còn nhỏ so với Singapore hay Indonesia, thị trường điện toán đám mây Việt Nam đang thuộc nhóm tăng trưởng nhanh nhất Đông Nam Á nhờ làn sóng AI và đầu tư mạnh vào hạ tầng số.
Điện toán đám mây đang trở thành một trong những hạ tầng quan trọng nhất của nền kinh tế số. Sự bùng nổ của AI, đặc biệt là AI tạo sinh, khiến nhu cầu sử dụng dịch vụ đám mây tăng mạnh trên toàn cầu. Việt Nam cũng không nằm ngoài xu hướng này.
Ông Lê Bá Tân, Giám đốc điều hành Viettel IDC, cho rằng trong kỉ nguyên AI, trung tâm dữ liệu và điện toán đám mây không còn chỉ là hạ tầng hỗ trợ mà đã trở thành nền tảng cốt lõi quyết định khả năng triển khai AI ở quy mô lớn của doanh nghiệp. Theo ông, giai đoạn 2026 - 2030, AI không thể được nhìn như một công nghệ đơn lẻ, mà phải đặt trong một chuỗi hạ tầng liên thông từ tính toán, lưu trữ đến truyền dẫn và năng lượng.
Viettel IDC là đơn vị thành viên của tập đoàn Viettel, chuyên cung cấp dịch vụ trung tâm dữ liệu, điện toán đám mây và hạ tầng số tại Việt Nam.
So với Singapore, Indonesia và Malaysia, quy mô điện toán đám mây của Việt Nam vẫn còn khiêm tốn. Tuy nhiên, nhiều tổ chức nghiên cứu đánh giá Việt Nam là một trong những lĩnh vực tăng trưởng nhanh nhất Đông Nam Á.
Điểm đáng chú ý là các báo cáo nghiên cứu hiện nay đưa ra những con số khác nhau về quy mô thị trường. Sự chênh lệch này chủ yếu xuất phát từ phạm vi thống kê. Có tổ chức chỉ tính doanh thu dịch vụ điện toán đám mây, trong khi một số khác cộng thêm hạ tầng, dịch vụ tích hợp và các khoản đầu tư liên quan đến AI, trung tâm dữ liệu. Vì vậy, khi so sánh các báo cáo, điều quan trọng hơn là xu hướng tăng trưởng thay vì quy mô tuyệt đối.
Thị trường điện toán đám mây Việt Nam tăng trưởng gần 20% mỗi năm nhờ AI
Một trong những dự báo mới nhất về thị trường điện toán đám mây Việt Nam được công bố đầu năm 2026 bởi Công ty Cổ phần Chứng khoán Guotai Haitong (Việt Nam). Báo cáo này ước tính thị trường điện toán đám mây Việt Nam đạt khoảng 1,24 tỉ USD trong năm 2025 và có thể tăng lên khoảng 2,5 tỉ USD vào 2029, tương đương tốc độ tăng trưởng kép (CAGR) khoảng 19% mỗi năm.
Đây cũng là con số rất gần với phát biểu của Eric Yeo, Tổng giám đốc Amazon Web Services Việt Nam, khi ông dẫn nghiên cứu từ GlobalData cho rằng thị trường điện toán đám mây Việt Nam đang tăng trưởng gần 20% mỗi năm.
Theo ông Eric Yeo, AI tạo sinh đang khiến nhu cầu sử dụng điện toán đám mây tăng mạnh khi doanh nghiệp cần năng lực tính toán lớn hơn để huấn luyện và triển khai các mô hình AI.
GlobalData là công ty nghiên cứu thị trường và phân tích dữ liệu có trụ sở tại London (thủ đô Anh). GlobalData cung cấp báo cáo, dữ liệu và dự báo cho nhiều lĩnh vực như công nghệ, y tế, năng lượng, tài chính, bán lẻ và quốc phòng. Khách hàng của hãng gồm các doanh nghiệp, tổ chức tài chính và cơ quan chính phủ trên toàn cầu.
Báo cáo công khai gần nhất của GlobalData về thị trường ICT (công nghệ thông tin và truyền thông) doanh nghiệp Việt Nam, phát hành tháng 11/2024, lại lạc quan hơn. Theo báo cáo đó, doanh thu dịch vụ điện toán đám mây tại Việt Nam có thể tăng trưởng trên 24% mỗi năm trong giai đoạn 2023 - 2028. Điều này cho thấy dịch vụ điện toán đám mây ở Việt Nam đang phát triển nhanh hơn tốc độ tăng trưởng chung của toàn thị trường ICT (khoảng 16% mỗi năm), theo GlobalData.
Các tổ chức nghiên cứu khác như PS Market Research, TechSci Research hay IMARC Group đưa ra dự báo thận trọng hơn, với tốc độ tăng trưởng thị trường điện toán đám mây Việt Nam dao động khoảng 10 - 14% mỗi năm trong giai đoạn từ nay đến đầu thập niên 2030.
Dù khác nhau về phương pháp tính toán, tất cả đều thống nhất rằng Việt Nam vẫn thuộc nhóm thị trường phát triển nhanh của khu vực Đông Nam Á nhờ ba động lực chính là chuyển đổi số doanh nghiệp, AI tạo sinh và đầu tư mạnh vào trung tâm dữ liệu.
AI tạo sinh đang thúc đẩy nhu cầu điện toán đám mây bùng nổ
Tại Hội nghị Thượng đỉnh Trung tâm dữ liệu và Hạ tầng điện toán đám mây (DCCI Summit) 2026 diễn ra ngày 16/6/2026 ở TP.HCM, nhiều chuyên gia nhận định AI đang làm thay đổi cách doanh nghiệp đầu tư vào hạ tầng số.
Trước đây, điện toán đám mây chủ yếu được sử dụng để lưu trữ dữ liệu và vận hành ứng dụng. Tuy nhiên, khi AI phát triển mạnh, doanh nghiệp cần những nền tảng đám mây được thiết kế sẵn để triển khai AI, có khả năng xử lý khối lượng dữ liệu khổng lồ, đồng thời đáp ứng các yêu cầu ngày càng cao về an toàn thông tin, tuân thủ quy định và khả năng mở rộng.
Đó là một trong những động lực chính khiến nhu cầu đầu tư vào điện toán đám mây tăng nhanh trong những năm gần đây.
Thị trường điện toán đám mây Việt Nam đứng ở đâu trong Đông Nam Á?
Nếu đặt Việt Nam trong bức tranh Đông Nam Á, có thể thấy một nghịch lí đáng chú ý: Tốc độ tăng trưởng thuộc nhóm cao nhất nhưng quy mô thị trường vẫn còn khá nhỏ.
Theo các phân tích của Viettel IDC và nhiều tổ chức nghiên cứu quốc tế, thị trường điện toán đám mây Việt Nam năm 2023 tăng trưởng khoảng 19%, thuộc nhóm cao nhất Đông Nam Á. Tuy nhiên, xét về quy mô thị trường trung tâm dữ liệu năm 2023, Việt Nam chỉ bằng khoảng 1/15 Singapore và khoảng 1/5 Indonesia hoặc Malaysia.
Singapore hiện vẫn là trung tâm điện toán đám mây lớn nhất Đông Nam Á. Các nhà cung cấp dịch vụ đám mây lớn nhất thế giới như Amazon Web Services, Microsoft Azure, Google Cloud và Oracle đều đặt các vùng đám mây tại quốc gia này.
Singapore sở hữu hạ tầng viễn thông phát triển, nguồn điện ổn định, hệ thống pháp lí minh bạch và vị trí trung chuyển dữ liệu của khu vực. Vì vậy, nhiều doanh nghiệp Việt Nam và cả Đông Nam Á vẫn đang sử dụng các dịch vụ đám mây đặt máy chủ ở Singapore.
Indonesia đứng thứ hai về quy mô nhờ dân số hơn 288 triệu người và nền kinh tế số lớn nhất khu vực. Vài năm gần đây, Amazon Web Services, Google Cloud, Microsoft Azure, Alibaba Cloud và Oracle đều đã đầu tư hàng tỉ USD xây dựng trung tâm dữ liệu tại Indonesia nhằm phục vụ thị trường nội địa khổng lồ.
Malaysia nổi lên như một điểm đến mới của các dự án AI và đám mây. Trong giai đoạn 2024 - 2026, Microsoft, Google, Oracle, Amazon Web Services và ByteDance đều công bố các khoản đầu tư lớn vào trung tâm dữ liệu tại nước này. Chi phí đất đai và điện năng thấp hơn Singapore giúp Malaysia thu hút nhiều dự án trung tâm dữ liệu siêu quy mô mới.
Thái Lan và Philippines cũng đang tăng tốc, song tốc độ đầu tư vẫn chưa mạnh bằng Malaysia và Indonesia.
Việt Nam có lợi thế cạnh tranh nhưng đối mặt nhiều thách thức
Trong bối cảnh đó, Việt Nam được đánh giá là bên đến sau nhưng có một số lợi thế cạnh tranh. Chi phí xây dựng trung tâm dữ liệu thấp hơn Singapore, nguồn nhân lực CNTT dồi dào, nền kinh tế số tăng trưởng nhanh và nhu cầu AI ngày càng lớn đang khiến nhiều tập đoàn công nghệ mở rộng hiện diện tại Việt Nam.
Theo BMI, Việt Nam đã thu hút hơn 7 tỉ USD vốn đầu tư được công bố cho AI và trung tâm dữ liệu thời gian gần đây, trong khi nhiều dự án siêu quy mô của Viettel, CMC và các nhà đầu tư quốc tế đang được triển khai.
BMI dự báo thị trường điện toán đám mây Việt Nam có thể tăng trưởng khoảng 30,1% mỗi năm trong giai đoạn 2025–2031 nếu các dự án hạ tầng được triển khai đúng tiến độ.
BMI là đơn vị nghiên cứu thị trường và phân tích rủi ro có trụ sở tại Anh, thuộc Fitch Solutions.
Fitch Solutions là công ty chuyên cung cấp nghiên cứu, dữ liệu và phân tích về thị trường tài chính, tín dụng, kinh tế vĩ mô, rủi ro quốc gia và các ngành công nghiệp trên phạm vi toàn cầu.
Tuy nhiên, Việt Nam vẫn còn nhiều thách thức nếu muốn thu hẹp khoảng cách với các nước dẫn đầu. Năng lực truyền dẫn quốc tế vẫn phụ thuộc đáng kể vào các tuyến cáp quang biển thường xuyên gặp sự cố. Nguồn điện cho các trung tâm dữ liệu quy mô lớn cũng là vấn đề cần giải quyết khi AI đòi hỏi lượng điện năng ngày càng lớn.
Ngoài ra, nguồn nhân lực có kỹ năng về đám mây và AI vẫn chưa đáp ứng đủ nhu cầu của doanh nghiệp. Đó đều là những yếu tố được các chuyên gia trong nước và quốc tế nhiều lần nhấn mạnh khi đánh giá triển vọng của thị trường.
Xét trên góc độ chiến lược, Việt Nam đang bước vào giai đoạn tương tự Indonesia cách đây khoảng 5 - 7 năm: Quy mô thị trường còn nhỏ nhưng tốc độ tăng trưởng rất cao, trong khi hạ tầng AI và trung tâm dữ liệu đang được đầu tư mạnh. Điều này giúp Việt Nam trở thành thị trường hấp dẫn với các nhà cung cấp dịch vụ đám mây toàn cầu.
Trong khu vực Đông Nam Á, Singapore vẫn giữ vai trò trung tâm điện toán đám mây, Indonesia là thị trường lớn nhất về nhu cầu, Malaysia nổi lên như điểm đến của các dự án siêu quy mô.
Ngoài quy mô thị trường, một chỉ số quan trọng khác là số lượng vùng đám mây. Hiện Singapore là quốc gia duy nhất ở Đông Nam Á tập trung đầy đủ các vùng đám mây của hầu hết nhà cung cấp lớn như Amazon Web Services, Microsoft Azure, Google Cloud và Oracle. Trong khi đó, Indonesia và Malaysia đã thu hút thêm nhiều vùng đám mây vài năm gần đây, còn Việt Nam vẫn chủ yếu sử dụng các trung tâm dữ liệu trong nước kết hợp với hạ tầng của các nhà cung cấp quốc tế. Điều này cho thấy Việt Nam còn nhiều dư địa để phát triển hệ sinh thái điện toán đám mây trong tương lai.
Ông Lê Bá Tân nhận định trong giai đoạn tới, lợi thế cạnh tranh của các quốc gia sẽ không còn chỉ nằm ở việc sở hữu trung tâm dữ liệu, mà là khả năng xây dựng đồng bộ hạ tầng số gồm trung tâm dữ liệu, điện toán đám mây, kết nối mạng và an ninh mạng để phục vụ AI. Theo ông, đây sẽ là yếu tố quyết định năng lực cạnh tranh của doanh nghiệp cũng như của nền kinh tế trong kỷ nguyên AI.
Nếu duy trì tốc độ đầu tư hiện nay và tháo gỡ các nút thắt về điện, kết nối quốc tế và nguồn nhân lực, Việt Nam có cơ hội thu hẹp đáng kể khoảng cách với các trung tâm điện toán đám mây hàng đầu Đông Nam Á trong những năm tới.
